Σαουδική Αραβία: Σχέδια επίθεσης στους Χούθι για να σπάσει ο κλοιός στην Ερυθρά Θάλασσα

Στρατιωτική επιχείρηση εναντίον των υποστηριζόμενων από το Ιράν Χούθι προετοιμάζει η Σαουδική Αραβία, με βασικό στόχο να ανακτήσει τον έλεγχο κρίσιμων παράκτιων περιοχών της Υεμένης και να αποκαταστήσει την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα, σύμφωνα με περιφερειακούς και δυτικούς αξιωματούχους που μίλησαν στο Reuters.

Στο τραπέζι βρίσκονται δύο σενάρια: μια περιορισμένη επιχείρηση γύρω από το στρατηγικής σημασίας στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ ή μια ευρύτερη, συντονισμένη επίθεση σε πολλαπλά μέτωπα.

Έξι πηγές με γνώση των προετοιμασιών ανέφεραν ότι τις χερσαίες επιχειρήσεις θα αναλάβουν δυνάμεις της Υεμένης υπό την εποπτεία του Ριάντ, με υποστήριξη από σαουδαραβικές αεροπορικές επιδρομές. Ανάλογα με την έκταση της επίθεσης, θα μπορούσαν να κινητοποιηθούν περισσότεροι από 100.000 Υεμενίτες στρατιώτες.

Το χρονοδιάγραμμα παραμένει ανοιχτό. Οι εκτιμήσεις των πηγών κυμαίνονται από την έναρξη μέσα σε μία εβδομάδα έως και μετά τις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ, στις αρχές Νοεμβρίου.

Στο επίκεντρο το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ

Κεντρική επιδίωξη του σαουδαραβικού σχεδιασμού είναι να ανατραπούν τα εδαφικά κέρδη των Χούθι, οι οποίοι, σύμφωνα με τις πηγές του Reuters, προέλασαν τον προηγούμενο μήνα κατά μήκος των ακτών και κατέλαβαν τον έλεγχο του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ.

Το στενό αποτελεί τη νότια πύλη της Ερυθράς Θάλασσας και κρίσιμο πέρασμα για τις θαλάσσιες μεταφορές μεταξύ Μεσογείου και Ασίας. Η σημασία του έχει ενισχυθεί λόγω της σύγκρουσης με το Ιράν και του ουσιαστικού κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, που έχει καταστήσει αναγκαία την αναζήτηση εναλλακτικών διαδρομών.

Σύμφωνα με δυτικούς διπλωμάτες και αξιωματούχο του Κόλπου, το Ριάντ θεωρεί ότι δεν μπορεί να επιστρέψει σε ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις όσο οι Χούθι διατηρούν τον έλεγχο του περάσματος και τη διεθνή επιρροή που τους εξασφαλίζει.

Εάν επιλεγεί το ευρύτερο στρατιωτικό σενάριο, η παράκτια επιχείρηση θα συνδυαστεί με επιθέσεις στα κυβερνεία Αλ-Μπάιντα, Μαρίμπ, Ταΐζ και Αλ-Τζάουφ.

Ο πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στη Σαουδική Αραβία, Μάικλ Ράτνεϊ, εκτιμά ότι μια νέα επίθεση θα έχει μικρότερη εμβέλεια από την επέμβαση του 2015.

«Όσο κι αν θέλουν να νικήσουν εντελώς τους Χούθι, πρέπει επίσης να επιστρέψουν στο status quo πριν οι Χούθι ελέγξουν την περιοχή κατά μήκος του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ», πρόσθεσε. «Ιδανικά, θα ήταν μια αρκετά περιορισμένη επιχείρηση για την ανακατάληψη των παράκτιων περιοχών και την επιστροφή στην κανονική θαλάσσια κυκλοφορία».

Η υποστήριξη των συμμάχων και τα όρια της αμερικανικής εμπλοκής

Οι σύμμαχοι της Σαουδικής Αραβίας δεν αναμένεται να συμμετάσχουν άμεσα στις πολεμικές επιχειρήσεις, σύμφωνα με τις πηγές του Reuters, οι οποίες ζήτησαν να διατηρήσουν την ανωνυμία τους λόγω της ευαισθησίας των ζητημάτων ασφαλείας.

Η Ουάσινγκτον παρέχει στρατιωτικούς συμβούλους και πληροφορίες, μεταξύ άλλων για τον εντοπισμό στόχων, υποστηρίζοντας τις σαουδαραβικές αεροπορικές επιχειρήσεις στην Υεμένη, όπως ανέφερε δυτικός διπλωμάτης.

Ωστόσο, η αμερικανική βοήθεια έχει όρια. Σύμφωνα με προηγούμενο δημοσίευμα του Reuters, ο Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε αιτήματα του Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν για άμεση στρατιωτική συνδρομή, συμπεριλαμβανομένων αεροπορικών επιδρομών.

Στρατιωτικό εξοπλισμό έχουν προσφέρει επίσης η Τουρκία και το Πακιστάν. Πακιστανός κυβερνητικός αξιωματούχος ανέφερε ότι τέσσερα μεταγωγικά αεροσκάφη μετέφεραν τον προηγούμενο μήνα στο Άντεν συστήματα αεράμυνας, ελαφρύ πυροβολικό, drones και εξοπλισμό αντιμετώπισής τους.

Πακιστανοί στρατιωτικοί σύμβουλοι συνεργάζονται επί τόπου με Σαουδάραβες για την υποστήριξη των υεμενίτικων δυνάμεων, ενώ πάνω από την Υεμένη έχουν αναπτυχθεί και τουρκικά drones που είχε αγοράσει το βασίλειο πριν από τον τρέχοντα πόλεμο.

Ανησυχία για αντίποινα σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις

Η προστασία των σαουδαραβικών πετρελαϊκών εγκαταστάσεων και άλλων κρίσιμων υποδομών από ενδεχόμενα αντίποινα των Χούθι αποτελεί βασικό παράγοντα του σχεδιασμού.

Περιφερειακοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι το Ριάντ έχει ζητήσει αμυντικά συστήματα από συμμάχους του, προκειμένου να ενισχύσει την προστασία του απέναντι σε πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Σύμφωνα με δεύτερο Πακιστανό αξιωματούχο, το Ισλαμαμπάντ έχει αναπτύξει 30.000 έως 40.000 στρατιώτες στη Σαουδική Αραβία για την άμυνα των χερσαίων συνόρων και την αντιμετώπιση εναέριων επιθέσεων. Ο ίδιος διευκρίνισε ότι δεν έχει αποφασιστεί αποστολή πακιστανικών στρατευμάτων στην Υεμένη με αποστολή μάχης.

Η Γαλλία έχει επίσης ανακοινώσει την αποστολή αμυντικών συστημάτων και στρατιωτών για την προστασία της πόλης-λιμανιού Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα.

Το δύσκολο στοίχημα των χερσαίων δυνάμεων

Η έκβαση οποιασδήποτε επιχείρησης θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις υεμενίτικες δυνάμεις που θα κληθούν να πολεμήσουν στο έδαφος. Πρόκειται για έναν ετερόκλητο συνασπισμό παρατάξεων, τις οποίες η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα εξόπλισαν και εκπαίδευσαν σε προηγούμενες φάσεις του εμφυλίου.

«Πολλές δυνάμεις κατά των Χούθι δεν είναι ακόμη οργανωμένες ή προετοιμασμένες για το είδος της διαρκούς επίθεσης που απαιτείται για να απωθήσουν μια πειθαρχημένη στρατιωτική δύναμη των Χούθι. Και δοκιμάζονται αυτή τη στιγμή, καθώς οι Χούθι ασκούν πίεση σε πολλά μέτωπα ταυτόχρονα», δήλωσε ο αναλυτής της Υεμένης, Μοχάμεντ Αλμπάσα.

Οι εσωτερικές διαιρέσεις επιδεινώθηκαν τον περασμένο χειμώνα, όταν δυνάμεις του νότου, υποστηριζόμενες από τα ΗΑΕ, επιχείρησαν να επεκταθούν προς τα ανατολικά και ανακοίνωσαν σχέδια απόσχισης. Ακολούθησαν συγκρούσεις και η ήττα τους από παρατάξεις που στηρίζει η Σαουδική Αραβία.

Ο Σαουδάραβας πολιτικός αναλυτής Αλί Σιχάμπι, ο οποίος βρίσκεται κοντά στην κυβέρνηση, υπογράμμισε τον καθοριστικό ρόλο των τοπικών δυνάμεων.

«Η προτεραιότητα μέχρι στιγμής ήταν η υπεράσπιση των θέσεων στο έδαφος και η σταθεροποίηση του μετώπου, αλλά σίγουρα θα περάσουν στην επίθεση», είπε. «Η επιτυχία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ποιότητα της απόδοσης των τοπικών δυνάμεων».

Κίνδυνος νέας ανάφλεξης στην Υεμένη

Η Σαουδική Αραβία παρενέβη στον εμφύλιο της Υεμένης το 2015, επικεφαλής αραβικού συνασπισμού που υποστήριζε τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση, μετά την εκδίωξή της από τη Σαναά από τους Χούθι.

Η εκεχειρία του 2022 διατηρήθηκε σε μεγάλο βαθμό μέχρι τη φετινή κλιμάκωση, όταν οι Χούθι εξαπέλυσαν επιθέσεις με πυραύλους και drones εναντίον σαουδαραβικών ναυτιλιακών και πετρελαϊκών υποδομών, στο πλαίσιο της ευρύτερης σύγκρουσης με το Ιράν.

Μια νέα επίθεση θα άνοιγε ακόμη ένα μέτωπο σε μια περιοχή που ήδη δοκιμάζεται από διαδοχικούς πολέμους.

Σύμφωνα με το Reuters, οι κυβερνήσεις της Σαουδικής Αραβίας και της Υεμένης, οι Χούθι και ο αμερικανικός στρατός δεν απάντησαν άμεσα στα αιτήματα σχολιασμού για τα σχέδια. Αντίστοιχα, δεν υπήρξε απάντηση από τα υπουργεία Άμυνας του Πακιστάν και της Τουρκίας σχετικά με τη στρατιωτική βοήθεια προς το Ριάντ.