Όταν το κρέας της Mercosur γίνεται «ευρωπαϊκό»

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται αυξημένο ενδιαφέρον της βραζιλιάνικης πολυεθνικής JBS, ενός από τους μεγαλύτερους ομίλους κρέατος παγκοσμίως, για εξαγορές και επενδύσεις σε ευρωπαϊκές εταιρείες τροφίμων. Η στρατηγική αυτή έχει προκαλέσει συζητήσεις και αντιδράσεις, καθώς ορισμένοι υποστηρίζουν ότι στόχος της JBS είναι να «βαφτίζει» προϊόντα προερχόμενα από τη Mercosur ως «ευρωπαϊκά», αποκτώντας έτσι εμπορικά και κανονιστικά πλεονεκτήματα.

Για την JBS, η Ευρώπη πράγματι εμφανίζεται ολοένα και περισσότερο ως πεδίο εξαγορών και αυτό έχει συνέπειες τόσο για τον ανταγωνισμό όσο και για το πώς (και πόσο καθαρά) φτάνει η πληροφορία προέλευσης στον καταναλωτή. Οι ευρωπαϊκής κινήσεις της JBS περνούν σε μεγάλο βαθμό μέσα από τη θυγατρική Pilgrim’s Pride (η οποία ελέγχεται από την JBS) και από ευρωπαϊκές θυγατρικές που ενσωματώνονται σε αυτό το σχήμα.

Αύγουστος 2019 – Tulip Ltd (Ηνωμένο Βασίλειο): Η Pilgrim’s Pride ανακοίνωσε συμφωνία για την εξαγορά της Tulip Limited, μεγάλου παίκτη σε προϊόντα χοιρινού και αλλαντικών στο Ην. Βασίλειο.
Η εξαγορά ολοκληρώθηκε τον Οκτώβριο 2019, με τη JBS να αναφέρει σε χρηματιστηριακή ενημέρωση αποτίμηση περί τα 290 εκατ. λίρες.

Ιούνιος 2021 / Σεπτέμβριος 2021 – Kerry Consumer Foods “Meats & Meals” (Ην. Βασίλειο & Ιρλανδία): Η Pilgrim’s Pride ανακοίνωσε (Ιούνιος 2021) συμφωνία για την απόκτηση του κλάδου Meats and Meals της Kerry Consumer Foods, με “βαριά” brands όπως Richmond, Denny, Fridge Raiders.
Η Kerry ανακοίνωσε την ολοκλήρωση της πώλησης στις 27 Σεπτεμβρίου 2021, έναντι περίπου €819 εκατ.
Στην ανακοίνωση, ο CEO της Pilgrim’s, Fabio Sandri, περιέγραψε ευθέως το “στοίχημα” της Ευρώπης, λέγοντας να τοποθετηθεί η Pilgrim’s ως leading παίκτης σε prepared foods και branded products μέσω αυτής της εξαγοράς.

Απρίλιος 2021 (ανακοίνωση) / Ιούνιος 2021 (ολοκλήρωση) –  Vivera (Ολλανδία/Ευρώπη, plant-based): Η JBS ανακοίνωσε ότι θα αγοράσει τη Vivera, ολλανδική εταιρεία φυτικών πρωτεϊνών με ισχυρή ευρωπαϊκή διανομή, έναντι 341 εκατ. ευρώ (σύμφωνα με Reuters). Η JBS ανακοίνωσε στη συνέχεια ότι η συναλλαγή ολοκληρώθηκε στις 18 Ιουνίου 2021.

Νοέμβριος 2021 –  BioTech Foods (Ισπανία, cultivated meat): Η JBS ανακοίνωσε ότι μπαίνει στην αγορά “καλλιεργημένης” πρωτεΐνης αποκτώντας πλειοψηφική συμμετοχή στην BioTech Foods και σχεδιάζοντας μονάδα στην Ευρώπη.
(Το Reuters έχει αναφέρει ότι η JBS απέκτησε 51% το 2021, στο πλαίσιο deal που αποτιμάται γύρω στα $100 εκατ. και περιλαμβάνει κεφάλαια για μονάδα στην Ισπανία.)

Δεκέμβριος 2021 (ανακοίνωση συμφωνίας) / Φεβρουάριος 2022 (ολοκλήρωση) – King’s Group / Gruppo King’s (Ιταλία, αλλαντικά): Η JBS ανακοίνωσε συμφωνία μέσω της ιταλικής θυγατρικής Rigamonti για την εξαγορά του King’s Group, με τίμημα €82 εκατ.
Η ολοκλήρωση της εξαγοράς αναφέρεται στις 10 Φεβρουαρίου 2022.

Σε πρόσφατη δημόσια δήλωση (Σεπτέμβριος 2025), ο Wesley Batista, βασικός μέτοχος της JBS, περιέγραψε την ευρωπαϊκή αγορά ως «διασπασμένη» και γεμάτη ευκαιρίες εξαγοράς, ειδικά σε σύγκριση με τις ΗΠΑ και τη Βραζιλία όπου οι ρυθμιστικές αρχές επιβάλλουν περιορισμούς λόγω της ήδη υψηλής συμμετοχής της JBS στην αγορά πρωτεϊνών.

Προφίλ της JBS

Η JBS S.A. είναι βραζιλιάνικος πολυεθνικός όμιλος τροφίμων και ο μεγαλύτερος επεξεργαστής κρέατος παγκοσμίως (σε πωλήσεις), με δραστηριότητα σε πολλές χώρες και προϊοντικό χαρτοφυλάκιο που καλύπτει βοδινό, χοιρινό, πουλερικά, καθώς και επεξεργασμένα τρόφιμα και φυτικές εναλλακτικές πρωτεΐνες.

Ιδρύθηκε το 1953 από τον José Batista Sobrinho (τα αρχικά του έδωσαν το όνομα JBS) και ο τζίρος της κινείται σε επιπεδα της τάξης των 80 και πλέον δισ,. δολαρίων.

Εργάζονται σε αυτή περίπου 280.000 εργαζόμενοι παγκοσμίως και έχει παρουσία σε πάνω από 20 χώρες.

Τα πιο γνωστά της εμπορικά σήματα και οι θυγατρικές της είναι Friboi, Seara, Swift, Pilgrim’s Pride και άλλα (ο όμιλος αναφέρει “πάνω από 70 brands”).

Η JBS θεωρείται ότι ακολουθεί αμφιλεγόμενες πολιτικές σε θέματα εταιρικής διακυβέρνησης, ενώ υπάρχουν περιβαλλοντικές επικρίσεις

Οι κανόνες της της ΕΕ
Σε πολλές κατηγορίες τροφίμων (ιδίως επεξεργασμένα), ο καταναλωτής βλέπει συχνότερα το πού συσκευάστηκε και παράχθηκε το τελικό προϊόν και λιγότερο το πού γεννήθηκε, εκτράφηκε και σφάχτηκε το ζώο ή από πού ήρθαν όλα τα συστατικά. Εδώ υπάρχει χώρος για εμπορική “γκρίζα ζώνη” στην επικοινωνία, ακόμα κι αν τηρούνται οι κανόνες.

Η ΕΕ έχει υποχρεωτική αναγραφή προέλευσης σε βασικές κατηγορίες κρέατος:

Για βόειο κρέας, οι ετικέτες στην ΕΕ πρέπει να αναφέρουν χώρα/χώρες γέννησης, εκτροφής και σφαγής (κανόνες που συνδέονται με το πλαίσιο μετά την κρίση των “τρελών αγελάδων”).

Για χοιρινό, αιγοπρόβειο και πουλερικά (φρέσκα, ψυχόμενα, κατεψυγμένα), υπάρχουν ειδικοί κανόνες που απαιτούν ένδειξη τόπου εκτροφής και τόπου σφαγής.