Η μαύρη επέτειος του «Αττίλα 2» – Δεύτερη φάση της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο

Λευκωσία, ξημερώματα 14ης Αυγούστου 1974. Ήταν σαν σήμερα, 50 χρόνια πριν, όταν ολοκληρώθηκε η κυπριακή τραγωδία με την επιχείρηση «Αττίλας 2». Παρά τη συμφωνημένη εκεχειρία, οι Τούρκοι, παραβιάζοντας κάθε κανόνα του διεθνούς δικαίου, βομβάρδισαν την Αμμόχωστο προχωροντας στη δεύτερη τουρκική εισβολή στη Μεγαλόνησο. Έκτοτε η Κύπρος ζει με την ανοιχτή πληγήτο 36% των εδαφών της να βρίσκονται υπό τουρκική κατοχή, και με βαθιά χαραγμένη στη μνήμη της χιλιάδες νεκρούς, αγνοούμενους και ξεριζωμένους πρόσφυγες.

Ο ήχος των τουρκικών μαχητικών ξυπνά ξανά, αυτή τη φορά όχι τόσο απότομα, την Κύπρο. Ο δεύτερος Αττίλας, μια προδιαγεγραμμένη εξέλιξη, έχει μόλις ξεκινήσει.

Τα αποτελέσματα της πρώτης εισβολής καθιστούν την επιχείρηση των Τούρκων μια σχεδόν απλή υπόθεση. Μέσω του προγεφυρώματος της Κυρήνειας στο νησί βρίσκονται πλέον πάνω από 40.000 στρατιώτες. Τουλάχιστον 300 άρματα. Περισσότερα από 1.000 οχήματα.

Στην απέναντι πλευρά, η Εθνική Φρουρά οφείλει να αμυνθεί, μετρώντας σημαντικές απώλειες. Σε άνδρες και υλικά. Κυρίως όμως με σχεδόν ανύπαρκτο ηθικό. Πολλές μονάδες βρίσκονται σε κατάσταση αποσύνθεσης. Η μάχη είναι εξαρχής άνιση.

Καθ’ όλη τη διάρκεια της εκεχειρίας, από τις 4 το απόγευμα της 22ας Ιουλίου, οι τουρκικές δυνάμεις προχωρούσαν συστηματικά, μέτρο- μέτρο, καταλαμβάνοντας όλο και περισσότερο έδαφος.

Η παρουσία του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών στις διαπραγματεύσεις της Γενεύης ήταν προσχηματική. Καθώς πια διέθετε απόλυτο στρατηγικό πλεονέκτημα, η Άγκυρα δεν θα άφηνε ούτε αυτήν την ευκαιρία να πάει χαμένη.

Στην Αθήνα, η κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας του Κωνσταντίνου Καραμανλή αντιλαμβάνεται με τον χειρότερο δυνατό τρόπο ότι αδυνατεί να βοηθήσει την Κύπρο. Δεν είναι σε θέση να ρισκάρει μια επέκταση της ελληνοτουρκικής σύγκρουσης στα νησιά και τον Έβρο.

Οι αρχηγοί των Επιτελείων παραδέχονται ότι οι ελλαδικές δυνάμεις δεν μπορούν να προσεγγίσουν τις κυπριακές ακτές και να πλήξουν τουρκικούς στόχους. Παρόλα αυτά τα μάτια των Ελληνοκύπριων είναι στραμμένα στον ουρανό. Ματαίως. Εκείνες τις ώρες βαθαίνει το ρήγμα μεταξύ Αθήνας και Λευκωσίας

Η 16η Αυγούστου είναι η τελευταία μέρα του πολέμου στην Κύπρου. Το μεσημέρι οι Τούρκοι μπαίνουν στο στρατόπεδο της ΕΛΔΥΚ. Εκεί ο ελληνικός στρατός δίνει μια από τις πλέον ηρωικές μάχες της Ιστορίας του. Λίγες ώρες μετά τουρκικές δυνάμεις εισέρχονται στην Αμμόχωστο, χωρίς την παραμικρή αντίσταση.

Τα σκληρά τετελεσμένα εκείνου του καλοκαιριού παραμένουν έως σήμερα σε ισχύ. Το 36% του νησιού υπό τουρκική κατοχή. Περισσότεροι από 4.000 νεκροί και αγνοούμενοι. 200.000 πρόσφυγες, έχασαν τους ανθρώπους και τις περιουσίες τους. Στο πέρασμα των χρόνων, χάνουν και τη μνήμη τους.

ΠΗΓΗ: ΕΡΤ