Προϋπολογισμός: Ισχυρό πλεόνασμα €2,29 δισ. ευρώ τον Ιανουάριο λόγω Εγνατίας – Κάτω ειδικοί φόροι και ΦΠΑ

Πλεόνασμα σημαντικά υψηλότερο του στόχου κατέγραψε ο κρατικός προϋπολογισμός τον Ιανουάριο του 2026, σύμφωνα με τα στοιχεία εκτέλεσης σε τροποποιημένη ταμειακή βάση.

Ειδικότερα, το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού εμφάνισε πλεόνασμα 2,288 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για 543 εκατ. ευρώ. Την αντίστοιχη περίοδο του 2025 το πλεόνασμα είχε διαμορφωθεί σε 758 εκατ. ευρώ.

Το πρωτογενές αποτέλεσμα ανήλθε σε πλεόνασμα 3,511 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο των 1,751 δισ. ευρώ, αλλά και το αντίστοιχο περσινό αποτέλεσμα (1,980 δισ. ευρώ).

Ωστόσο, σημαντικό μέρος της απόκλισης συνδέεται με ετεροχρονισμό πληρωμών. Εάν αφαιρεθούν 1,272 δισ. ευρώ από μεταβιβαστικές πληρωμές προς φορείς της γενικής κυβέρνησης και 379 εκατ. ευρώ από επενδυτικές δαπάνες, η καθαρή υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος έναντι του στόχου περιορίζεται στα 109 εκατ. ευρώ.

Σημειώνεται ότι τα στοιχεία αφορούν την Κεντρική Διοίκηση και όχι το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, ενώ το ταμειακό αποτέλεσμα διαφέρει από το δημοσιονομικό αποτέλεσμα.

Έσοδα: Οριακά πάνω από τον στόχο

Τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού διαμορφώθηκαν σε 6,138 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 35 εκατ. ευρώ (+0,6%) έναντι του στόχου.

Στα έσοδα του Ιανουαρίου καταγράφηκαν συναλλαγές που σχετίζονται με τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατία Οδός για 35 έτη (ν. 5260/2025). Συγκεκριμένα 306 εκατ. ευρώ από ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος καταγράφηκαν ως φορολογικά έσοδα και συνοδεύτηκαν από ισόποση επιστροφή φόρου. Το ίδιο ποσό καταγράφηκε εκ νέου στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών». Χωρίς την επίδραση της συγκεκριμένης συναλλαγής, η εικόνα των φορολογικών εσόδων εμφανίζεται πιο συγκρατημένη.

Φορολογικά έσοδα: Μικτή εικόνα

Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 6,118 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων των 306 εκατ. ευρώ από τη σύμβαση παραχώρησης. Χωρίς αυτά, διαμορφώνονται σε 5,812 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 324 εκατ. ευρώ (-5,3%) έναντι του στόχου, κυρίως λόγω χαμηλότερων εισπράξεων ΦΠΑ και ΕΦΚ στα ενεργειακά προϊόντα.

Αναλυτικά:

ΦΠΑ: 3,136 δισ. ευρώ. Εμφανίζεται αυξημένος κατά 257 εκατ. ευρώ, όμως χωρίς τα 306 εκατ. ευρώ της παραχώρησης, υπολείπεται του στόχου κατά 49 εκατ. ευρώ.

ΕΦΚ: 393 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 154 εκατ. ευρώ.

Φόροι ακινήτων: 90 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 8 εκατ. ευρώ.

Φόροι εισοδήματος: 2,059 δισ. ευρώ, μειωμένοι κατά 43 εκατ. ευρώ.

Φυσικά πρόσωπα: +14 εκατ. ευρώ

Νομικά πρόσωπα: -26 εκατ. ευρώ

Λοιποί φόροι εισοδήματος: -31 εκατ. ευρώ

Λοιπές κατηγορίες εσόδων

Κοινωνικές εισφορές: 5 εκατ. ευρώ (εντός στόχου).

Μεταβιβάσεις: 56 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 116 εκατ. ευρώ.

Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών: 479 εκατ. ευρώ (εκ των οποίων 306 εκατ. ευρώ από την παραχώρηση). Χωρίς αυτά, τα έσοδα ανέρχονται σε 173 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 77 εκατ. ευρώ.

Λοιπά τρέχοντα έσοδα: 276 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 89 εκατ. ευρώ.

Οι επιστροφές εσόδων διαμορφώθηκαν σε 795 εκατ. ευρώ και περιλαμβάνουν την επιστροφή ΦΠΑ των 306 εκατ. ευρώ. Χωρίς αυτή, οι επιστροφές ανέρχονται σε 489 εκατ. ευρώ, ελαφρώς χαμηλότερες του στόχου.

Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 139 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 9 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Δαπάνες: Σημαντική υστέρηση λόγω ετεροχρονισμού

Οι συνολικές δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού διαμορφώθηκαν σε 3,851 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 1,709 δισ. ευρώ έναντι του στόχου και κατά 1,382 δισ. ευρώ σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2025.

Η μείωση οφείλεται κυρίως:

• Στον τακτικό προϋπολογισμό, όπου οι πληρωμές είναι μειωμένες κατά 1,330 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω ετεροχρονισμού μεταβιβάσεων προς φορείς της γενικής κυβέρνησης (1,272 δισ. ευρώ).
• Στις επενδυτικές δαπάνες, οι οποίες ανήλθαν σε 427 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 379 εκατ. ευρώ έναντι στόχου.

Όπως επισημαίνεται, στην αρχή κάθε οικονομικού έτους οι φορείς δίνουν προτεραιότητα στην εξυπηρέτηση απλήρωτων και πολυετών υποχρεώσεων προηγούμενων ετών, γεγονός που επηρεάζει τη χρονική κατανομή των πληρωμών.