Στρατηγική ευκαιρία για Ελλάδα σε εμπόριο, λιμάνια και ναυτιλία η συμφωνία ΕΕ – Ινδίας

Η ολοκλήρωση της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Ινδίας τον Ιανουάριο του 2026, έπειτα από δύο δεκαετίες διαπραγματεύσεων, συνιστά μία από τις σημαντικότερες γεωοικονομικές εξελίξεις των τελευταίων ετών. Πρόκειται για μια συμφωνία που καλύπτει μια ενιαία αγορά περίπου 2 δισ. ανθρώπων, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 25% του παγκόσμιου ΑΕΠ και πάνω από το 30% του παγκόσμιου εμπορίου.

Για την Ελλάδα, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιώς (ΕΒΕΠ), η συμφωνία αυτή δεν αποτελεί απλώς μια ακόμη εμπορική εξέλιξη, αλλά μια στρατηγική ευκαιρία αναβάθμισης του ρόλου της χώρας στο ευρωπαϊκό και διεθνές εμπόριο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

«Μέρα γιορτής» για τις ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες η εμπορική συμφωνία ΕΕ – Ινδίας

Η μείωση δασμών στις εισαγωγές αυτοκινήτων που κατασκευάζονται στην ΕΕ στο 10% από 110%, ανοίγει την τεράστια αγορά της Ινδίας στους Ευρωπαίους κατασκευαστές

Μια από τις μεγαλύτερες εμπορικές συμφωνίες παγκοσμίως

Η συμφωνία προβλέπει εκτεταμένες μειώσεις δασμών, με στόχο το 96,6% των αγαθών που εξάγει η ΕΕ προς την Ινδία να υπόκειται σε σημαντική ελάφρυνση εντός 5-7 ετών. Αντίστοιχα, η ΕΕ θα μειώσει τους δασμούς σε περίπου 99% των προϊόντων που εισάγονται από την Ινδία. Οι εξαγωγές της ΕΕ προς την Ινδία εκτιμάται ότι θα διπλασιαστούν έως το 2032, ενώ οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις αναμένεται να εξοικονομούν περί τα 4 δισ. ευρώ ετησίως από μειωμένους δασμούς.

Ενδεικτική είναι η μείωση των δασμών στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα που εισάγονται στην Ινδία – από 110% σε περίπου 10% – καθώς και οι σταδιακές ελαφρύνσεις σε κρασιά, αλκοολούχα ποτά και υπηρεσίες, όπως ο χρηματοπιστωτικός τομέας και η προστασία επενδύσεων.

Η Ελλάδα ως πύλη της Ινδίας προς την Ευρώπη

Σύμφωνα με το ΕΒΕΠ, η γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας και το ανεπτυγμένο λιμενικό και ναυτιλιακό της σύστημα την καθιστούν φυσική πύλη της Ινδίας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το λιμάνι του Πειραιά, σε συνδυασμό με το ελληνικό λιμενικό σύστημα και τις υποδομές logistics, μπορεί να λειτουργήσει ως βασικός κόμβος στον υπό διαμόρφωση Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας-Μέσης Ανατολής-Ευρώπης (IMEC).

Ήδη από το 2023, το ΕΒΕΠ είχε επισημάνει τη σημασία της θαλάσσιας διασύνδεσης της Ινδίας με τον Πειραιά, προβλέποντας ότι η ενίσχυση των εμπορικών ροών θα αυξήσει τον ρόλο της Ελλάδας ως κόμβου διαμετακόμισης, αποθήκευσης και αναδιανομής εμπορευμάτων προς την ευρωπαϊκή αγορά.

Ενίσχυση διμερών σχέσεων και στόχος τα 5 δισ. δολάρια

Οι ελληνοϊνδικές σχέσεις βρίσκονται σε φάση αναβάθμισης, με υψηλό επίπεδο πολιτικής συνεργασίας και στόχο τον διπλασιασμό του διμερούς εμπορίου έως το 2030. Σήμερα, το διμερές εμπόριο ανέρχεται σε περίπου 1,95 δισ. δολάρια, με εκτιμήσεις να το τοποθετούν στα 5 δισ. δολάρια τα επόμενα χρόνια, εφόσον αξιοποιηθούν πλήρως οι δυνατότητες της συμφωνίας.

Η Ελλάδα εισάγει κυρίως φαρμακευτικά, κλωστοϋφαντουργικά, μηχανήματα, χημικά και αγροτικά προϊόντα από την Ινδία, ενώ εξάγει αλουμίνιο, ορυκτά, χημικά, χαλκό, φρούτα, μάρμαρα και δομικά υλικά. Παρά το αρνητικό εμπορικό ισοζύγιο, το ΕΒΕΠ επισημαίνει ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια ενίσχυσης των ελληνικών εξαγωγών, ειδικά σε κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας.

Ναυτιλία και logistics στο επίκεντρο

Κεντρικός πυλώνας της ελληνικής στρατηγικής παραμένει η ναυτιλία. Με έναν από τους ισχυρότερους εμπορικούς στόλους παγκοσμίως, η Ελλάδα διαθέτει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στο χαμηλό μεταφορικό κόστος και στην αξιοπιστία των θαλάσσιων μεταφορών. Σε συνδυασμό με σύγχρονες υποδομές logistics και σιδηροδρομικές και αεροπορικές συνδέσεις, η χώρα μπορεί να εξελιχθεί σε βασικό κόμβο των ευρω-ινδικών εμπορικών ροών.

Όπως υπογραμμίζει το ΕΒΕΠ, η συμφωνία δεν είναι μόνο οικονομική, αλλά και γεωπολιτική. Ενισχύει την πολυμερή εμπορική στρατηγική της ΕΕ, μειώνει την εξάρτηση από άλλες ασιατικές αγορές και δημιουργεί ισχυρότερους δεσμούς με μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες οικονομίες του κόσμου.

Ευκαιρίες και προκλήσεις για τις ελληνικές επιχειρήσεις

Παρά τις σημαντικές προοπτικές, το ΕΒΕΠ επισημαίνει ότι η Ελλάδα πρέπει να κινηθεί στρατηγικά για να ξεπεράσει τη χαμηλή διείσδυση των ελληνικών προϊόντων στην ινδική αγορά και τον έντονο διεθνή ανταγωνισμό. Η συμφωνία δημιουργεί ευκαιρίες, αλλά απαιτεί και στοχευμένες πολιτικές για την προώθηση εξαγωγών, την προσέλκυση επενδύσεων και τη διασύνδεση των ελληνικών επιχειρήσεων με ινδικές αλυσίδες αξίας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η συμφωνία ΕΕ–Ινδίας μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για μια νέα αναπτυξιακή φάση για την ελληνική οικονομία, με αιχμή τη ναυτιλία, τα λιμάνια, τα logistics και τις εξαγωγές, ενισχύοντας τον ρόλο της Ελλάδας ως στρατηγικού κόμβου μεταξύ Ευρώπης και Ασίας.