Επιτόκια δύο ταχυτήτων: Η μεγάλη απόσταση Ελλάδας και ευρωζώνης σε καταθέσεις και χορηγήσεις

Η εικόνα των τραπεζικών επιτοκίων στην Ελλάδα τον Απρίλιο του 2026 αναδεικνύει την επίμονη ασυμμετρία. Οι καταθέτες εξακολουθούν να αμείβονται με πολύ χαμηλές αποδόσεις ενώ οι δανειολήπτες, ειδικά καταναλωτές και μικρότερες επιχειρήσεις, αντιμετωπίζουν υψηλό κόστος χρηματοδότησης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο όλων των νέων καταθέσεων παρέμεινε στο 0,31% ενώ το αντίστοιχο επιτόκιο όλων των νέων δανείων αυξήθηκε στο 4,76%. Το spread δηλαδή η διαφορά μεταξύ νέων καταθέσεων και νέων χορηγήσεων διαμορφώθηκε έτσι στις 4,45 ποσοστιαίες μονάδες.

Η σύγκριση με τη ζώνη του ευρώ δείχνει ότι η βασική απόκλιση εντοπίζεται πρώτα στις καταθέσεις. Στην Ελλάδα, οι καταθέσεις μίας ημέρας των νοικοκυριών απέδιδαν μόλις 0,03%, έναντι 0,26% στη ζώνη του ευρώ. Στις προθεσμιακές καταθέσεις έως ένα έτος, τα ελληνικά νοικοκυριά λάμβαναν 1,13%, ενώ στην ευρωζώνη το αντίστοιχο επιτόκιο ήταν 1,87%. Για τις επιχειρήσεις, οι ελληνικές καταθέσεις μίας ημέρας απέδιδαν 0,09%, έναντι 0,53% στη ζώνη του ευρώ, ενώ στις καταθέσεις έως ένα έτος η διαφορά ήταν μικρότερη αλλά υπαρκτή: 1,76% στην Ελλάδα έναντι 1,98% στην ευρωζώνη.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τράπεζες: Ποιός ανταγωνισμός; Άνοιξε το χάσμα επιτοκίων χορηγήσεων και καταθέσεων

Στο 4,45% το περιθώριο στα νέα τραπεζικά επιτόκια τον Απρίλιο, καθώς τα επιτόκια χορηγήσεων ανέβηκαν στο 4,76% ενώ των νέων καταθέσεων έμειναν στο 0,31%

Στις χορηγήσεις η εικόνα είναι πιο σύνθετη. Τα στεγαστικά δάνεια στην Ελλάδα με κυμαινόμενο επιτόκιο βρίσκονται κοντά στο μέσο όρο της ευρωζώνης ήτοι 3,49% στην Ελλάδα έναντι 3,56% στη ζώνη του ευρώ για τα στεγαστικά με κυμαινόμενο επιτόκιο ή αρχική περίοδο σταθερού επιτοκίου έως ένα έτος.

Αντίθετα, στα καταναλωτικά δάνεια η απόκλιση είναι μεγάλη: η Ελλάδα εμφανίζει επιτόκιο 11,19%, ενώ στην ευρωζώνη το επιτόκιο νέων καταναλωτικών δανείων ανέρχεται σε 7,59%.

Στις χορηγήσεις προς επιχειρήσεις στην Ελλάδα, το μέσο επιτόκιο νέων επιχειρηματικών δανείων με συγκεκριμένη διάρκεια και κυμαινόμενο επιτόκιο αυξήθηκε στο 4,41% ενώ τα δάνεια προς μικρομεσαίες επιχειρήσεις διαμορφώθηκαν στο 4,58%. Για δάνεια έως 250.000 ευρώ το επιτόκιο έφθασε στο 5,08%, στοιχείο που δείχνει ότι το κόστος χρηματοδότησης είναι υψηλότερο για μικρότερες πιστώσεις και, άρα, για μικρότερες επιχειρήσεις. Στη ζώνη του ευρώ, ο σύνθετος δείκτης κόστους δανεισμού για τις επιχειρήσεις ήταν 3,62%, ενώ για νέα δάνεια έως 250.000 ευρώ με κυμαινόμενο επιτόκιο και αρχική περίοδο σταθερού επιτοκίου έως τρεις μήνες το επιτόκιο ήταν 3,70%.

Το κρίσιμο συμπέρασμα είναι ότι η Ελλάδα εμφανίζει πιο αδύναμη μετακύλιση των υψηλότερων επιτοκίων προς τους καταθέτες και ισχυρότερη επιβάρυνση σε αρκετές κατηγορίες δανειοληπτών. Με απλά λόγια, οι αποταμιευτές στην Ελλάδα απολαμβάνουν χαμηλότερες αποδόσεις από τον μέσο όρο της ευρωζώνης, ενώ οι καταναλωτές και πολλές επιχειρήσεις δανείζονται ακριβότερα. Αυτό διευρύνει το τραπεζικό περιθώριο, περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, επιβαρύνει την κατανάλωση μέσω ακριβότερης καταναλωτικής πίστης και δυσκολεύει την επενδυτική χρηματοδότηση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.