Εθνική Τράπεζα: Ανθεκτικός ο ελληνικός τουρισμός παρά την κρίση στη Μέση Ανατολή

Παρά την έντονη γεωπολιτική αβεβαιότητα που προκάλεσε η κρίση στη Μέση Ανατολή, ο ελληνικός τουρισμός εμφανίζεται ανθεκτικός και διατηρεί τις προοπτικές ανάπτυξής του για το 2026.

Ωστόσο, η νέα μελέτη «Τάσεις του Επιχειρείν» της Διεύθυνσης Οικονομικής Ανάλυσης της Εθνικής Τράπεζας επισημαίνει ότι οι πρόσφατες εξελίξεις ανέδειξαν μία από τις βασικές αδυναμίες του ελληνικού τουριστικού μοντέλου: την ισχυρή εξάρτηση από την αεροπορική συνδεσιμότητα.

Σύμφωνα με την ετήσια Έρευνα Συγκυρίας της ΕΤΕ, που πραγματοποιήθηκε κατά την κορύφωση της κρίσης τους μήνες Απρίλιο και Μάιο, οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις εξακολούθησαν να διατηρούν θετικές προσδοκίες για τη φετινή χρονιά, εκτιμώντας αύξηση των πωλήσεων κατά περίπου 3%, έναντι ανόδου 4,5% το 2025.

Η εικόνα αυτή ενισχύεται τόσο από τη βελτίωση του δείκτη επιχειρηματικής εμπιστοσύνης όσο και από τη θετική πορεία των προγραμματισμένων αεροπορικών πτήσεων προς τα ελληνικά αεροδρόμια, οι οποίες αυξάνονται με ταχύτερο ρυθμό από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Η μελέτη υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι η κρίση δεν άφησε ανεπηρέαστο τον κλάδο. Η εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου και ο διπλασιασμός του κόστους των αεροπορικών καυσίμων επιβάρυναν σημαντικά τις τουριστικές επιχειρήσεις, ενώ οι πληθωριστικές πιέσεις στις ευρωπαϊκές οικονομίες περιόρισαν το διαθέσιμο εισόδημα των ταξιδιωτών.

Ενδεικτικό είναι ότι το 80% των ξενοδοχείων δήλωσε αυξημένες πιέσεις στο κόστος λειτουργίας, ενώ σχεδόν οι μισές επιχειρήσεις διαπίστωσαν επιπτώσεις τόσο στη ζήτηση όσο και στον επενδυτικό τους σχεδιασμό.

Η σχετικά περιορισμένη επίδραση της κρίσης αποδίδεται σε τρεις βασικούς παράγοντες: την ισχυρή εξάρτηση του ελληνικού τουρισμού από τις ευρωπαϊκές αγορές, τη διαχρονική δυναμική του προϊόντος «ήλιος και θάλασσα» και το γεγονός ότι η αναταραχή στις αερομεταφορές αποδείχθηκε τελικά βραχύβια, επιτρέποντας στις αεροπορικές εταιρείες να απορροφήσουν μέρος του αυξημένου κόστους.

Παράλληλα, η Εθνική Τράπεζα προειδοποιεί ότι η αεροπορική συνδεσιμότητα αποτελεί τον πιο ευάλωτο κρίκο της τουριστικής αλυσίδας. Σε περίπτωση παρατεταμένης ενεργειακής ή γεωπολιτικής κρίσης, η άνοδος του κόστους των μεταφορών θα μπορούσε να μειώσει σημαντικά τη ζήτηση για την Ελλάδα, ιδιαίτερα λόγω της γεωγραφικής απόστασης από τις βασικές αγορές προέλευσης. Στα δυσμενέστερα σενάρια, η πίεση στη ζήτηση ενδέχεται να φθάσει ακόμη και τις 5,5 ποσοστιαίες μονάδες.

Η μελέτη καταλήγει ότι η θωράκιση της αεροπορικής συνδεσιμότητας πρέπει να αποτελέσει βασικό άξονα της τουριστικής πολιτικής τα επόμενα χρόνια, μέσω ενός οργανωμένου πλαισίου διαχείρισης κρίσεων, με προκαθορισμένα πρωτόκολλα και δυνατότητα άμεσων παρεμβάσεων όταν απαιτείται. Όπως επισημαίνεται, η επιτυχία της στρατηγικής αναβάθμισης του ελληνικού τουριστικού προϊόντος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη διασφάλιση της ομαλής αεροπορικής πρόσβασης της χώρας ακόμη και σε περιόδους διεθνών αναταράξεων.