Λαγκάρντ: Η Ευρώπη αντιμετωπίζει πρωτοφανή κίνδυνο αποκοπής από την Τεχνητή Νοημοσύνη

Την ανάγκη η Ευρώπη να αποκτήσει δική της ισχυρή τεχνολογική και υπολογιστική βάση στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης υπογράμμισε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), Κριστίν Λαγκάρντ, προειδοποιώντας ότι η σημερινή εξάρτηση από τεχνολογίες που αναπτύσσονται κυρίως εκτός της ηπείρου μπορεί να δημιουργήσει πρωτοφανείς κινδύνους για την ευρωπαϊκή οικονομία και στρατηγική αυτονομία.

Σε ομιλία της στη Βιέννη τη Δευτέρα, η Λαγκάρντ τόνισε ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να αρκεστεί στον ρόλο του αγοραστή και χρήστη τεχνολογιών Τεχνητής Νοημοσύνης. Αντίθετα, θα πρέπει να εξελιχθεί και σε παραγωγό, τόσο για να προστατεύσει την αυτονομία της όσο και για να αποκομίσει τα κέρδη παραγωγικότητας που θεωρούνται απαραίτητα για τη διατήρηση του ευρωπαϊκού βιοτικού επιπέδου.

Οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις αυξάνουν τις επενδύσεις τους στην Τεχνητή Νοημοσύνη, ωστόσο μεγάλο μέρος της τεχνολογίας, των μοντέλων και της υπολογιστικής ισχύος εξακολουθεί να προέρχεται από το εξωτερικό και κυρίως από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σύμφωνα με τη Λαγκάρντ, η εξάρτηση αυτή μπορεί να αποκτήσει συστημικές διαστάσεις όσο η AI ενσωματώνεται βαθύτερα στη λειτουργία του κράτους και της οικονομίας.

«Μέσα σε λίγα χρόνια η Τεχνητή Νοημοσύνη θα ελέγχει τα εμπορεύματα στα σύνορα, θα αποφασίζει ποιες φορολογικές δηλώσεις θα ελέγχονται, θα αποστέλλει τρένα, θα παρακολουθεί τους ασθενείς στα νοσοκομεία και θα εκκαθαρίζει τις πληρωμές στις τράπεζες», δήλωσε.

Ο κίνδυνος της τεχνολογικής εξάρτησης

Η πρόεδρος της ΕΚΤ προειδοποίησε ότι σε ένα τέτοιο περιβάλλον, μια πιθανή διακοπή της πρόσβασης σε κρίσιμες τεχνολογίες ή ακόμη και μια μονομερής αλλαγή στους όρους χρήσης τους θα μπορούσε να πλήξει ταυτόχρονα ολόκληρη την ευρωπαϊκή οικονομία.

«Μια ανάκληση της πρόσβασης ή μια αλλαγή στους όρους της θα έφτανε τότε σε κάθε τομέα ταυτόχρονα», σημείωσε η Λαγκάρντ.

Και πρόσθεσε: «Αυτό είναι ένα είδος μόχλευσης που κανένας εμπορικός εταίρος δεν έχει ασκήσει ποτέ στην Ευρώπη και θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε οποιαδήποτε διαπραγμάτευση, για παράδειγμα, σχετικά με τους δασμούς ή τους ψηφιακούς φόρους».

Οι επισημάνσεις της έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία, παρά το γεγονός ότι Ευρωπαϊκή Ένωση και Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν βασικοί σύμμαχοι, οι διατλαντικές σχέσεις έχουν δεχθεί ισχυρές πιέσεις. Οι διαφωνίες γύρω από τους δασμούς, τη Γροιλανδία και την παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη έχουν εντείνει τη συζήτηση στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες για την ανάγκη μεγαλύτερης στρατηγικής αυτονομίας.

Για τη Λαγκάρντ, μέρος της απάντησης βρίσκεται στην ταχεία ανάπτυξη ευρωπαϊκής υπολογιστικής ισχύος και υποδομών ικανών να υποστηρίξουν προηγμένες εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Έως 4% η δυνητική ώθηση στην παραγωγικότητα

Η πρόεδρος της ΕΚΤ υπογράμμισε παράλληλα ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν αποτελεί μόνο κίνδυνο αλλά και μεγάλη οικονομική ευκαιρία. Εφόσον η Ευρώπη προσαρμοστεί γρήγορα, εκτίμησε ότι η νέα τεχνολογία θα μπορούσε να αυξήσει το επίπεδο παραγωγικότητας έως και κατά 4% μέσα σε μία δεκαετία.

Μια τέτοια εξέλιξη, όπως σημείωσε, θα μπορούσε να αποδειχθεί μετασχηματιστική για τα δημόσια οικονομικά, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις και μεγαλύτερες ανάγκες χρηματοδότησης.

Ωστόσο, η Ευρώπη ξεκινά από μειονεκτική θέση σε ό,τι αφορά τις κρίσιμες υποδομές.

«Η Ευρώπη έχει ήδη πολύ μικρή χωρητικότητα κέντρων δεδομένων για να καλύψει τη δική της ζήτηση και, με τις τρέχουσες τάσεις, το χάσμα αυτό προβλέπεται να αυξηθεί πάνω από έξι φορές μέσα σε μια δεκαετία», δήλωσε η Λαγκάρντ.

Κατά την ίδια, η Ευρώπη δεν είναι απαραίτητο να δημιουργήσει σε κάθε περίπτωση τα ισχυρότερα μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης παγκοσμίως. Χρειάζεται, όμως, μοντέλα «αρκετά καλά» για την πλειονότητα των εργασιών, τα οποία θα μπορούν να λειτουργούν πάνω σε ευρωπαϊκές υποδομές.

Με αυτόν τον τρόπο, εκτίμησε, η απειλή μιας ενδεχόμενης αποκοπής από ξένους τεχνολογικούς παρόχους θα έχανε μεγάλο μέρος της ισχύος της.

Η Ευρώπη ήδη χρηματοδοτεί την αμερικανική τεχνολογική υπεροχή

Η Λαγκάρντ επισήμανε ακόμη ότι η Ευρώπη ήδη καταβάλλει σημαντικούς οικονομικούς πόρους για την απόκτηση και χρήση ξένης τεχνολογίας και υποστήριξε ότι θα πρέπει να κατευθύνει μεγαλύτερο μέρος αυτών των κεφαλαίων προς την ανάπτυξη και την υιοθέτηση ευρωπαϊκών λύσεων.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στις τεράστιες χρηματοδοτικές ανάγκες των αμερικανικών τεχνολογικών εταιρειών, οι οποίες, λόγω του μεγέθους των επενδύσεών τους στην Τεχνητή Νοημοσύνη και στις σχετικές υποδομές, αντλούν μέρος του δανεισμού τους από τις ευρωπαϊκές αγορές.

Η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα με τη Λαγκάρντ, μπορεί να αυξήσει το κόστος χρηματοδότησης και για άλλες επιχειρήσεις, καθώς οι μεγάλοι τεχνολογικοί όμιλοι ανταγωνίζονται για κεφάλαια στις αγορές χρέους.

Την ίδια στιγμή, σημαντικό μέρος των κεφαλαίων των ευρωπαϊκών συνταξιοδοτικών ταμείων είναι τοποθετημένο σε μετοχές αμερικανικών τεχνολογικών εταιρειών. Αυτό σημαίνει ότι μια απότομη διόρθωση στις αποτιμήσεις του τεχνολογικού κλάδου στις ΗΠΑ θα μπορούσε να έχει άμεσο αντίκτυπο και στις ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις.

Το βασικό μήνυμα της Λαγκάρντ είναι ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται από ένα ακόμη εργαλείο ψηφιακού μετασχηματισμού σε κρίσιμη υποδομή για την οικονομία, το κράτος και τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Και όσο αυξάνεται η σημασία της, τόσο μεγαλύτερο γίνεται, σύμφωνα με την πρόεδρο της ΕΚΤ, το κόστος για την Ευρώπη εάν παραμείνει εξαρτημένη από τεχνολογίες και υποδομές τρίτων χωρών.