ΗΠΑ: Σχέδιο χαλάρωσης των κυρώσεων στον «σκιώδη στόλο» για να μειωθούν οι ναύλοι των δεξαμενόπλοιων

Το ενδεχόμενο χαλάρωσης των κυρώσεων σε δεξαμενόπλοια του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» εξετάζει η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, με στόχο τη μείωση των ναύλων μεταφοράς πετρελαίου, οι οποίοι έχουν φτάσει σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο που επικαλείται το Reuters.

Οι συζητήσεις αφορούν πλοία στα οποία έχουν επιβληθεί αμερικανικές κυρώσεις λόγω της συμμετοχής τους στη μεταφορά πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων από χώρες όπως η Ρωσία, το Ιράν και η Βενεζουέλα.

Σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο, η υπό εξέταση πρόταση προβλέπει τη δυνατότητα χρησιμοποίησης αυτών των δεξαμενόπλοιων για τη μεταφορά αργού πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων που δεν υπόκεινται σε αμερικανικές κυρώσεις.

Δεν πρόκειται για γενική άρση των περιορισμών στα συγκεκριμένα πλοία, αλλά για ενδεχόμενη αδειοδότηση συγκεκριμένων μεταφορών. Οι εταιρείες που ενδιαφέρονται να χρησιμοποιήσουν δεξαμενόπλοια τα οποία περιλαμβάνονται στους αμερικανικούς καταλόγους κυρώσεων θα πρέπει να υποβάλουν σχετική αίτηση στο υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ.

Όπως ανέφερε ο Αμερικανός αξιωματούχος, επιδίωξη της κυβέρνησης είναι να αυξηθούν οι εξαγωγές αργού πετρελαίου και προϊόντων διύλισης από την περιοχή του Περσικού Κόλπου.

Στο θέμα αναφέρθηκε και ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ, κατά τη διάρκεια παρέμβασής του στο Παγκόσμιο Συνέδριο Πετρελαίου στο Ριάντ.

Σύμφωνα με την εταιρεία ανάλυσης ενεργειακών αγορών Energy Aspects, ο Αμερικανός υπουργός δήλωσε ότι η κυβέρνηση συζητά τη χαλάρωση των κυρώσεων σε πλοία του σκιώδους στόλου, στο πλαίσιο των προσπαθειών της να περιορίσει τους ιδιαίτερα υψηλούς ναύλους, οι οποίοι, σύμφωνα με την ίδια εταιρεία, έχουν επηρεάσει αρνητικά τη ζήτηση για αμερικανικό αργό.

Αποσπάσματα της ομιλίας κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ωστόσο το Reuters ανέφερε ότι δεν μπόρεσε να εξασφαλίσει το πλήρες βίντεο ή την απομαγνητοφώνησή της.

Ναύλοι σε ιστορικά υψηλά επίπεδα

Οι ναύλοι των δεξαμενόπλοιων έχουν εκτοξευθεί σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, σε μια περίοδο κατά την οποία οι πόλεμοι στο Ιράν και στην Ουκρανία επηρεάζουν τις διεθνείς αγορές ενέργειας και τις θαλάσσιες μεταφορές.

Σύμφωνα με το Reuters, το αυξημένο κόστος μεταφοράς έχει καταστήσει το αμερικανικό αργό λιγότερο ανταγωνιστικό για ορισμένα ασιατικά διυλιστήρια, τα οποία εξετάζουν εναλλακτικές προμήθειες από τη Μέση Ανατολή και τη Λατινική Αμερική.

Η πιθανή χρησιμοποίηση δεξαμενόπλοιων που σήμερα υπόκεινται σε αμερικανικές κυρώσεις αποτελεί μία από τις επιλογές που εξετάζει η Ουάσινγκτον για την αντιμετώπιση της κατάστασης.

Ωστόσο, η Energy Aspects εκτιμά ότι μια τέτοια απόφαση δεν αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά το συνολικό επίπεδο των ναύλων, αν και θα μπορούσε να διευκολύνει ορισμένες μεταφορές πετρελαίου στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με σημείωμα της εταιρείας προς τους πελάτες της, αρκετά από τα δεξαμενόπλοια στα οποία έχουν επιβληθεί κυρώσεις είναι μεγάλης ηλικίας και δεν συντηρούνται επαρκώς.

Η Energy Aspects εκτιμά ότι η άρση ή χαλάρωση των περιορισμών δεν θα προσθέσει σημαντική χωρητικότητα στον συμβατικό στόλο δεξαμενόπλοιων σε σύντομο χρονικό διάστημα.

Όπως επισημαίνει, τα περισσότερα πλοία που έχουν υποστεί κυρώσεις λόγω των σχέσεών τους με τη Ρωσία ή τη Βενεζουέλα έχουν ήδη δραστηριοποιηθεί στη μεταφορά πετρελαίου κατά το τελευταίο τρίμηνο.

Κατά την εκτίμηση της εταιρείας, η αλλαγή του καθεστώτος κυρώσεων θα μπορούσε να καταστήσει διαθέσιμο έναν μικρό αριθμό πρόσθετων δεξαμενόπλοιων για συγκεκριμένες διαδρομές στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ, μεταξύ Ιράν και Ομάν.

Τα εμπόδια από τις ευρωπαϊκές κυρώσεις και την ασφάλιση

Πηγές της ναυτιλιακής βιομηχανίας εκτιμούν ότι η ενδεχόμενη χαλάρωση των αμερικανικών κυρώσεων δύσκολα θα οδηγήσει σε γενικευμένη υποχώρηση των ναύλων.

Όπως επισημαίνουν, οι ασφαλιστικές εταιρείες που υπάγονται στη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ηνωμένου Βασιλείου θα εξακολουθούν να δεσμεύονται από τους αντίστοιχους κανονισμούς και περιορισμούς.

Επομένως, η χορήγηση άδειας από τις αμερικανικές αρχές δεν θα συνεπάγεται αυτομάτως ότι ένα δεξαμενόπλοιο θα μπορεί να εξασφαλίσει ασφαλιστική κάλυψη από εταιρείες που υπόκεινται σε διαφορετικά καθεστώτα κυρώσεων.

Το συγκεκριμένο ζήτημα περιλαμβάνεται μεταξύ των παραγόντων που επικαλούνται οι πηγές της αγοράς για να εξηγήσουν τις περιορισμένες προσδοκίες τους σχετικά με την επίδραση της αμερικανικής πρωτοβουλίας στους ναύλους.

Αντιδράσεις μετά τη χαλάρωση των κυρώσεων στο ρωσικό ντίζελ

Οι συζητήσεις για τον σκιώδη στόλο πραγματοποιούνται λίγες ημέρες μετά την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να χαλαρώσει προσωρινά τις κυρώσεις στο ρωσικό ντίζελ.

Η απόφαση προκάλεσε αντιδράσεις από τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και Ρεπουμπλικάνους γερουσιαστές των ΗΠΑ.

Οι επικριτές της υποστήριξαν ότι η χαλάρωση των περιορισμών θα μπορούσε να προσφέρει πρόσθετα έσοδα στη Ρωσία, τα οποία ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν για τη χρηματοδότηση του πολέμου στην Ουκρανία.

Από την πλευρά του, το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας δήλωσε ότι οποιαδήποτε αλλαγή στις κυρώσεις που αφορούν τον σκιώδη στόλο δεν θα επιτρέπει τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου ή πετρελαϊκών προϊόντων που εξακολουθούν να υπόκεινται σε περιορισμούς.

Το υπουργείο Οικονομικών παρέπεμψε τα σχετικά ερωτήματα στο υπουργείο Ενέργειας, ενώ ο Λευκός Οίκος δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα του Reuters για σχολιασμό.

Οι υψηλές τιμές πετρελαίου και καυσίμων αποτελούν επίσης πολιτικό ζήτημα για την κυβέρνηση Τραμπ ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών της 3ης Νοεμβρίου, στις οποίες οι Ρεπουμπλικάνοι επιδιώκουν να διατηρήσουν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.

Προς το παρόν, δεν έχει ανακοινωθεί οριστική απόφαση για τη χαλάρωση των κυρώσεων στα συγκεκριμένα δεξαμενόπλοια ούτε έχουν δημοσιοποιηθεί οι όροι υπό τους οποίους θα μπορούσαν να χορηγηθούν οι σχετικές άδειες.

Η πιθανή επίδραση του μέτρου στους ναύλους παραμένει αντικείμενο εκτιμήσεων, με την Energy Aspects και πηγές της ναυτιλιακής αγοράς να θεωρούν περιορισμένα τα περιθώρια ουσιαστικής αποκλιμάκωσης μέσω της συγκεκριμένης παρέμβασης.