Ντικ Τσέινι: Πέθανε ο πρώην αντιπρόεδρος των ΗΠΑ και «αρχιτέκτονας» του πολέμου στο Ιράκ

Ο Ντικ Τσέινι, ο 46ος Αντιπρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών και κεντρικός διαμορφωτής της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής μετά την 11η Σεπτεμβρίου, πέθανε σε ηλικία 84 ετών, σύμφωνα με ανακοίνωση της οικογένειάς του.

Υπηρέτησε δύο θητείες (2001–2009) στο πλευρό του Ρεπουμπλικανού Προέδρου Τζορτζ Ου. Μπους, καθορίζοντας τη στρατηγική του «πολέμου κατά της τρομοκρατίας» και τη στρατιωτική επέμβαση στο Ιράκ, βασισμένη σε εσφαλμένες υποθέσεις για όπλα μαζικής καταστροφής.

Από τη θέση του αντιπροέδρου, αγωνίστηκε σθεναρά για την επέκταση των εξουσιών του προεδρικού αξιώματος, θεωρώντας ότι αυτές είχαν υπονομευθεί μετά το σκάνδαλο Γουότεργκεϊτ. Επίσης, ενίσχυσε την επιρροή του αξιώματος του αντιπροέδρου, συγκροτώντας μια ομάδα εθνικής ασφάλειας που συχνά λειτουργούσε ως αυτόνομο κέντρο εξουσίας εντός της κυβέρνησης.

Ο Τσέινι ήταν ένθερμος υποστηρικτής της εισβολής στο Ιράκ το 2003 προειδοποιώντας δημόσια για τον κίνδυνο που ενείχε το φερόμενο απόθεμα όπλων μαζικής καταστροφής του Ιράκ. Τελικά, δεν βρέθηκαν τέτοια όπλα.

Συγκρούστηκε με αρκετούς κορυφαίους συνεργάτες του Μπους, συμπεριλαμβανομένων των υπουργών Εξωτερικών Κόλιν Πάουελ και Κοντολίζα Ράις, και υπερασπίστηκε τις “ενισχυμένες” τεχνικές ανάκρισης υπόπτων για τρομοκρατία, οι οποίες περιλάμβαναν το λεγόμενο “waterboarding”, δηλαδή τον “εικονικό πνιγμό” και την στέρηση ύπνου. Αρκετοί, συμπεριλαμβανομένης της Ειδικής Επιτροπής Πληροφοριών της Γερουσίας των ΗΠΑ και του ειδικού εισηγητή του ΟΗΕ για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, χαρακτήρισαν αυτές τις τεχνικές βασανιστήρια.

Στα τελευταία χρόνια της ζωής του, ο Τσέινι, που παρέμεινε “σκληροπυρηνικός” συντηρητικός, απομονώθηκε σε μεγάλο βαθμό από το κόμμα του λόγω της έντονης κριτικής του προς τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, τον οποίο χαρακτήρισε “δειλό” και τη μεγαλύτερη απειλή που αντιμετώπισε ποτέ η δημοκρατία.

Μάλιστα, στις προεδρικές εκλογές του 2024 δήλωσε ότι ψήφισε την Καμάλα Χάρις των Δημοκρατικών.

Ο Τσέινι υπέφερε από καρδιαγγειακή νόσο κατά το μεγαλύτερο μέρος της ενήλικης ζωής του, έχοντας υποστεί σειρά καρδιακών προσβολών και μια σωτήρια μεταμόσχευση καρδιάς το 2012, την οποία χαρακτήρισε το 2014 ως “το δώρο της ίδιας της ζωής”.

Για δεκαετίες, ο Τσέινι υπήρξε μια εμβληματική αλλά και διχαστική μορφή στην Ουάσιγκτον – ένας πολιτικός με απίστευτη επιρροή, γνωστός για τον αυστηρό ρεαλισμό του και τη σιδερένια του προσήλωση στη δύναμη των Ηνωμένων Πολιτειών.