Πιερρακάκης: Επενδύσεις 1,8 δισ. στη φαρμακοβιομηχανία, αλλά χωρίς λύση για το clawback

Τη φιλοδοξία να εξελιχθεί η Ελλάδα σε ένα από τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά κέντρα φαρμακευτικής παραγωγής, έρευνας και καινοτομίας διατύπωσε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, μιλώντας στην Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ).

Ο υπουργός έδωσε έμφαση στην ενίσχυση των παραγωγικών επενδύσεων και στη δημιουργία σταθερού επιχειρηματικού περιβάλλοντος, αναγνωρίζοντας παράλληλα τις πιέσεις που ασκεί στις φαρμακευτικές επιχειρήσεις το σύστημα των υποχρεωτικών επιστροφών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, η Ελλάδα διαθέτει 51 μονάδες παραγωγής φαρμάκων και 31 κέντρα Έρευνας και Ανάπτυξης, ενώ οι ελληνικές φαρμακοβιομηχανίες εξάγουν σε περισσότερες από 150 χώρες, καλύπτοντας τις ανάγκες περίπου 40 εκατομμυρίων Ευρωπαίων ασθενών.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο επενδυτικό πρόγραμμα ύψους 1,8 δισ. ευρώ έως το 2028 που έχει προκρίνει η ΠΕΦ και προβλέπει την κατασκευή 10 νέων εργοστασίων, τη δημιουργία 14 ερευνητικών δομών και 5.500 νέων θέσεων εργασίας.

Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε τη σημασία των επενδύσεων αυτών για την περιφερειακή ανάπτυξη και τη δημιουργία απασχόλησης εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων, συνδέοντάς τες με τον ευρύτερο στόχο της παραγωγικής ανασυγκρότησης της οικονομίας.

Επενδυτικό clawback και υποχρεωτικές επιστροφές στο επίκεντρο

Στο μέτωπο της χρηματοδότησης, ο υπουργός υπενθύμισε ότι έχουν αξιοποιηθεί 250 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης για παραγωγικές επενδύσεις στον φαρμακευτικό κλάδο, ενώ έχουν θεσπιστεί φορολογικά κίνητρα για την έρευνα και την ανάπτυξη.

Παράλληλα, στάθηκε στην αύξηση του επενδυτικού clawback από 150 εκατ. σε 200 εκατ. ευρώ για τα σχέδια που θα εγκριθούν τη διετία 2026-2027, με στόχο μέρος των υποχρεωτικών επιστροφών να κατευθύνεται σε νέες παραγωγικές και ερευνητικές δραστηριότητες.

Ωστόσο, το ευρύτερο σύστημα rebate και clawback εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο ζήτημα για τη φαρμακοβιομηχανία. Ο κ. Πιερρακάκης αναγνώρισε την ανάγκη εξισορρόπησης της πρόσβασης των ασθενών σε ασφαλή και αποτελεσματικά φάρμακα με τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων.

«Ένα σύστημα υγείας δεν μπορεί να είναι μακροπρόθεσμα βιώσιμο, εάν αποδυναμώνει την παραγωγική του βάση», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι οι δύο στόχοι δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ανταγωνιστικοί.

Πάντως, δεν εξήγγειλε συγκεκριμένη αλλαγή στο γενικό καθεστώς των υποχρεωτικών επιστροφών, ούτε παρουσίασε χρονοδιάγραμμα αναμόρφωσής του, παραπέμποντας στην ανάγκη ουσιαστικής συνεργασίας των εμπλεκόμενων φορέων για την εξεύρεση λύσεων.

Στα μέτρα στήριξης της παραγωγής συμπεριέλαβε επίσης την παρέμβαση ύψους 95 εκατ. ευρώ για την αντιμετώπιση του αυξανόμενου ενεργειακού κόστους της βιομηχανίας, καθώς και την προβλεπόμενη αύξηση των πόρων του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων κατά περισσότερο από 1 δισ. ευρώ.

Η φαρμακοβιομηχανία στην ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομίας

Πέρα από τα οικονομικά μέτρα, ο υπουργός συνέδεσε τις προοπτικές του ελληνικού φαρμακευτικού κλάδου με την προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης να περιορίσει την εξάρτησή της από τρίτες χώρες στην προμήθεια φαρμάκων και κρίσιμων πρώτων υλών.

Όπως ανέφερε, η πανδημία ανέδειξε την ευαλωτότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων, καθιστώντας την εγχώρια και ευρωπαϊκή παραγωγή ζήτημα ασφάλειας και όχι μόνο οικονομικής ανταγωνιστικότητας.

«Η παραγωγή φαρμάκων δεν είναι μόνο ζήτημα οικονομικής ανταγωνιστικότητας. Είναι ζήτημα στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης και ασφάλειας των πολιτών της», τόνισε.

Στο πλαίσιο αυτό, υποστήριξε ότι η Ελλάδα μπορεί να διεκδικήσει αναβαθμισμένο ρόλο στην ευρωπαϊκή φαρμακευτική βιομηχανία, αξιοποιώντας τις παραγωγικές υποδομές, το επιστημονικό δυναμικό και την τεχνογνωσία της.

Ο ίδιος επισήμανε ότι η χώρα πρέπει να συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής βιομηχανικής στρατηγικής, με τις ελληνικές επιχειρήσεις να αποκτούν ισχυρότερη θέση στον διεθνή ανταγωνισμό.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στη σημασία της σύνδεσης της επαγγελματικής εκπαίδευσης με τις ανάγκες της παραγωγής, κάνοντας ειδική μνεία στην Ακαδημία Επαγγελματικής Κατάρτισης Φαρμάκου και στην πρωτοβουλία PEF Professional Development.

Η παρέμβαση του κ. Πιερρακάκη ανέδειξε τη βαρύτητα που αποδίδει η κυβέρνηση στη φαρμακοβιομηχανία ως κλάδο υψηλής προστιθέμενης αξίας, με εξαγωγικό προσανατολισμό και δυνατότητες προσέλκυσης νέων επενδύσεων.

Το ζητούμενο, ωστόσο, παραμένει η διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου που θα επιτρέπει στις επιχειρήσεις να υλοποιούν τα επενδυτικά τους σχέδια χωρίς να υπονομεύεται η οικονομική τους βιωσιμότητα από τις υποχρεωτικές επιστροφές.

Από την αντιμετώπιση αυτής της εκκρεμότητας, σε συνδυασμό με την υλοποίηση των προγραμματισμένων επενδύσεων, θα εξαρτηθεί σε σημαντικό βαθμό κατά πόσο η φιλοδοξία για έναν ισχυρότερο ελληνικό φαρμακευτικό κλάδο θα αποκτήσει ουσιαστικό παραγωγικό αντίκρισμα.