Στενά του Ορμούζ: Ο Τραμπ επιλέγει έναν «μικρό πόλεμο», για να αποφευχθεί νέα εκστρατεία βομβαρδισμών

Οι νέες επιθέσεις κατά αμερικανικών πολεμικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ μετατρέπουν τη θαλάσσια δίοδο του Περσικού Κόλπου σε δοκιμασία αντοχής για τη στρατηγική του Ντόναλντ Τραμπ απέναντι στο Ιράν.

Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, ο Αμερικανός πρόεδρος επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη να απαντήσει στην Τεχεράνη και στην πολιτική του βούληση να μη σύρει εκ νέου τις Ηνωμένες Πολιτείες σε μια εκτεταμένη πολεμική εκστρατεία στη Μέση Ανατολή.

Η ένταση κλιμακώθηκε μετά τις ιρανικές επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον αμερικανικών ναυτικών δυνάμεων και περιφερειακών συμμάχων, κινήσεις που η Ουάσιγκτον θεωρεί παραβίαση της εύθραυστης εκεχειρίας του Απριλίου. Αντί όμως να διατάξει νέο κύμα αεροπορικών πληγμάτων, ο Τραμπ φέρεται να επιλέγει μια περιορισμένη απάντηση: την επιχείρηση Project Freedom, με στόχο την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ.

Ο Τραμπ επιθυμεί να αποφύγει μια νέα εκστρατεία βομβαρδισμών, σύμφωνα με αξιωματούχους, προτιμώντας μια διαπραγματευτική κατάληξη τόσο για την πυρηνική πρόοδο της Τεχεράνης όσο και για τον πόλεμο που διαρκεί εβδομάδες και έχει αυξήσει τις τιμές της βενζίνης και πλήξει την παγκόσμια οικονομία.

Πλέον, ο Τραμπ έχει περιορισμένες επιλογές και καλείται να λάβει απόφαση μεταξύ της εντολής για έναν νέο γύρο αεροπορικών επιδρομών κατά του Ιράν ή της παράκαμψης των προκλήσεων της Τεχεράνης και της συνέχισης της διπλωματικής του πρωτοβουλίας.

Μιλώντας στον Λευκό Οίκο τη Δευτέρα, ο Τραμπ υπονόησε ότι σχεδιάζει, προς το παρόν, να διατηρήσει την υφιστάμενη κατάσταση.

«Το αποκαλώ έναν μικρό πόλεμο», δήλωσε σε μια αίθουσα μικρών επιχειρηματιών στον Λευκό Οίκο. Η σύγκρουση, συνέχισε, είναι «μια μικρή παρέκκλιση και λειτουργεί πολύ καλά».

Η κατάπαυση του πυρός μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν κλονίστηκε χθες, καθώς ο αμερικανικός στρατός αναγκάστηκε να αποκρούσει επιθέσεις στα Στενά του Ορμούζ. Αφού το Ιράν εκτόξευσε πυραύλους cruise και άλλα βλήματα κατά αμερικανικών πολεμικών πλοίων και εμπορικών σκαφών, η U.S. Central Command ανακοίνωσε ότι χρησιμοποίησε ελικόπτερα Apache για να βυθίσει ιρανικά ταχύπλοα που παρενοχλούσαν την κυκλοφορία στο στενό.

Μετά τη χαοτική αλληλουχία γεγονότων, ο Τραμπ απέφυγε να δηλώσει ότι η Τεχεράνη παραβίασε την κατάπαυση του πυρός, υποδηλώνοντας ότι ενδέχεται να είναι διατεθειμένος να παραβλέψει τις ενέργειες του Ιράν τη Δευτέρα. Αντιθέτως, ο πρόεδρος ενθάρρυνε τη Νότια Κορέα να εμπλακεί στην κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ, μετά την πυρκαγιά σε ένα από τα πλοία της έπειτα από έκρηξη.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε επίσης συνέντευξη Τύπου την Τρίτη από ανώτερους αξιωματούχους του Πενταγώνου, αφήνοντας στον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ και στον στρατηγό Νταν Κέιν, πρόεδρο των Μικτών Επιτελείων, να περιγράψουν τα επόμενα βήματα της κυβέρνησης.

Ο Τραμπ υποστήριξε επίσης ότι βρίσκεται σε ισχυρή θέση και μπορεί είτε επιλέξει να επανεκκινήσει τον πόλεμο είτε να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη.

«Με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, κερδίζουμε. Είτε πετυχαίνουμε τη σωστή συμφωνία είτε κερδίζουμε πολύ εύκολα από στρατιωτικής άποψης», δήλωσε ο Τραμπ στον συντηρητικό ραδιοφωνικό παρουσιαστή Χιου Χιούιτ τη Δευτέρα.

Οι πιέσεις προς τον Τραμπ, όμως, αυξάνονται από τους ίδιους του τους πολιτικούς συμμάχους για την έγκριση νέων επιδρομών ως άμεση απάντηση. Το Ιράν έχει «απολύτως» παραβιάσει την κατάπαυση του πυρός, δήλωσε ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ, Ρεπουμπλικανός από τη Νότια Καρολίνα και υποστηρικτής της αμερικανικής επέμβασης στο Ιράν, προσθέτοντας ότι ο Τραμπ θα πρέπει να απαντήσει με μια «μεγάλη, ισχυρή, επώδυνη και σύντομη» επίθεση.

«Οι ενέργειες σήμερα δεν συνάδουν με ένα καθεστώς που επιδιώκει διπλωματική λύση», συνέχισε ο Γκράχαμ.

Ο Τραμπ δεν επιθυμούσε να επιστρέψει στη θέση να πλήξει εκ νέου το Ιράν, ανέφεραν αξιωματούχοι, παρότι είναι βαθιά δυσαρεστημένος με την απροθυμία της Τεχεράνης να υποχωρήσει στο πυρηνικό ζήτημα κατά τη διάρκεια των συνομιλιών.

Σε αρκετές πρόσφατες συνομιλίες με συνεργάτες, ο Τραμπ εξέφρασε απογοήτευση ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ, αν και αποτελεσματικός στη συντριβή της ιρανικής οικονομίας, δεν είχε αναγκάσει την Τεχεράνη να ικανοποιήσει τις πυρηνικές του απαιτήσεις.

Εξέτασε μια σειρά στρατιωτικών επιλογών, σύμφωνα με αξιωματούχους, που κυμαίνονταν από την πλήξη του εναπομείναντος 25% των ιρανικών στόχων στη λίστα του Πενταγώνου έως την εξουσιοδότηση ναυτικών συνοδειών για δεξαμενόπλοια μέσω της ζωτικής αυτής θαλάσσιας οδού.

Αντί αυτού, ο Τραμπ ενέκρινε το τελευταίο σχέδιο παροχής λεπτομερών πληροφοριών σε εμπορικά πλοία, που θα τους επέτρεπαν να διέρχονται με ασφάλεια από τα Στενά του Ορμούζ. Η απόφαση θεωρήθηκε ως ενδιάμεση επιλογή μεταξύ γενικευμένου πολέμου και αποκλεισμού, μετά από συνάντηση με ανώτερους αξιωματούχους του Πενταγώνου την περασμένη εβδομάδα.

Η επιχείρηση αυτή, γνωστή ως Project Freedom, ξεκίνησε τη Δευτέρα χωρίς δεσμεύσεις από συμμάχους για συνδρομή, αφού Αμερικανοί διπλωμάτες είχαν αποσταλεί για να απευθύνουν σχετικό αίτημα σε ξένους ομολόγους μόλις πέντε ημέρες νωρίτερα.

Εντός ωρών, το Ιράν εκτόξευσε πυραύλους cruise κατά δύο πλοίων του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ, σύμφωνα με τον ναύαρχο Μπραντ Κούπερ, και επιτέθηκε στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Οποιαδήποτε παρεμβολή στην αμερικανική επιχείρηση «θα πρέπει, δυστυχώς, να αντιμετωπιστεί δυναμικά», ανέφερε ο Τραμπ σε ανάρτησή του την Κυριακή στο Truth Social.

Ορισμένοι Αμερικανοί και ξένοι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι θεωρούν πιθανό ο Τραμπ να εγκρίνει στρατιωτική απάντηση κατά του Ιράν εντός ημερών, παρότι αναλυτές επισήμαναν την εμφανή του επιφυλακτικότητα απέναντι σε νέες αεροπορικές επιδρομές.

«Η συμβουλή που έλαβε στην αρχή του πολέμου -ότι ο βομβαρδισμός του Ιράν θα οδηγούσε σε γρήγορη και εύκολη νίκη- αποδείχθηκε εσφαλμένη. Υποψιάζομαι ότι πλέον είναι επιφυλακτικός ως προς το αν οι ΗΠΑ θα πρέπει να συνεχίσουν τους βομβαρδισμούς», δήλωσε ο Βαλί Νασρ, καθηγητής, ειδικός στις σπουδές Μέσης Ανατολής και την ιστορία του Ισλάμ στο Johns Hopkins University.

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Άννα Κέλι δήλωσε ότι ο Τραμπ διατηρεί όλες τις επιλογές ανοιχτές, ενώ επιδιώκει μια διευθέτηση με το Ιράν. «Ο πρόεδρος κρατά όλα τα χαρτιά, καθώς οι διαπραγματευτές συνεχίζουν να εργάζονται για να διασφαλίσουν ότι το Ιράν δεν θα μπορέσει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο», ανέφερε η Κέλι.

Η αμφιταλάντευση του Τραμπ μεταξύ πολέμου και συμφωνίας δεν έχει εμποδίσει την κυβέρνηση να ακολουθήσει πολιτική σταδιακής αύξησης της πίεσης προς το Ιράν.

Μετά την έναρξη της κατάπαυσης του πυρός στις 7 Απριλίου, οι ΗΠΑ προχώρησαν σε συνομιλίες για την απογύμνωση του Ιράν από την πυρηνική του υποδομή και το εμπλουτισμένο ουράνιο. Η Τεχεράνη αντιστάθηκε, οδηγώντας την Ουάσιγκτον στις 13 Απριλίου να επιβάλει αποκλεισμό σε πλοία που κατευθύνονταν προς και από ιρανικά λιμάνια. Οι προσπάθειες επίτευξης συμφωνίας παρέμειναν ανεπαρκείς, ωστόσο ο Τραμπ εμφανιζόταν βέβαιος ότι το μέτρο θα αποδώσει, δηλώνοντας σε δημοσιογράφους ότι ήταν «100% αλάνθαστο».

Στη συνέχεια, οι ΗΠΑ εγκαινίασαν τη Δευτέρα τον συντονιστικό μηχανισμό για την ασφαλή διέλευση πλοίων από τα Στενά και ανακοίνωσαν επικείμενο ψήφισμα στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών που καταδικάζει το Ιράν για την τοποθέτηση ναρκών στη θαλάσσια οδό και την πρόθεση επιβολής διοδίων σε διερχόμενα σκάφη.

Ο Τραμπ και ορισμένοι συνεργάτες του ανησυχούν ότι μια κλιμακούμενη κρίση στα Στενά ενδέχεται να επισκιάσει τη σύνοδο κορυφής της επόμενης εβδομάδας με τον Κινέζο ηγέτη Σι Τζινπίνγκ, σύμφωνα με αξιωματούχους. Ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ κάλεσε τη Δευτέρα το Πεκίνο να πείσει την Τεχεράνη να χαλαρώσει τον έλεγχο στο στρατηγικό αυτό πέρασμα. «Ας δούμε να αναλαμβάνουν δράση μέσω της διπλωματίας», δήλωσε στο Fox News.

Την περασμένη εβδομάδα, όμως, το Υπουργείο Εμπορίου της Κίνας διέταξε πέντε κινεζικά διυλιστήρια να μη συμμορφωθούν με τις αμερικανικές κυρώσεις που τα στοχοποιούν λόγω των δεσμών τους με τον ιρανικό πετρελαϊκό τομέα, ένδειξη ότι το Πεκίνο είναι απίθανο να ανταποκριθεί στις πιέσεις της Ουάσιγκτον.

Ο Γκράχαμ, ο γερουσιαστής και έμπιστος του Τραμπ, προέτρεψε τον πρόεδρο να επιλύσει την κρίση στα Στενά πριν μεταβεί στην Κίνα, μια χώρα που παρέχει υλική και οικονομική στήριξη στο Ιράν.

«Ενώ επιδιώκουμε σταθερές σχέσεις», δήλωσε ο Γκράχαμ, «δεν θα επιτρέψουμε να μας αντιμετωπίζουν επιπόλαια».