Λεονάρντο Ντι Κάπριο: Μπαίνει στη μάχη για ένα απειλούμενο βάτραχο από ενεργειακό έργο στη Χιλή

Ο Λεονάρντο Ντι Κάπριο στρέφει αυτή τη φορά τα φώτα της διεθνούς δημοσιότητας στις χιλιανές Άνδεις, παρεμβαίνοντας στη συζήτηση γύρω από ένα ενεργειακό έργο που, σύμφωνα με περιβαλλοντικές οργανώσεις, απειλεί έναν εξαιρετικά σπάνιο βάτραχο.

Όπως αναφέρει το Bloomberg, ο διάσημος ηθοποιός και γνωστός περιβαλλοντικός ακτιβιστής τάσσεται υπέρ της προστασίας της rana del Pehuenche (Alsodes pehuenche), ενός αμφιβίου που βρίσκεται σε κρίσιμο κίνδυνο εξαφάνισης.

Στο επίκεντρο βρίσκεται το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Los Cóndores–Río Diamante, που προωθείται από την Enel Generación Chile και έχει στόχο να συνδέσει τα ηλεκτρικά συστήματα της Χιλής και της Αργεντινής. Στη χιλιανή πλευρά προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η κατασκευή νέου υποσταθμού και γραμμής μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας 500 kV, μήκους περίπου 26,7 χιλιομέτρων έως τα σύνορα με την Αργεντινή.

Η αντιπαράθεση δεν αφορά τόσο την ανάγκη της ηλεκτρικής διασύνδεσης όσο τη διαδρομή που έχει επιλεγεί για το έργο. Περιβαλλοντικές οργανώσεις και επιστήμονες υποστηρίζουν ότι οι υποδομές υψηλής τάσης θα περάσουν από περιοχές ζωτικής σημασίας για τη rana del Pehuenche, ένα είδος που συναντάται μόνο στην ομώνυμη κοιλάδα, στην υψηλή οροσειρά των Άνδεων, εκατέρωθεν των συνόρων Χιλής και Αργεντινής.

Ο Ντι Κάπριο, μέσω της περιβαλλοντικής οργάνωσης Re, την οποία έχει συνιδρύσει, ανέδειξε το θέμα σε διεθνές επίπεδο. Σύμφωνα με την οργάνωση, στη φύση απομένουν λιγότερα από 1.000 άτομα του είδους. Η Re προειδοποιεί ότι η κατασκευή του έργου μέσα στον πυρήνα του γνωστού οικοτόπου του θα μπορούσε να επιδεινώσει δραματικά τις ήδη εξαιρετικά περιορισμένες πιθανότητες επιβίωσής του.

Το μήνυμα του ηθοποιού είναι, πάντως, πιο σύνθετο από μια συνολική απόρριψη του ενεργειακού σχεδίου. Οι οργανώσεις που αντιδρούν δεν ζητούν την ακύρωση της ηλεκτρικής διασύνδεσης, αλλά την αλλαγή της χάραξής της, ώστε να μην περάσει από το κρίσιμο ενδιαίτημα του αμφιβίου. Η θέση τους είναι ότι η ενεργειακή ανάπτυξη και η προστασία της βιοποικιλότητας δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως αμοιβαία αποκλειόμενοι στόχοι.

Η rana del Pehuenche είναι ένα ιδιαίτερα ευάλωτο είδος, προσαρμοσμένο στα ψυχρά ρυάκια από το λιώσιμο του χιονιού και στους υγροτόπους των Άνδεων. Ο βιότοπός της είναι εξαιρετικά περιορισμένος, ενώ στο παρελθόν έχει ήδη δεχθεί πιέσεις από ανθρώπινες παρεμβάσεις, την κατασκευή δρόμων, την αλλοίωση των υδάτινων ροών και την παρουσία ξενικών ειδών. Η επιστημονική βιβλιογραφία καταγράφει το είδος ως κρισίμως απειλούμενο, υπογραμμίζοντας ότι ακόμη και μικρές μεταβολές στο περιβάλλον του μπορούν να έχουν δυσανάλογα μεγάλες συνέπειες.

Η παρέμβαση του Ντι Κάπριο προσθέτει έτσι μια ισχυρή διεθνή φωνή σε μια τοπική περιβαλλοντική διαμάχη και επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ευρύτερο δίλημμα που συνοδεύει την ενεργειακή μετάβαση: πώς μπορούν να αναπτύσσονται νέες ενεργειακές υποδομές χωρίς το περιβαλλοντικό τους κόστος να μεταφέρεται στα πλέον ευάλωτα οικοσυστήματα.

Για τη Χιλή, που έχει επενδύσει σημαντικά στην εικόνα μιας χώρας πρωτοπόρου στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στην απανθρακοποίηση, η υπόθεση ενός μικρού βατράχου στις Άνδεις εξελίσσεται έτσι σε ένα πολύ μεγαλύτερο τεστ για το πώς συνδυάζονται στην πράξη η ενεργειακή ανάπτυξη και η προστασία της βιοποικιλότητας.