Η φον ντερ Λάιεν ψάχνει ανάχωμα για το κινέζικο τσουνάμι στην ευρωπαϊκή αγορά

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αναμένεται να συζητήσει με τους επιτρόπους μια πιο αυστηρή ευρωπαϊκή πολιτική απέναντι στις επιδοτούμενες κινεζικές εισαγωγές. Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια της Κομισιόν να προστατεύσει την ευρωπαϊκή βιομηχανία από αυτό που στις Βρυξέλλες περιγράφεται πλέον ως «China Shock 2.0», δηλαδή ένα νέο κύμα φθηνών κινεζικών προϊόντων που κατακλύζουν την ευρωπαϊκή αγορά.

Οι επίτροποι της ΕΕ θα συναντηθούν την Παρασκευή για να συζητήσουν το μέλλον των σχέσεων της Ένωσης με το Πεκίνο, καθώς οι εθνικές κυβερνήσεις με επικεφαλής τη Γαλλία απαιτούν δράση για την προστασία των βιομηχανιών τους έναντι εχθρικών εμπορικών πρακτικών, ενώ άλλες, όπως η Γερμανία, η μεγαλύτερη δύναμη των εξαγωγών, συμβουλεύουν προσοχή, φοβούμενες ότι θα μπορούσαν να χάσουν την πρόσβαση στην τεράστια κινεζική αγορά.

Η φον ντερ Λάιεν αναμένεται να θέσει το θέμα και σε επίπεδο ηγετών. Πρώτα, στη σύνοδο της G7 στη Γαλλία στις 15 Ιουνίου, όπου θα συζητηθεί η υπερπαραγωγή κινεζικών προϊόντων και οι περιορισμοί του Πεκίνου στις κρίσιμες πρώτες ύλες. Στη συνέχεια, θα ζητήσει πολιτική στήριξη από τους ηγέτες της ΕΕ στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που ξεκινά στις 18 Ιουνίου στις Βρυξέλλες.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, το εμπορικό έλλειμμα της ΕΕ με την Κίνα αυξήθηκε στα 360 δισ. ευρώ το 2025, από 312 δισ. ευρώ το 2024, ενώ η διεύρυνση συνεχίστηκε ακόμη πιο έντονα το πρώτο τρίμηνο του 2026. Η εξέλιξη αυτή εντείνει την ανησυχία σε χώρες όπως η Γαλλία, που ζητούν δυναμικότερη ευρωπαϊκή απάντηση απέναντι στις κινεζικές πρακτικές.

Η συζήτηση στο εσωτερικό της ΕΕ, ωστόσο, δεν είναι απλή. Από τη μία πλευρά, χώρες και αξιωματούχοι που ανησυχούν για την αποβιομηχάνιση της Ευρώπης ζητούν νέα μέτρα προστασίας, όπως έρευνες διασφάλισης, δασμούς ή άλλα εμπορικά εργαλεία. Από την άλλη, χώρες με ισχυρούς εξαγωγικούς δεσμούς με την Κίνα, όπως η Γερμανία και η Ισπανία, εμφανίζονται πιο επιφυλακτικές, φοβούμενες αντίποινα ή απώλεια πρόσβασης στην κινεζική αγορά.

Η ΕΕ πρσπαθεί τα τελευταά χρόνια να περιορίσει την κινέζικη διείσδυση, αλλά αυτή συνεχίζεται. Το 2024 επέβαλε δασμούς έως 35% στα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα, θεωρώντας ότι επωφελούνται από κρατικές επιδοτήσεις. Ωστόσο, οι κινεζικές αυτοκινητοβιομηχανίες αντέδρασαν αυξάνοντας τις εξαγωγές plug-in υβριδικών οχημάτων, τα οποία δεν υπόκεινται στους ίδιους δασμούς. Το παράδειγμα αυτό δείχνει γιατί αρκετοί στις Βρυξέλλες θεωρούν ότι τα σημερινά εργαλεία δεν επαρκούν.

Το ζήτημα δεν περιορίζεται στα αυτοκίνητα. Η Ευρώπη ανησυχεί επίσης για την εξάρτησή της από την Κίνα σε κρίσιμες πρώτες ύλες, τεχνολογικά εξαρτήματα, μπαταρίες, φωτοβολταϊκά και άλλα στρατηγικά προϊόντα. Για πολλούς ευρωπαίους αξιωματούχους, η εμπορική πολιτική έχει πλέον άμεση σχέση με την οικονομική ασφάλεια, την πράσινη μετάβαση και τη γεωπολιτική αυτονομία της ΕΕ.