Deloitte: Στα ύψη η γεωπολιτική ανησυχία των Ελλήνων CFOs – Στροφή σε εξαγορές και AI

Σε μια περίοδο κατά την οποία η γεωπολιτική αστάθεια, οι ενεργειακές αναταράξεις και το αυξημένο κόστος χρηματοδότησης δημιουργούν ένα σύνθετο περιβάλλον για την επιχειρηματικότητα, οι οικονομικοί διευθυντές των ελληνικών επιχειρήσεων εμφανίζονται περισσότερο αισιόδοξοι από τους Ευρωπαίους ομολόγους τους, χωρίς ωστόσο να υποτιμούν τους κινδύνους που διαμορφώνονται.

Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των επιχειρήσεων, η αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης, οι εξαγορές και συγχωνεύσεις, αλλά και η αποτελεσματικότερη διαχείριση των διαθέσιμων κεφαλαίων βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα των Ελλήνων CFOs, όπως προκύπτει από την έρευνα «Greek CFO Survey 2026» της Deloitte Ελλάδος.

Η έρευνα, η οποία πραγματοποιήθηκε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, διεξήχθη διαδικτυακά τον Απρίλιο του 2026, με τη συμμετοχή περισσότερων από 100 οικονομικών διευθυντών επιχειρήσεων διαφορετικών μεγεθών και κλάδων.

Αισιοδοξία με επιφυλάξεις για την επόμενη ημέρα

Παρά τη γενικότερη αβεβαιότητα, οι Έλληνες CFOs διατηρούν θετικότερη στάση απέναντι στις οικονομικές προοπτικές σε σύγκριση με τους Ευρωπαίους συναδέλφους τους.

Ειδικότερα, το 39% δηλώνει αισιόδοξο για τις προοπτικές των επιχειρήσεών του, έναντι μόλις 20% σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Ωστόσο, το αντίστοιχο ποσοστό στην Ελλάδα έχει υποχωρήσει από το 44% που καταγραφόταν το 2025, ενώ οι απαισιόδοξες εκτιμήσεις έχουν σχεδόν διπλασιαστεί, από 12% σε 22%.

Την ίδια στιγμή, το 64% των συμμετεχόντων αξιολογεί την αβεβαιότητα του εξωτερικού περιβάλλοντος ως υψηλή ή πολύ υψηλή, έναντι 44% έναν χρόνο νωρίτερα.

Η συγκρατημένη αισιοδοξία αποτυπώνεται πάντως στις εκτιμήσεις για τα βασικά οικονομικά μεγέθη. Το 69% των Ελλήνων οικονομικών διευθυντών αναμένει αύξηση εσόδων κατά το επόμενο δωδεκάμηνο, έναντι 59% των Ευρωπαίων, ενώ το 63% προβλέπει αύξηση του EBITDA, όταν το αντίστοιχο ευρωπαϊκό ποσοστό περιορίζεται στο 35%.

Γεωπολιτικός κίνδυνος: Η μεγαλύτερη απειλή για τις επιχειρήσεις

Η γεωπολιτική αβεβαιότητα αναδεικνύεται στον σημαντικότερο παράγοντα ανησυχίας για τις ελληνικές επιχειρήσεις.

Σύμφωνα με την Deloitte, το 84% των CFOs χαρακτηρίζει τον γεωπολιτικό κίνδυνο σημαντική απειλή για το επόμενο δωδεκάμηνο, ποσοστό αισθητά αυξημένο σε σχέση με το 68% του 2025.

Παράλληλα, οι ανησυχίες για διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα έχουν υπερδιπλασιαστεί, με το σχετικό ποσοστό να εκτοξεύεται από 19% σε 44%.

Στο επίκεντρο βρίσκονται οι ενεργειακές κρίσεις, τις οποίες αναφέρει το 70% των συμμετεχόντων, καθώς και οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, που συγκεντρώνουν ποσοστό 55%.

Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στις εκτιμήσεις για το μέλλον. Ήδη, το 45% των εταιρειών διαπιστώνει μείωση της κερδοφορίας και καθυστέρηση επενδύσεων.

Απέναντι σε αυτές τις προκλήσεις, οι επιχειρήσεις αναπροσαρμόζουν τη στρατηγική τους. Το 67% έχει ενεργοποιήσει διαδικασίες αξιολόγησης κινδύνων και εκτίμησης επιπτώσεων, ενώ το 24% προχωρά σε διαφοροποίηση της εφοδιαστικής αλυσίδας, επιχειρώντας να περιορίσει την εξάρτησή του από συγκεκριμένες αγορές.

Εξαγορές και συγχωνεύσεις στο επίκεντρο

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η σημαντική ενίσχυση της διάθεσης για εξαγορές και συγχωνεύσεις, η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη μεταβολή που καταγράφει η φετινή έρευνα.

Το ποσοστό των CFOs που στρέφονται προς αυτή την κατεύθυνση αυξήθηκε από 29% το 2025 σε 46% το 2026, αναδεικνύοντας τις επιχειρηματικές συνεργασίες και την αναδιάρθρωση της αγοράς σε σημαντικές στρατηγικές επιλογές.

Ταυτόχρονα, η ανάγκη συγκράτησης του κόστους γίνεται ολοένα εντονότερη. Η μείωση των λειτουργικών δαπανών ανεβαίνει στην ατζέντα των επιχειρήσεων, με το σχετικό ποσοστό να αυξάνεται από 43% σε 49%.

Ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα αποκτά η αποτελεσματική διαχείριση των διαθέσιμων πόρων. Η βελτιστοποίηση του κεφαλαίου κίνησης αναδεικνύεται για πρώτη φορά σε σημαντικό στρατηγικό στόχο, με πιθανότητα υλοποίησης 62%.

Η συγκεκριμένη τάση συνδέεται με το υψηλό κόστος δανεισμού, το οποίο ωθεί τις επιχειρήσεις να αναζητούν εσωτερικές πηγές χρηματοδότησης, περιορίζοντας τα έξοδα και αξιοποιώντας αποτελεσματικότερα τη ρευστότητά τους.

Τεχνητή Νοημοσύνη: Τριπλασιάστηκε η χρήση της σε έναν χρόνο

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές που καταγράφει η έρευνα αφορά την ταχεία διείσδυση της Τεχνητής Νοημοσύνης στις οικονομικές διευθύνσεις.

Η χρήση εφαρμογών AI αυξήθηκε από 10% το 2025 σε 32% το 2026, καταγράφοντας υπερτριπλασιασμό μέσα σε μόλις έναν χρόνο.

Παράλληλα, η αξιοποίηση εργαλείων Business Intelligence ενισχύθηκε από 53% σε 68%, ενώ τα συστήματα χρηματοοικονομικού σχεδιασμού και διαχείρισης επιχειρησιακής απόδοσης (EPM) σημείωσαν άνοδο από 25% σε 36%.

Ενδεικτικό της σημασίας που αποδίδουν οι ελληνικές επιχειρήσεις στην τεχνολογία είναι ότι το 78% των CFOs θέτει τον ψηφιακό μετασχηματισμό στις προτεραιότητές του, έναντι μόλις 36% σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Ωστόσο, πίσω από την πρόοδο εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές αδυναμίες στις τεχνολογικές υποδομές.

Το 73% των επιχειρήσεων συνεχίζει να χρησιμοποιεί υπολογιστικά φύλλα (spreadsheets) ως βασικό εργαλείο, ενώ το 49% αναγνωρίζει ως πρόβλημα τον κατακερματισμό των πληροφοριακών συστημάτων.

Δεν είναι τυχαίο ότι το ποσοστό των CFOs που δηλώνουν κυρίως ικανοποιημένοι από το τεχνολογικό τους περιβάλλον υποχώρησε από 20% σε 13%, παρά τις αυξανόμενες επενδύσεις στον ψηφιακό μετασχηματισμό.

Τα ευρήματα αναδεικνύουν ένα ουσιαστικό χάσμα ανάμεσα στην υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και στην πραγματική επιχειρησιακή αξιοποίησή τους.

ESG και πράσινη χρηματοδότηση: Μεγάλες φιλοδοξίες, αλλά και ελλείψεις

Η βιωσιμότητα εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό μέρος της επιχειρηματικής στρατηγικής, με το 72% των CFOs να χαρακτηρίζει το ESG σημαντικό ή πολύ σημαντικό για την εταιρεία του.

Η πράσινη χρηματοδότηση αναδεικνύεται ως κυρίαρχη πηγή άντλησης κεφαλαίων, συγκεντρώνοντας ποσοστό 69%, ενώ ακολουθούν τα κρατικά προγράμματα ενίσχυσης με 59%.

Παρά τη βαρύτητα που αποδίδεται στη βιώσιμη ανάπτυξη, η ετοιμότητα των επιχειρήσεων να ανταποκριθούν στις νέες απαιτήσεις παραμένει περιορισμένη.

Ειδικότερα, το 39% των οικονομικών διευθυντών δηλώνει χαμηλό επίπεδο προετοιμασίας για τη συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό πλαίσιο υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας CSRD.

Επιπλέον, το 16% δηλώνει ότι αγνοεί πλήρως τις απαιτήσεις ψηφιακής σήμανσης (digital tagging), γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη περαιτέρω προσαρμογής των συστημάτων και των διαδικασιών εταιρικής αναφοράς.

Ο CFO αποκτά ολοένα πιο στρατηγικό ρόλο

Η έρευνα καταγράφει επίσης τη σταδιακή μετατόπιση του ρόλου του οικονομικού διευθυντή από την παραδοσιακή οικονομική διαχείριση προς τη συνολική διαμόρφωση της επιχειρηματικής στρατηγικής.

Το 54% των συμμετεχόντων δηλώνει ότι η Οικονομική Διεύθυνση συμμετέχει πολύ ενεργά στη διαδικασία λήψης στρατηγικών αποφάσεων, έναντι 51% το προηγούμενο έτος.

Ωστόσο, η διεύρυνση των αρμοδιοτήτων δημιουργεί πρόσθετες οργανωτικές απαιτήσεις. Το ποσοστό των οικονομικών διευθύνσεων που έχουν ενσωματώσει τον διευρυμένο τους ρόλο μέσα από ώριμες και τεκμηριωμένες διαδικασίες μειώθηκε από 50% σε 45%.

Η ανάγκη διαχείρισης μη χρηματοοικονομικών δεδομένων, η ενσωμάτωση των κριτηρίων ESG και η αξιοποίηση νέων τεχνολογιών καθιστούν πλέον τον CFO βασικό συντελεστή της επιχειρηματικής στρατηγικής.

Deloitte: Το ζητούμενο δεν είναι μόνο η τεχνολογία, αλλά η στρατηγική

Σχολιάζοντας τα αποτελέσματα, ο Κωνσταντίνος Μοτσάκος, Partner, Finance Operate Leader της Deloitte Ελλάδος, επισημαίνει τις αντιφάσεις που χαρακτηρίζουν το σύγχρονο επιχειρηματικό περιβάλλον.

Όπως σημειώνει, παρά τον υπερτριπλασιασμό της χρήσης Τεχνητής Νοημοσύνης και την υψηλή προτεραιότητα που αποδίδεται στον ψηφιακό μετασχηματισμό, πολλές επιχειρήσεις εξακολουθούν να βασίζονται σε παραδοσιακά εργαλεία διαχείρισης δεδομένων.

«Το ερώτημα δεν είναι πλέον αν θα μετασχηματιστούμε ή αν χρησιμοποιούμε την Τεχνητή Νοημοσύνη, αλλά πώς, με ποιες διαδικασίες, και, κυρίως, με ποια στρατηγική», υπογραμμίζει.

Ο ίδιος τονίζει ότι η αβεβαιότητα έχει αποκτήσει πολλές διαφορετικές διαστάσεις, πέρα από τη γεωπολιτική, επηρεάζοντας την οικονομία, το κανονιστικό πλαίσιο, τα μοντέλα εταιρικής διακυβέρνησης και τη διαθεσιμότητα εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού.

«Σε αυτό το περιβάλλον, ο CFO δεν αρκεί να διαχειρίζεται μόνο αριθμούς. Πρέπει να δίνει απαντήσεις σε αυτά ακριβώς τα ερωτήματα», καταλήγει.