Κογκρέσο: Μπλόκο από 18 βουλευτές στην επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα για τα F-35

Να αποτρέψει οποιαδήποτε προσπάθεια επανένταξης της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 καλούν την ηγεσία της Βουλής των Αντιπροσώπων 18 μέλη του Κογκρέσου, υπενθυμίζοντας ότι εξακολουθούν να ισχύουν οι περιορισμοί που επιβλήθηκαν λόγω της αγοράς του ρωσικού συστήματος S-400 από την Άγκυρα.

Σε επιστολή τους προς τον επικεφαλής της ρεπουμπλικανικής πλειοψηφίας, Στιβ Σκαλίζ, και τον επικεφαλής της δημοκρατικής μειοψηφίας, Χακίμ Τζέφρις, οι Δημοκρατικοί βουλευτές ζητούν από την ηγεσία της Βουλής να είναι έτοιμη να αξιοποιήσει τις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία εξουσίες της, σε περίπτωση που η κυβέρνηση Τραμπ επιχειρήσει να προχωρήσει σε πώληση ή μεταβίβαση των αμερικανικών μαχητικών πέμπτης γενιάς στην Τουρκία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ο Τραμπ «αδειάζει» ΝΑΤΟ και Ευρωπαίους μπροστά στον Ερντογάν και αφήνει «παράθυρο» για F-35

Θερμά λόγια για τον Τούρκο πρόεδρο από τον πλανητάρχη που ανακοίνωσε ότι θα άρει τις κυρώσεις που είχαν επιβληθεί στην Τουρκία για τους ρωσικούς S-400

Η επιστολή, πρωτοβουλία της Δημοκρατικής βουλευτή Ντίνα Τάιτους, αποστέλλεται ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, στις 7 και 8 Ιουλίου, και ενώ πληθαίνουν οι πληροφορίες ότι η αμερικανική κυβέρνηση εξετάζει τρόπους επαναφοράς της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35.

Οι υπογράφοντες επικαλούνται πρόσφατες δηλώσεις του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος άφησε να εννοηθεί ότι προτίθεται να προσφέρει ένα «μεγάλο δώρο» στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, καθώς και δήλωση του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, σύμφωνα με την οποία βρίσκεται σε εξέλιξη αξιολόγηση για το πώς θα μπορούσε νομικά να προχωρήσει μια τέτοια πώληση.

Στην επιστολή υπενθυμίζεται ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες απέκλεισαν την Τουρκία από το πρόγραμμα των F-35 το 2019, μετά την αγορά των S-400 από τη Ρωσία. Η Ουάσιγκτον είχε κρίνει τότε ότι η συνύπαρξη του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος με το αμερικανικό μαχητικό θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο ευαίσθητες πληροφορίες για τις δυνατότητες του αεροσκάφους.

Η πρώτη κυβέρνηση Τραμπ επέβαλε κυρώσεις στην Τουρκία

Οι βουλευτές σημειώνουν επίσης ότι τον Δεκέμβριο του 2020 η τότε κυβέρνηση Τραμπ επέβαλε κυρώσεις στην τουρκική Προεδρία Αμυντικών Βιομηχανιών, βάσει του νόμου CAATSA, εξαιτίας της αγοράς των S-400. Όπως τονίζουν, η απόφαση αυτή δεν έχει ανακληθεί και εξακολουθεί να παράγει έννομα αποτελέσματα.

Στο νομικό σκέλος, οι υπογράφοντες επικαλούνται τόσο τον CAATSA όσο και τον νόμο περί Εθνικής Άμυνας για το οικονομικό έτος 2020, ο οποίος απαγορεύει τη μεταβίβαση F-35 στην Τουρκία όσο η Άγκυρα εξακολουθεί να κατέχει το σύστημα S-400 και δεν παρέχει συγκεκριμένες διαβεβαιώσεις ότι δεν θα επιδιώξει εκ νέου την απόκτησή του.

Σύμφωνα με την επιστολή, από τα δημόσια διαθέσιμα στοιχεία δεν προκύπτει ότι η Τουρκία έχει απομακρύνει το ρωσικό σύστημα, το έχει αποσύρει από επιχειρησιακή χρήση ή έχει άρει με οποιονδήποτε άλλο τρόπο την αιτία που οδήγησε στην επιβολή των κυρώσεων.

Υπό αυτές τις συνθήκες, οι βουλευτές προειδοποιούν ότι ενδεχόμενη επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 θα έφερνε την κυβέρνηση σε σύγκρουση με τις νόμιμες υποχρεώσεις της.

Επικαλούνται, μάλιστα, κατάθεση του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ενώπιον της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, στις 3 Ιουνίου 2026, κατά την οποία, όπως αναφέρεται στην επιστολή, αναγνώρισε ότι η κυβέρνηση δεσμεύεται από τον νόμο να διατηρήσει τις κυρώσεις κατά της Τουρκίας και δεν μπορεί να επανεντάξει την Άγκυρα στο πρόγραμμα υπό τις παρούσες συνθήκες.

Πέραν του νομικού πλαισίου, οι υπογράφοντες προειδοποιούν ότι μια τέτοια απόφαση θα εξέπεμπε λανθασμένο στρατηγικό μήνυμα προς τους εταίρους των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ανατολική Μεσόγειο. Στην επιστολή γίνεται αναφορά στην τουρκική στάση έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου, στην υποστήριξη προς το Αζερμπαϊτζάν στις επιχειρήσεις κατά της Αρμενίας, καθώς και στη στάση της Άγκυρας απέναντι στο Ισραήλ.

Κατά τους βουλευτές, η παροχή ενός από τα πλέον προηγμένα αμερικανικά οπλικά συστήματα στην Τουρκία, χωρίς να έχουν αρθεί οι λόγοι που οδήγησαν στον αποκλεισμό της, θα μπορούσε να ενθαρρύνει περαιτέρω αποσταθεροποιητική συμπεριφορά και να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη συμμάχων που έχουν τηρήσει τους κανόνες.

Οι υπογράφοντες υπογραμμίζουν ότι ο CAATSA εγκρίθηκε με ευρείες διακομματικές πλειοψηφίες, προκειμένου το Κογκρέσο να διατηρεί ουσιαστικό έλεγχο σε αποφάσεις που αφορούν την παροχή αμερικανικής στρατιωτικής τεχνολογίας σε χώρες οι οποίες έχουν προχωρήσει σε σημαντικές συναλλαγές με αντιπάλους των Ηνωμένων Πολιτειών.

«Η ακεραιότητα αυτού του πλαισίου, καθώς και το μήνυμα που στέλνει σε κάθε χώρα που σταθμίζει αν θα αγοράσει ρωσικά όπλα, εξαρτώνται από την προθυμία του Κογκρέσου να το εφαρμόσει», αναφέρουν χαρακτηριστικά.

Την επιστολή υπογράφουν οι Ντίνα Τάιτους, Κρις Πάπας, Μάγκι Γκούντλαντερ, Γκρέις Μενγκ, Φρανκ Παλόουν Τζούνιορ, Μπραντ Σνάιντερ, Τζος Γκότχαϊμερ, Τζάρεντ Μόσκοβιτς, Τεντ Λιου, Μπραντ Σέρμαν, Μάικ Κουίγκλι, Νταν Γκόλντμαν, Τζέιμς ΜακΓκόβερν, Στίβεν Λιντς, Τζιμ Κόστα, Τζορτζ Λάτιμερ, Γκέιμπ Άμο και Ρόμπερτ Μενέντεζ.