CNN: Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Βανς κρατά αποστάσεις από τον πόλεμο στο Ιράν

Η στάση του αντιπροέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Τζ. Ντ. Βανς απέναντι στον πόλεμο με το Ιράν φαίνεται να διαφοροποιείται αισθητά σε σχέση με προηγούμενες κρίσεις, προκαλώντας ερωτήματα στην Ουάσιγκτον για το κατά πόσο επιλέγει συνειδητά να κρατά χαμηλότερους τόνους σε μια από τις σημαντικότερες γεωπολιτικές συγκρούσεις της περιόδου.

Τον περασμένο Ιούνιο, όταν ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ διέταξε αεροπορικά πλήγματα εναντίον πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Ιράν, ο Βανς είχε κινηθεί γρήγορα για να στηρίξει δημόσια την απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης. Λίγες μόλις ώρες μετά την ανακοίνωση των επιθέσεων, εμφανίστηκε σε σειρά τηλεοπτικών εκπομπών, όπου επαίνεσε την πρωτοβουλία του Λευκού Οίκου και παρουσίασε την επιχείρηση ως αναγκαία κίνηση για την προάσπιση της αμερικανικής ασφάλειας.

Ανάλογη στάση είχε υιοθετήσει και λίγους μήνες νωρίτερα, τον Ιανουάριο, μετά την επιχείρηση που είχε ως στόχο τη σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλα Νικολάς Μαδούρο. Τότε ο Βανς είχε δραστηριοποιηθεί έντονα στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X, δημοσιεύοντας διαδοχικές αναρτήσεις με τις οποίες υπερασπιζόταν τη νομιμότητα της αμερικανικής επιχείρησης και απαντούσε στους επικριτές της.

Στην τρέχουσα σύγκρουση όμως η εικόνα είναι διαφορετική. Δύο εβδομάδες μετά την έναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων των Ηνωμένων Πολιτειών εναντίον του Ιράν, ο Αμερικανός αντιπρόεδρος δεν έχει εκφράσει με την ίδια σαφήνεια δημόσια στήριξη προς την πολεμική επιλογή της κυβέρνησης.

Η επιφυλακτική αυτή στάση έγινε ακόμη πιο εμφανής την Παρασκευή, όταν δημοσιογράφος τον ρώτησε τι είχε συμβουλεύσει αρχικά τον πρόεδρο Τραμπ και ποια είναι σήμερα η άποψή του για την εξέλιξη της σύγκρουσης. Ο Βανς έδωσε μια εκτενή απάντηση για τις στρατηγικές επιλογές των Ηνωμένων Πολιτειών, ωστόσο απέφυγε προσεκτικά να διατυπώσει ξεκάθαρη προσωπική θέση για τον πόλεμο.

Παράλληλα, η δραστηριότητά του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης παραμένει περιορισμένη. Οι ελάχιστες αναρτήσεις του αφορούν κυρίως αναφορές σε πεσόντες Αμερικανούς στρατιώτες ή αναδημοσιεύσεις δηλώσεων του προέδρου Τραμπ, χωρίς να περιλαμβάνουν προσωπικά σχόλια ή ξεκάθαρη πολιτική υπεράσπιση της στρατιωτικής εκστρατείας.

Η απουσία έντονης δημόσιας στήριξης από τον αντιπρόεδρο δεν είναι εντελώς καινούργια, όμως όσο παρατείνεται η σύγκρουση γίνεται ολοένα και πιο αισθητή. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του CNN, ο Βανς αρχικά αντιμετώπιζε με επιφυλακτικότητα την προοπτική μιας νέας πολεμικής εμπλοκής των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή. Η στάση του φέρεται να μεταβλήθηκε όταν κατέστη σαφές ότι ο Τραμπ είχε αποφασίσει να προχωρήσει σε στρατιωτική δράση και προωθούσε μια γρήγορη και αποφασιστική επιχείρηση.

Οι αρχικές του επιφυλάξεις, ωστόσο, συμβαδίζουν με τις απόψεις που έχει διατυπώσει επανειλημμένα στο παρελθόν. Ως γερουσιαστής το 2023, ο Βανς είχε δηλώσει ότι η προεδρία του Τραμπ θεωρείται επιτυχημένη σε μεγάλο βαθμό επειδή απέφυγε τη συμμετοχή των Ηνωμένων Πολιτειών σε νέους μεγάλους πολέμους. Ένα χρόνο αργότερα, το 2024, είχε υποστηρίξει ότι μια στρατιωτική σύγκρουση με το Ιράν δεν θα εξυπηρετούσε τα συμφέροντα της χώρας, χαρακτηρίζοντάς την «τεράστια σπατάλη πόρων».

Επιπλέον, πέρυσι διέρρευσαν προσωπικά του μηνύματα που υποδήλωναν επιφυλακτικότητα και απέναντι στις στρατιωτικές επιθέσεις που είχε διατάξει ο Τραμπ εναντίον των ανταρτών Χούθι στην Υεμένη.

Ορισμένοι αναλυτές θεωρούν ότι η σημερινή συγκρατημένη στάση του Βανς ενδέχεται να συνδέεται και με τις πολιτικές του φιλοδοξίες. Πολλοί εκτιμούν ότι ο αντιπρόεδρος έχει ήδη στο μυαλό του την προεδρική αναμέτρηση του 2028 και επιθυμεί να διατηρήσει μια πιο ισορροπημένη θέση, ιδιαίτερα τη στιγμή που οι περισσότερες δημοσκοπήσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφουν περιορισμένη δημόσια υποστήριξη για τον πόλεμο.

Παρά τις εικασίες αυτές, τόσο ο πρόεδρος Τραμπ όσο και ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ απορρίπτουν κατηγορηματικά το ενδεχόμενο να υπάρχει ουσιαστική διαφωνία στο εσωτερικό της κυβέρνησης. Όταν ρωτήθηκε ευθέως αν υπάρχει ρήγμα μεταξύ του ίδιου και του αντιπροέδρου, ο Τραμπ απάντησε ότι «δεν νομίζω πως υπάρχει διαφωνία — τα πάμε πολύ καλά σε αυτό». Στη συνέχεια όμως άφησε να εννοηθεί ότι ο Βανς ίσως έχει «φιλοσοφικά λίγο διαφορετική προσέγγιση».

Από την πλευρά του, ο Χέγκσεθ, ερωτηθείς για το ενδεχόμενο να υπάρχει «σχίσμα» μεταξύ των δύο ανδρών, επέλεξε να επαινέσει τον ρόλο και τη συμβολή του αντιπροέδρου, χωρίς ωστόσο να δώσει σαφή απάντηση για το αν υπάρχει διαφοροποίηση απόψεων.

Είτε η στάση του Βανς οφείλεται σε ιδεολογικές επιφυλάξεις, είτε σε πολιτικούς υπολογισμούς — είτε σε συνδυασμό των δύο — το γεγονός παραμένει ότι ο ίδιος αποφεύγει να εκφράσει δημόσια μια ξεκάθαρη και δυναμική υποστήριξη στην πολεμική επιλογή του προέδρου. Την ίδια στιγμή, ο Λευκός Οίκος φαίνεται να του επιτρέπει να διατηρεί αυτή την προσεκτική απόσταση.

Το ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι για πόσο ακόμη θα μπορέσει να διατηρηθεί αυτή η ισορροπία, ιδιαίτερα εάν ο πόλεμος παραταθεί και η πολιτική πίεση στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών ενταθεί.