Η αναδιάταξη του ενεργειακού εφοδιασμού απαιτεί χρόνο, νέους αγωγούς και επενδύσεις δισεκατομμυρίων, ενώ οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι παραμένουν ιδιαίτερα υψηλοί, εκτιμά ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας
Η παγκόσμια ενεργειακή αγορά θα μπορούσε να προσαρμοστεί σε μια παρατεταμένη διαταραχή των μεταφορών πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, ακόμη και χωρίς την πλήρη επαναφορά της διακίνησης στα προ κρίσης επίπεδα, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA).
Πρόκειται, ωστόσο, για μια εξαιρετικά σύνθετη και δαπανηρή διαδικασία, η οποία θα απαιτούσε σημαντικές επενδύσεις σε υποδομές και παραγωγική δυναμικότητα εκτός της συγκεκριμένης θαλάσσιας οδού.
Όπως επισημαίνουν οι Financial Times, επικαλούμενοι την ετήσια έκθεση του IEA, World Energy Outlook 2026, η εξισορρόπηση της αγοράς πετρελαίου είναι τεχνικά εφικτή χωρίς την αποκατάσταση των παραδοσιακών ροών μέσω του Ορμούζ. Το κόστος, όμως, θα μπορούσε να φτάσει τα 240 δισ. δολάρια, εκ των οποίων περίπου 40 δισ. δολάρια αφορούν την κατασκευή νέων αγωγών και 200 δισ. δολάρια πρόσθετες επενδύσεις στην ανάπτυξη πετρελαϊκών κοιτασμάτων και στην ενίσχυση της παραγωγής.
Η εκτίμηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά τη σοβαρή ενεργειακή κρίση του 2026, όταν η δραστική μείωση της ναυσιπλοΐας μέσω του στρατηγικού περάσματος προκάλεσε τη μεγαλύτερη διαταραχή ενεργειακού εφοδιασμού που έχει καταγραφεί παγκοσμίως.
Σύμφωνα με τον IEA, οι σωρευτικές απώλειες προσφοράς από τον Περσικό Κόλπο έχουν φτάσει τα 2,8 δισ. βαρέλια πετρελαίου και τα 60 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου. Παρά την ανθεκτικότητα που επέδειξαν αρχικά οι αγορές, η παρατεταμένη κρίση μεταφέρει ολοένα μεγαλύτερο μέρος του κόστους στις επιχειρήσεις και στους καταναλωτές.
Νέοι αγωγοί και επενδύσεις για την παράκαμψη του Ορμούζ
Το βασικό σενάριο εναλλακτικού εφοδιασμού στηρίζεται στην ανάπτυξη νέων χερσαίων διαδρομών μεταφοράς πετρελαίου, οι οποίες θα επιτρέπουν στους παραγωγούς του Περσικού Κόλπου να εξάγουν μεγαλύτερες ποσότητες χωρίς να χρησιμοποιούν τα Στενά του Ορμούζ.
Σύμφωνα με την έκθεση, βρίσκονται υπό κατασκευή ή εξέταση έργα αγωγών συνολικής δυναμικότητας περίπου 7 εκατ. βαρελιών ημερησίως. Η υλοποίησή τους θα απαιτούσε επενδύσεις 40 δισ. δολαρίων, αυξάνοντας κατά περίπου 2 δολάρια το κόστος ανά βαρέλι εξαγόμενου πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή.
Εφόσον τα έργα ολοκληρωθούν, ενισχυθεί η παραγωγή εκτός Περσικού Κόλπου και περιοριστεί η κατανάλωση μέσω μέτρων ενεργειακής διαφοροποίησης, ο IEA εκτιμά ότι οι ανάγκες διέλευσης πετρελαίου από τα Στενά θα μπορούσαν να μειωθούν σε μόλις 2 εκατ. βαρέλια ημερησίως έως το 2035.
Η προοπτική αυτή δεν αποτελεί πρόβλεψη για το πιθανότερο αποτέλεσμα, αλλά ένα εναλλακτικό σενάριο που αποτυπώνει τις δυνατότητες προσαρμογής της αγοράς υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Την ίδια στιγμή, η μεταφορά μεγαλύτερου μέρους της παραγωγής σε άλλες περιοχές του πλανήτη θα μπορούσε να δημιουργήσει νέες επενδυτικές ευκαιρίες, ιδιαίτερα στην αμερικανική ήπειρο. Χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, ο Καναδάς, η Βραζιλία, η Γουιάνα, η Αργεντινή και η Βενεζουέλα συγκαταλέγονται στους παραγωγούς που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τον ρόλο τους στον διεθνή ενεργειακό εφοδιασμό.
Ωστόσο, ο Οργανισμός υπογραμμίζει ότι η παράκαμψη του Στενού δεν ισοδυναμεί με απεξάρτηση από τη Μέση Ανατολή. Ακόμη και στο σενάριο σημαντικού περιορισμού της διέλευσης, η περιοχή εξακολουθεί να αποτελεί τον μεγαλύτερο εξαγωγέα πετρελαίου προς τις διεθνείς αγορές.
Επιπλέον, οι εναλλακτικοί αγωγοί και οι νέες εξαγωγικές διαδρομές δεν είναι απαλλαγμένοι από κινδύνους. Επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις, γεωπολιτική αστάθεια και πιθανά προβλήματα σε άλλα στρατηγικά θαλάσσια περάσματα, όπως το Μπαμπ ελ Μαντέμπ στην Ερυθρά Θάλασσα, μπορούν να δημιουργήσουν νέες διαταραχές στον εφοδιασμό.
Η κατάσταση είναι ακόμη πιο σύνθετη στην αγορά φυσικού αερίου, καθώς, σε αντίθεση με το πετρέλαιο, οι εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τον Περσικό Κόλπο δεν διαθέτουν αντίστοιχες πρακτικές διαδρομές παράκαμψης. Η ανάπτυξη νέας παραγωγικής δυναμικότητας σε άλλες χώρες, κυρίως στις ΗΠΑ, μπορεί να περιορίσει μέρος του κινδύνου, όχι όμως να υποκαταστήσει άμεσα τις υφιστάμενες ροές.
Η έκθεση αναδεικνύει έτσι μια σημαντική μεταβολή στον τρόπο με τον οποίο οι κυβερνήσεις και οι ενεργειακές εταιρείες αντιμετωπίζουν την ασφάλεια εφοδιασμού. Η διαφοροποίηση των προμηθευτών, η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών, η ενίσχυση των στρατηγικών αποθεμάτων και η μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενα καύσιμα αναδεικνύονται σε βασικές προτεραιότητες.
Παράλληλα, ο IEA επισημαίνει ότι μια ενδεχόμενη αποκλιμάκωση της κρίσης θα μπορούσε να μεταβάλει εκ νέου τις ισορροπίες. Η αποκατάσταση των ενεργειακών ροών, σε συνδυασμό με την ενίσχυση της παραγωγής εκτός Μέσης Ανατολής, ενδέχεται να οδηγήσει σε μεγαλύτερη προσφορά και σε καθοδικές πιέσεις στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.
Το κεντρικό μήνυμα του Οργανισμού είναι ότι η παγκόσμια αγορά μπορεί μεσοπρόθεσμα να περιορίσει δραστικά την εξάρτησή της από τα Στενά του Ορμούζ, αλλά όχι γρήγορα, χωρίς κόστος ή χωρίς νέους κινδύνους. Η ενεργειακή ασφάλεια αποκτά πλέον μεγαλύτερη βαρύτητα στις επενδυτικές αποφάσεις, ακόμη και όταν αυτό συνεπάγεται ακριβότερες υποδομές και υψηλότερο κόστος μεταφοράς.
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ:
- Ερευνα της τουρκικής Επιτροπής Ανταγωνισμού στη Sony για το PlayStation Store
- IEA: Οι αγορές ενέργειας μπορούν να αντέξουν χωρίς τα Στενά του Ορμούζ – Το τίμημα των 240 δισ. δολαρίων
- Allwyn AG - Προκαταρκτικά Μη Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα Γ’ Τριμήνου 2026
- Allianz: Έρχεται «τσουνάμι» ασφαλιστικών απαιτήσεων από την τεχνητή νοημοσύνη
- Παράταση έως τις 12 Ιανουαρίου για τον Προσωπικό Βοηθό
- Coffee Island: Εκτός διοίκησης ο προφυλακισμένος Βαγγέλης Λιόλιος – Παραμένουν η αδελφή και ο γιος του
- Κοινή διακήρυξη ειρήνης από τους ηγέτες των τριών υπερδυνάμεων
- Eurostat: Στις μεγαλύτερες ανισότητες της Ευρώπης η Ελλάδα στην απασχόληση ανδρών και γυναικών
προτεινόμενη πηγή στην Google
Ακολουθήστε το financialreport.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις








