Η αύξηση στις τιμές των καυσίμων αναζωπυρώνει τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ και όχι μόνο

Η απότομη άνοδος στις τιμές του φυσικού αερίου και πετρελαίου τον Μάρτιο προκάλεσε ισχυρή επιτάχυνση του πληθωρισμού στις Ηνωμένες Πολιτείες, δημιουργώντας νέα εμπόδια για τη Federal Reserve (Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ) στην προσπάθειά της να επαναφέρει τη σταθερότητα των τιμών. Παράλληλα, η εξέλιξη αυτή αυξάνει την πίεση προς τον Λευκό Οίκο, καθώς το αυξημένο κόστος ζωής επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα εκατομμυρίων πολιτών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του αμερικανικού υπουργείου Εργασίας, οι τιμές καταναλωτή αυξήθηκαν 3,3% τον Μάρτιο σε σύγκριση με έναν χρόνο πριν, σημειώνοντας σημαντική επιτάχυνση από το 2,4% του Φεβρουαρίου. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση από τον Μάιο του 2024. Σε μηνιαία βάση, ο πληθωρισμός αυξήθηκε κατά 0,9% από τον Φεβρουάριο στον Μάρτιο, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη μηνιαία άνοδο των τελευταίων σχεδόν τεσσάρων ετών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Στο 3,3% εκτινάχθηκε ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ το Μάρτιο

Στο υψηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο του 2024, καθώς ο πόλεμος στο Ιράν εκτόξευσε το ενεργειακό κόστος

Η συγκεκριμένη μέτρηση είναι η πρώτη που αποτυπώνει τις επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν στις ενεργειακές τιμές. Η αύξηση στο κόστος των καυσίμων πλήττει κυρίως τα νοικοκυριά χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, καθώς περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημά τους και δυσκολεύει ακόμη περισσότερο την κάλυψη βασικών αναγκών, όπως τα τρόφιμα, το ενοίκιο και οι μετακινήσεις.

Αν εξαιρεθούν οι ευμετάβλητες κατηγορίες των τροφίμων και της ενέργειας, ο λεγόμενος δομικός πληθωρισμός αυξήθηκε κατά 2,6% σε ετήσια βάση τον Μάρτιο, έναντι 2,5% τον Φεβρουάριο. Σε μηνιαία βάση, ο δομικός δείκτης σημείωσε πιο ήπια άνοδο, μόλις 0,2%, κάτι που δείχνει ότι, προς το παρόν, οι αυξήσεις στην ενέργεια δεν έχουν περάσει εκτεταμένα σε άλλους τομείς της οικονομίας.

Το βασικό ερώτημα πλέον είναι πόσο θα διαρκέσει αυτό το σοκ στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου και αν θα μετατραπεί σε μια πιο γενικευμένη και επίμονη πληθωριστική κρίση. Πολλοί οικονομολόγοι θυμίζουν την άνοιξη του 2022, όταν η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία οδήγησε σε ευρύτερη έκρηξη τιμών, με τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ να ξεπερνά τότε το 9%. Ωστόσο, η επικρατούσα εκτίμηση σήμερα είναι ότι δεν διαμορφώνονται ακόμη οι ίδιες συνθήκες για μια τόσο ακραία επανάληψη.

Για τη Federal Reserve, τα νέα δεδομένα περιπλέκουν τις αποφάσεις γύρω από τα επιτόκια. Όταν ο πληθωρισμός παραμένει υψηλότερος από τον στόχο, η κεντρική τράπεζα δυσκολεύεται να προχωρήσει σε χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής. Αυτό σημαίνει ότι δανεισμός, στεγαστικά και επιχειρηματικά κόστη ενδέχεται να παραμείνουν υψηλά για μεγαλύτερο διάστημα, με συνέπειες τόσο για την ανάπτυξη όσο και για την καταναλωτική εμπιστοσύνη.

Την ίδια ώρα, η ψυχολογία των Αμερικανών καταναλωτών επιβαρύνεται αισθητά. Η άνοδος στις τιμές των καυσίμων έχει άμεσο και ορατό αντίκτυπο στην καθημερινότητα, γεγονός που συχνά ενισχύει την αίσθηση οικονομικής ανασφάλειας ακόμη περισσότερο από άλλες μορφές πληθωρισμού. Έτσι, πέρα από τους οικονομικούς δείκτες, η κρίση αυτή αποκτά και έντονη κοινωνική και πολιτική διάσταση.