Eurostat: 1 στους 3 θανάτους στην Ελλάδα από νοσήματα του κυκλοφορικού – Κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ

Σχεδόν ένας στους τρεις θανάτους στην Ελλάδα εξακολουθεί να συνδέεται με νοσήματα του κυκλοφορικού συστήματος, με τη χώρα πάντως να καταγράφει το 2023 τυποποιημένο δείκτη θνησιμότητας 297,9 θανάτων ανά 100.000 κατοίκους, χαμηλότερο από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που διαμορφώθηκε στους 313.

Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Eurostat, οι παθήσεις του κυκλοφορικού αντιστοιχούσαν στο 31,8% των θανάτων στην Ελλάδα το ίδιο έτος.

Η εικόνα αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό πρόβλημα δημόσιας υγείας. Το 2023, τα νοσήματα του κυκλοφορικού συστήματος προκάλεσαν περίπου 1,6 εκατομμύρια θανάτους στην ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας το 32,5% του συνόλου με βάση τα περιφερειακά τυποποιημένα στοιχεία που παρουσιάζει η Eurostat.

Στην κατηγορία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η ισχαιμική καρδιοπάθεια, οι υπερτασικές παθήσεις και τα αγγειακά εγκεφαλικά νοσήματα.

Πάνω από τον ευρωπαϊκό δείκτη 108 περιφέρειες

Τα νέα στοιχεία της Eurostat αναδεικνύουν παράλληλα τις έντονες γεωγραφικές ανισότητες στο εσωτερικό της Ευρώπης.

Από τις 244 περιφέρειες της ΕΕ επιπέδου NUTS 2, οι 108 κατέγραψαν το 2023 τυποποιημένο δείκτη θνησιμότητας ίσο ή υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο των 313 θανάτων ανά 100.000 κατοίκους. Οι υπόλοιπες 136 περιφέρειες βρίσκονταν χαμηλότερα από αυτό το όριο.

Η Ελλάδα, σε εθνικό επίπεδο, βρίσκεται κάτω από τον συγκεκριμένο μέσο όρο, με τους 297,9 θανάτους ανά 100.000 κατοίκους. Πρόκειται επίσης για αισθητή αποκλιμάκωση σε σύγκριση με τα αμέσως προηγούμενα χρόνια: ο αντίστοιχος δείκτης ήταν 335,1 το 2020, 339,5 το 2021 και 324,6 το 2022.

Παρά τη βελτίωση, ωστόσο, τα καρδιαγγειακά νοσήματα παραμένουν μία από τις κυριότερες αιτίες θανάτου στη χώρα, μαζί με τον καρκίνο.

Σε 25 ευρωπαϊκές περιφέρειες ευθύνονται για τουλάχιστον τους μισούς θανάτους

Οι μεγαλύτερες επιβαρύνσεις εντοπίζονται κυρίως στην Ανατολική Ευρώπη. Σε 25 περιφέρειες της ΕΕ, τα νοσήματα του κυκλοφορικού αντιστοιχούσαν σε τουλάχιστον 50% των θανάτων το 2023.

Στη Βουλγαρία, και οι έξι περιφέρειες της χώρας εντάσσονται σε αυτή την κατηγορία. Τα υψηλότερα ποσοστά σε ολόκληρη την ΕΕ καταγράφηκαν στη Yuzhen tsentralen με 67,3% και στη Yugoiztochen με 66,4%.

Αντίστοιχη είναι η εικόνα στη Ρουμανία, όπου και οι οκτώ περιφέρειες παρουσίασαν ποσοστά τουλάχιστον 53%, ενώ στη Sud-Vest Oltenia το ποσοστό έφθασε το 63,8%. Στην ομάδα των περιοχών όπου τουλάχιστον οι μισοί θάνατοι συνδέονταν με το κυκλοφορικό περιλαμβάνονταν επίσης οι δύο περιφέρειες της Λιθουανίας, η Λετονία, έξι από τις οκτώ περιφέρειες της Ουγγαρίας και δύο από τις τέσσερις της Σλοβακίας.

Στον αντίποδα η Γαλλία

Εντελώς διαφορετική είναι η εικόνα σε αρκετές περιοχές της Δυτικής Ευρώπης.

Μόλις πέντε περιφέρειες της ΕΕ κατέγραψαν ποσοστό χαμηλότερο από 20% και όλες βρίσκονται στη Γαλλία. Το μικρότερο ποσοστό καταγράφηκε στη Μαρτινίκα, με 18,2%, και ακολούθησαν η Provence-Alpes-Côte d’Azur με 19%, η Γουαδελούπη με 19,1%, η Île-de-France -η περιφέρεια του Παρισιού- με 19,4% και η Franche-Comté με 19,9%.

Χαμηλά ποσοστά, έως 22,4%, καταγράφηκαν επίσης και στις πέντε περιφέρειες της Δανίας, καθώς και στις ολλανδικές Zuid-Holland, Utrecht και Groningen.

Η ιδιαίτερη περίπτωση των Ιονίων Νήσων

Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζει και ένα ελληνικό εύρημα της περιφερειακής ανάλυσης της Eurostat. Τα Ιόνια Νησιά κατέγραψαν τη μικρότερη διαφορά μεταξύ ανδρών και γυναικών σε ολόκληρη την ΕΕ ως προς την τυποποιημένη θνησιμότητα από νοσήματα του κυκλοφορικού.

Συγκεκριμένα, ο δείκτης διαμορφώθηκε στους 286,3 θανάτους ανά 100.000 κατοίκους για τους άνδρες και στους 256,2 για τις γυναίκες. Η διαφορά των περίπου 30 θανάτων ανά 100.000 ήταν η μικρότερη μεταξύ των περιφερειών της ΕΕ που εξετάστηκαν.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, πάντως, οι άνδρες παρουσίαζαν υψηλότερους τυποποιημένους δείκτες θνησιμότητας από τις γυναίκες σε κάθε περιφέρεια της Ένωσης. Συνολικά καταγράφηκαν περίπου 742.900 θάνατοι ανδρών και 846.400 γυναικών από νοσήματα του κυκλοφορικού, αλλά μετά την προσαρμογή για τις διαφορές στην ηλικιακή σύνθεση των πληθυσμών, ο δείκτης των ανδρών ήταν αισθητά υψηλότερος.

Μεγάλες ανισότητες πίσω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο

Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι ο ευρωπαϊκός μέσος όρος κρύβει τεράστιες αποκλίσεις. Από περιοχές της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας, όπου τα νοσήματα του κυκλοφορικού συνδέονται με περισσότερο από το ήμισυ των θανάτων, έως περιοχές της Γαλλίας όπου το αντίστοιχο ποσοστό βρίσκεται κάτω από το 20%, η γεωγραφία της καρδιαγγειακής θνησιμότητας παραμένει εξαιρετικά άνιση.

Για την Ελλάδα, η εικόνα του 2023 περιλαμβάνει ένα θετικό στοιχείο, καθώς ο τυποποιημένος δείκτης των 297,9 θανάτων ανά 100.000 κατοίκους βρίσκεται κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και έχει υποχωρήσει σε σύγκριση με τα προηγούμενα χρόνια. Ταυτόχρονα όμως, το γεγονός ότι οι παθήσεις του κυκλοφορικού εξακολουθούν να συνδέονται με σχεδόν έναν στους τρεις θανάτους δείχνει το βάρος που συνεχίζουν να έχουν στην υγεία του πληθυσμού.