Το παιχνίδι ισχύος του Τραμπ και στη Γροιλανδία αποδίδει – Η «συμφωνία-πακέτο» που έχει στο μυαλό του

Όσοι παρακολουθούν τον Ντόναλντ Τραμπ ξέρουν καλά το μοτίβο του. Ξεκινά πάντα με υπερβολικές απαιτήσεις, συνεχίζει με απειλές και εκφοβισμό , πολιτική πίεση, σκληρή ρητορική και στο τέλος υποχωρεί μερικώς, οδηγώντας τους συνομιλητές του σε μια συμφωνία που τελικά μοιάζει «λογική» σε σύγκριση με το αρχικό σοκ. Το ίδιο έργο το έχουμε δει και στο παρελθόν με τους δασμούς και το εμπόριο. Στο μυαλό του Τραμπ, η διαπραγμάτευση δεν είναι αναζήτηση ισορροπίας, αλλά ένα παιχνίδι ισχύος. Ανεβάζεις τον πήχη ψηλά για να κερδίσεις όσα περισσότερα μπορείς.
Ακριβώς αυτή η λογική φαίνεται να διέπει και τη συζήτηση για τη Γροιλανδία. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε την Τετάρτη στο Νταβός ότι η Ουάσινγκτον διερευνά μια πιθανή συμφωνία για τη Γροιλανδία, μετά από συνομιλίες με το ΝΑΤΟ, αποσύροντας παράλληλα τις απειλές για επιβολή δασμών σε Ευρωπαίους συμμάχους που είχαν αντιταχθεί στα σχέδιά του.

Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Τραμπ μίλησε αόριστα για μια συζήτηση που τόσο ο ίδιος όσο και το ΝΑΤΟ χαρακτήρισαν «πολύ παραγωγική». Μετά από εβδομάδες σκληρής ρητορικής που τάραξαν τις διατλαντικές σχέσεις, υποστήριξε ότι οι συνομιλίες κατέληξαν στο «πλαίσιο» μιας μελλοντικής συμφωνίας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τραμπ: Αποσύρει τον εκβιασμό για δασμούς στις χώρες που βοηθούν τη Γροιλανδία – Τα βρήκε με Ρούτε

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε είχε δηλώσει ότι εργάζεται για μια λύση στο παρασκήνιο 

Στο μυαλό του Τραμπ, ωστόσο, το ζητούμενο δεν ήταν απλώς ένας διάλογος. Η αρχική απαίτηση για «ιδιοκτησία» της Γροιλανδίας, την οποία επανέλαβε και στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, λειτούργησε ως το μέγιστο διαπραγματευτικό χαρτί. Ακόμη κι αν απέκλεισε τη χρήση στρατιωτικής βίας, η πίεση είχε ήδη ασκηθεί.

Σε ανάρτησή του στο Truth Social, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Έχουμε διαμορφώσει το πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας σε σχέση με τη Γροιλανδία και, στην πραγματικότητα, ολόκληρη την Αρκτική Περιοχή», προσθέτοντας ότι μια τέτοια λύση θα ήταν «σπουδαία» τόσο για τις ΗΠΑ όσο και για τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ.

Διπλωματικές πηγές, ωστόσο, ξεκαθάρισαν ότι δεν υπήρξε καμία συμφωνία για αμερικανικό έλεγχο ή ιδιοκτησία της αυτόνομης δανικής περιοχής. Παρ’ όλα αυτά, η ουσία της «συμφωνίας» που έχει στο μυαλό του Τραμπ φαίνεται διαφορετική. Όχι κυριαρχία, αλλά πρόσβαση και επιρροή.

Ο ίδιος άφησε να εννοηθεί ότι μια μελλοντική ρύθμιση θα μπορούσε να περιλαμβάνει δικαιώματα εξόρυξης ορυκτών, καθώς και συνεργασία Ευρωπαίων συμμάχων σε ένα νέο αμερικανικό αμυντικό σχέδιο, το σύστημα Golden Dome. Η Γροιλανδία, πέρα από τη στρατηγική της θέση, διαθέτει τεράστια – και σε μεγάλο βαθμό ανεκμετάλλευτα – αποθέματα σπάνιων γαιών, κρίσιμων για τεχνολογίες αιχμής.

«Είναι η απόλυτη μακροπρόθεσμη συμφωνία», είπε ο Τραμπ. «Θέτει τους πάντες σε πολύ καλή θέση, ειδικά όσον αφορά την ασφάλεια και τα ορυκτά. Είναι μια συμφωνία που ισχύει για πάντα». Πρόκειται για μια περιγραφή που ταιριάζει απόλυτα στη λογική του: μια μόνιμη διευθέτηση που κατοχυρώνει αμερικανικά συμφέροντα χωρίς την ανάγκη τυπικής κυριαρχίας.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, δήλωσε ότι το ζήτημα της κυριαρχίας της Δανίας επί της Γροιλανδίας δεν τέθηκε καν στις συνομιλίες. Αυτό από μόνο του δείχνει τη μετατόπιση. Από το ακραίο αίτημα σε μια πιο ρεαλιστική αλλά εξίσου ωφέλιμη για τις ΗΠΑ συμφωνία συνεργασίας.

Από τη δανική πλευρά, ο υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λέκε Ράσμουσεν σημείωσε ότι «η μέρα τελειώνει καλύτερα απ’ ό,τι ξεκίνησε», υπογραμμίζοντας την πρόθεση να εξεταστούν οι αμερικανικές ανησυχίες για την ασφάλεια στην Αρκτική, χωρίς να παραβιαστούν οι «κόκκινες γραμμές» της Δανίας.

Παράλληλα, πληροφορίες από αμερικανικά μέσα ανέφεραν ότι το πιθανό σχέδιο θα μπορούσε να επιτρέψει την κατασκευή περισσότερων αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων στην περιοχή κάτι που, στην πράξη, ήδη επιτρέπεται σε μεγάλο βαθμό από τις υπάρχουσες συμφωνίες.

Οι απειλές για δασμούς λειτούργησαν, για ακόμη μια φορά, ως μοχλός πίεσης. Ο Τραμπ είχε προειδοποιήσει για επιβολή βαρέων δασμών σε μια σειρά ευρωπαϊκών χωρών μέχρι να υπάρξει συμφωνία για τη Γροιλανδία. Μετά τη συνάντηση, όμως, έκανε πίσω, ανακοινώνοντας ότι οι δασμοί δεν θα εφαρμοστούν.

Στην πραγματικότητα αυτό που επιδιώκει ο Τραμπ δεν είναι απλώς μια «καλή συμφωνία», αλλά μια μόνιμη αρχιτεκτονική ισχύος στην Αρκτική με πρόσβαση σε ορυκτά, στρατιωτική παρουσία και πολιτικό έλεγχο μέσω συμμαχιών.

Όπως είπε και ο ίδιος με τη χαρακτηριστική του ωμότητα: «Μπορείτε να πείτε ναι και θα σας είμαστε πολύ ευγνώμονες. Ή μπορείτε να πείτε όχι και θα το θυμόμαστε».