Γερμανία: Οι δημόσιες δαπάνες δίνουν νέα ώθηση στην οικονομία

Η εικόνα της γερμανικής οικονομίας εμφανίζεται αισθητά βελτιωμένη, καθώς νέα στοιχεία για την ανάπτυξη και το επιχειρηματικό κλίμα ενισχύουν τις προσδοκίες ότι η παρατεταμένη περίοδος στασιμότητας αρχίζει να υποχωρεί. Κεντρικό ρόλο σε αυτή τη μεταστροφή παίζει η δημοσιονομική πολιτική του Βερολίνου, με αυξημένες δαπάνες για υποδομές, άμυνα και δημόσιες επενδύσεις.

Το γερμανικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 0,3% στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο, έναντι αρχικής εκτίμησης για ανάπτυξη 0,2%. Σε ετήσια βάση η αύξηση έφθασε το 1%, ενώ είχε προηγηθεί ανάπτυξη 0,4% στο πρώτο τρίμηνο. Σύμφωνα με τη Destatis, ο σημαντικότερος άμεσος παράγοντας της ανάπτυξης ήταν η καλύτερη πορεία των εξαγωγών, ενώ ισχυρότερα από ό,τι είχε αρχικά εκτιμηθεί κινήθηκαν και το λιανικό και χονδρικό εμπόριο.

Παράλληλα, το οικονομικό κλίμα βελτιώνεται. Ο δείκτης επιχειρηματικού κλίματος του Ifo αυξήθηκε στις 88,8 μονάδες τον Αύγουστο από 86,7 τον Ιούλιο, ξεπερνώντας τις προβλέψεις των αναλυτών. Ο επιμέρους δείκτης προσδοκιών ανέβηκε στις 89,1 μονάδες, με τη βελτίωση να καταγράφεται σε όλους τους βασικούς κλάδους. Η εικόνα υποδηλώνει ότι οι επιχειρήσεις αρχίζουν να βλέπουν με μεγαλύτερη αισιοδοξία τους επόμενους μήνες.

Η δημόσια δαπάνη αποτελεί πλέον σημαντικότερο στήριγμα της οικονομικής δραστηριότητας. Στο δεύτερο τρίμηνο, η δημόσια κατανάλωση αυξήθηκε κατά 3% σε ετήσια βάση, την ώρα που η ιδιωτική κατανάλωση ενισχύθηκε μόλις κατά 0,1%. Αισθητή ήταν επίσης η αύξηση των κρατικών επενδύσεων, στις οποίες περιλαμβάνονται οι υψηλότερες αμυντικές δαπάνες. Οι επενδύσεις σε εξοπλισμό αυξήθηκαν συνολικά κατά 1,1% σε σχέση με έναν χρόνο νωρίτερα.

Η αλλαγή αυτή συνδέεται με τη μεγάλη δημοσιονομική στροφή του Βερολίνου. Η κυβέρνηση έχει δημιουργήσει ειδικό επενδυτικό ταμείο ύψους 500 δισ. ευρώ, με δυνατότητα χρηματοδότησης έργων την περίοδο 2025-2036. Από το ποσό αυτό, 300 δισ. ευρώ προορίζονται για επενδύσεις της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, 100 δισ. για κρατίδια και δήμους και άλλα 100 δισ. για το Ταμείο Κλίματος και Μετασχηματισμού. Οι πόροι κατευθύνονται μεταξύ άλλων σε μεταφορές, ψηφιοποίηση, ενεργειακές υποδομές, εκπαίδευση και έργα για την κλιματική μετάβαση.

Η Bundesbank έχει επίσης επισημάνει ότι η σταδιακή ανάκαμψη της γερμανικής οικονομίας από το 2026 αναμένεται να υποστηριχθεί κυρίως από την αύξηση των κρατικών δαπανών και την ανάκαμψη των εξαγωγών.

Οι κίνδυνοι δεν έχουν εξαφανιστεί

Παρά τη βελτίωση, η ανάκαμψη παραμένει εύθραυστη. Η ιδιωτική κατανάλωση εξακολουθεί να είναι υποτονική, ενώ ο πληθωρισμός στη Γερμανία διαμορφώθηκε στο 2,8% τον Ιούλιο του 2026. Επιπλέον, οι υψηλές τιμές ενέργειας και οι γεωπολιτικές εντάσεις εξακολουθούν να επιβαρύνουν επιχειρήσεις και νοικοκυριά.

Υπάρχει και το δημοσιονομικό τίμημα της νέας πολιτικής. Το κρατικό έλλειμμα έφθασε τα 71,3 δισ. ευρώ στο πρώτο εξάμηνο του 2026, αυξημένο κατά 36,6 δισ. ευρώ σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, αντιστοιχώντας στο 3,1% του ΑΕΠ. Η Bundesbank εκτιμά ότι, εφόσον συνεχιστεί η ισχυρή αύξηση των δαπανών, το έλλειμμα μπορεί να προσεγγίσει το 5% του ΑΕΠ έως το 2028 και το δημόσιο χρέος περίπου το 70%.