Πέθανε ο σπουδαίος διανοητής Στέλιος Ράμφος σε ηλικία 87 ετών

Έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 87 ετών ο συγγραφέας και στοχαστής Στέλιος Ράμφος. Ο σπουδαίος διανοητής το τελευταίο διάστημα νοσηλευόταν σε κλινική της Αθήνας.

Με περισσότερα από 30 βιβλία στο ενεργητικό του, υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες στοχαστές.

Ο Στέλιος Ράμφος γεννήθηκε το 1939 στην Αθήνα. Το 1965, πριν ολοκληρώσει τις σπουδές του στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, ξεκίνησε σπουδές Φιλοσοφίας στο Παρίσι, στο Université de Vincennes à Saint-Denis (σημερινό Université Paris 8). Μεταξύ 1969 και 1974 υπήρξε καθηγητής Φιλοσοφίας στο ίδιο πανεπιστήμιο. Το 1975 επέστρεψε στην Ελλάδα όπου συνέχισε το συγγραφικό έργο του.

Είχε σημαντική παρουσία στη δημόσια ζωή με πολλές συνεντεύξεις στον Τύπο και την τηλεόραση, με δημόσιες ομιλίες αλλά και άρθρα σε περιοδικά. Δίδαξε στο Ίδρυμα Γουλανδρή-Χορν και αργότερα στο Ίδρυμα Βασίλη και Μαρίνας Θεοχαράκη.

Η πλούσια βιβλιογραφία του αντικατοπτρίζει τις πνευματικές αναζητήσεις του, τις θέσεις και τις προτάσεις του αναφορικά με τον μαρξισμό, την οικουμενικότητα του ελληνικού πολιτισμού, τους συσχετισμούς της σύγχρονης πνευματικής δημιουργίας με την ελληνορθόδοξη παράδοση.

Μεταξύ πολλών άλλων, έχει δημοσιεύσει μελέτες για τον Πλάτωνα (Φιλοσοφία Ποιητική), τον Αριστοτέλη (Μίμησις εναντίον μορφής), τον Οιδίποδα Τύραννο (Το αίνιγμα και η μοίρα), τους ασκητές της ερήμου (Πελεκάνοι ερημικοί), καθώς και μία συλλογή άρθρων και δοκιμίων του «Μία καλοκαιρινή ευτυχία τρίζει» (1999).

Μητσοτάκης: Χάνω έναν φίλο και συνομιλητή

«Η Ελλάδα και ο κόσμος της διανόησης θρηνούν από σήμερα την απώλεια ενός πιστού και ανυστερόβουλου υπηρέτη τους. Αλλά και εγώ χάνω έναν φίλο και συνομιλητή που πλούτιζε κάθε μας συζήτηση, ανεξάρτητα αν συμφωνούσαμε πάντοτε και σε όλα», ανέφερε ο πρωθυπουργός σε ανάρτησή του για τον θάνατο του Στέλιου Ράμφου.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στον τρόπο με τον οποίο ο φιλόσοφος αντιμετώπιζε τις ιδέες και τις ιδεολογίες, επισημαίνοντας ότι «πίστευε ότι οι ιδεολογίες φυλακίζουν τις ιδέες». Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε, γι’ αυτό ο Στέλιος Ράμφος προτιμούσε συνήθως να χρησιμοποιεί το ρήμα «νομίζω» αντί για το «πιστεύω».

Αναφερόμενος στη διαδρομή του, ο πρωθυπουργός υπενθύμισε ότι ο Στέλιος Ράμφος υπήρξε μία από τις σημαντικές προσωπικότητες της προδικτατορικής Αριστεράς και συμμετείχε ενεργά, μέσα από την ιστορική «Πανσπουδαστική», στις ιδεολογικές και πολιτιστικές αναζητήσεις της εποχής. Στα χρόνια της δικτατορίας βρέθηκε στο Παρίσι, όπου ξεκίνησε τη βαθύτερη ενασχόλησή του με τη Φιλοσοφία, μια πορεία που συνέχισε αδιάλειπτα στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης, «μακριά από δόγματα και δεσμεύσεις».

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε επίσης στο εκτενές συγγραφικό και διδακτικό έργο του φιλοσόφου. Όπως σημείωσε, ο Στέλιος Ράμφος μελέτησε και δίδαξε τους μεγάλους διανοητές, επιχειρώντας να δώσει νέες διαστάσεις στη σκέψη τους και συνδυάζοντας τη φιλοσοφική προσέγγιση με στοιχεία της κοινωνικής ανθρωπολογίας και της ψυχανάλυσης.

Μέσα από τα περίπου 50 βιβλία που συνέγραψε, ασχολήθηκε με τα μεγάλα ζητήματα της σύγχρονης ζωής και ιδιαίτερα με τις αντιφάσεις της σύγχρονης Ελλάδας. Για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, η παρακαταθήκη του ξεπερνά τα όρια της ακαδημαϊκής κοινότητας και αποκτά ευρύτερη κοινωνική σημασία.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον τρόπο με τον οποίο ο Στέλιος Ράμφος προσέγγισε την Ορθοδοξία, μέσα από ένα προοδευτικό πρίσμα, αλλά και στην ανάγνωσή του για την ιστορική εξέλιξη της Ελλάδας. Στο έργο του ανέδειξε, μεταξύ άλλων, τις συνέπειες του γεγονότος ότι η χώρα δεν γνώρισε την Αναγέννηση μετά τον Μεσαίωνα, επιχειρώντας μέσα από αυτή την οπτική να ερμηνεύσει αντιφάσεις που χαρακτηρίζουν τόσο το πολιτικό σύστημα όσο και την καθημερινή κοινωνική συμπεριφορά.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε τον Στέλιο Ράμφο «μοναδικό κριτικό παρατηρητή της δημόσιας ζωής», ο οποίος έθετε τη λογική και την ευθύνη απέναντι στον λαϊκισμό και υποστήριζε ότι δεν μπορεί να υπάρξει παράδοση χωρίς εξέλιξη.

Παρά τη δημόσια παρουσία και την επιρροή του, όπως επισήμανε ο πρωθυπουργός, ο ίδιος επέλεξε να ζει αθόρυβα και διακριτικά, διατηρώντας συνέπεια ανάμεσα στις απόψεις που εξέφραζε και στον τρόπο με τον οποίο πορευόταν στην καθημερινή του ζωή.

«Αποχαιρετώ με θλίψη και σεβασμό αυτόν τον λαμπρό Έλληνα και γλυκό άνθρωπο», ανέφερε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, εκφράζοντας τη συμπαράστασή του στη σύζυγο του φιλοσόφου, Ειρήνη, στις δύο κόρες του, καθώς και στους χιλιάδες μαθητές και φίλους του.

Καταλήγοντας, χαρακτήρισε τον θάνατο του Στέλιου Ράμφου «εθνική απώλεια», εκφράζοντας παράλληλα τη βεβαιότητα ότι οι ιδέες και οι αξίες που υπηρέτησε θα εξακολουθήσουν να αποτελούν οδηγό «στη σκέψη και στη δράση όλων των πολιτών που θέλουν να είναι ελεύθεροι, αδέσμευτοι και χρήσιμοι στους άλλους».

Η ανάρτηση του πρωθυπουργού: