Μπλόκο των πετρελαϊκών στην αποζημίωση για το κλίμα ζητά το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ

Με μια υπόθεση κομβικής σημασίας για το μέλλον του ενεργειακού τομέα και της περιβαλλοντικής ευθύνης ανοίγει την ερχόμενη Δευτέρα η νέα εννεάμηνη θητεία του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ.

Το ανώτατο δικαστικό όργανο της χώρας, τηρώντας την παράδοση που το θέλει να πιάνει δουλειά την πρώτη Δευτέρα του Οκτωβρίου, καλείται να εξετάσει την προσφυγή των εταιρειών ExxonMobil και Suncor Energy, οι οποίες ζητούν να μπει οριστικό φρένο στην αγωγή που έχουν καταθέσει εναντίον τους οι τοπικές αρχές του Μπόλντερ στο Κολοράντο.

Η δημοτική και η κομητειακή αρχή του Μπόλντερ διεκδικούν υπέρογκες χρηματικές αποζημιώσεις, εγκαλώντας την αμερικανική Exxon και την καναδική Suncor για παραβίαση της πολιτειακής νομοθεσίας, παραπλάνηση της κοινής γνώμης γύρω από τους κινδύνους των ορυκτών καυσίμων και άμεση συμβολή στην επιδείνωση της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Οι τοπικές αρχές επιδιώκουν να μετακυλίσουν στις εταιρείες το οικονομικό βάρος για τις καταστροφές του παρελθόντος αλλά και το μελλοντικό κόστος προσαρμογής, το οποίο περιλαμβάνει έργα υποδομής, αποκαταστάσεις περιβαλλοντικών ζημιών, διαχείριση εκτάκτων αναγκών και δαπάνες για τη δημόσια υγεία.

Στον αντίποδα, οι δύο ενεργειακοί όμιλοι προσέφυγαν στο Ανώτατο Δικαστήριο αμφισβητώντας σχετική απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου του Κολοράντο που επέτρεπε τη συνέχιση της διαδικασίας, υποστηρίζοντας παράλληλα πως οι αξιώσεις της τοπικής αυτοδιοίκησης προσκρούουν στον ομοσπονδιακό Νόμο περί Καθαρού Αέρα (Clean Air Act).

Στο πλευρό των πετρελαϊκών εταιρειών έχει ταχθεί επίσημα και η κυβέρνηση Τραμπ, εμμένοντας στη θέση ότι το ομοσπονδιακό πλαίσιο απαγορεύει την άσκηση τέτοιου είδους τοπικών διεκδικήσεων. Παράλληλα, οι υποστηρικτές των εταιρειών προειδοποιούν ότι μια αρνητική για αυτές εξέλιξη θα παρείχε στις πολιτείες υπερεξουσίες πάνω σε δραστηριότητες που εκτείνονται πολύ πέρα από τα γεωγραφικά τους σύνορα.

Η έκβαση της υπόθεσης θεωρείται κρίσιμη για ολόκληρο τον κλάδο των ορυκτών καυσίμων. Σχεδόν 60 πολιτειακές και δημοτικές αρχές στις ΗΠΑ έχουν ήδη προσφύγει στη δικαιοσύνη διεκδικώντας δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ νέες προσφυγές κατατίθενται συνεχώς. Μια ετυμηγορία υπέρ των Exxon και Suncor θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ντόμινο, οδηγώντας στην απόρριψη δεκάδων παρόμοιων υποθέσεων ανά τη χώρα.

Τα τελευταία είκοσι χρόνια, οι ενεργειακές επιχειρήσεις και οι εμπορικές ενώσεις, σε συνεργασία με φιλικά προσκείμενες πολιτείες, έχουν καταγράψει σημαντικές νίκες στα δικαστήρια, περιορίζοντας τόσο την αστική ευθύνη για την κλιματική κρίση όσο και την έκταση των ομοσπονδιακών περιβαλλοντικών ρυθμίσεων. Η παρούσα σύνθεση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, όπου κυριαρχεί η συντηρητική πλειοψηφία με αναλογία 6-3, έχει ήδη μετατοπίσει αισθητά την αμερικανική νομοθεσία προς δεξιότερες κατευθύνσεις.

Η συγκεκριμένη προσφυγή αποτελεί μόνον την αρχή μιας σειράς από μεγάλες δίκες που έχουν προγραμματιστεί για τους επόμενους μήνες, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται οι αμφιλεγόμενες μεταναστευτικές πολιτικές του Ντόναλντ Τραμπ αλλά και οι απαγορεύσεις πολιτειών στη χρήση τυφεκίων εφόδου. Από τη διαδικασία της Δευτέρας θα απουσιάζει ο δικαστής Σάμιουελ Αλίτο, ο οποίος δήλωσε αυτοεξαίρεση λόγω κατοχής μετοχών σε εταιρείες του τομέα πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Η τελική απόφαση των ανώτατων δικαστών για την υπόθεση του Μπόλντερ αναμένεται να εκδοθεί έως τα τέλη Ιουνίου.