Βαριά «καμπάνα» 550 εκατ. ευρώ από Κομισιόν στην AliExpress: Παράνομα προϊόντα έμεναν online για εβδομάδες

Πρόστιμο-ρεκόρ ύψους 550 εκατ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 629 εκατ. δολάρια, επέβαλε τη Δευτέρα η Ευρωπαϊκή Ένωση στην AliExpress, που ανήκει στον όμιλο Alibaba, κρίνοντας ότι η πλατφόρμα δεν έλαβε επαρκή μέτρα για την αντιμετώπιση της πώλησης παράνομων, μη ασφαλών και παραποιημένων προϊόντων.

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προϊόντα απομίμησης, μη ασφαλή παιχνίδια και επικίνδυνα καλλυντικά παρέμεναν διαθέσιμα στην πλατφόρμα ακόμη και για εβδομάδες, παρά τους κινδύνους που δημιουργούσαν για τους καταναλωτές.

Πρόκειται για το τρίτο πρόστιμο που επιβάλλει η Κομισιόν στο πλαίσιο του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, γνωστού ως DSA, ο οποίος υποχρεώνει τις πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες να λαμβάνουν αυστηρότερα μέτρα κατά του παράνομου και επιβλαβούς περιεχομένου.

Η Επιτροπή είχε κατηγορήσει την AliExpress ήδη από τον Ιούνιο του προηγούμενου έτους ότι δεν συμμορφωνόταν με βασική απαίτηση του DSA, η οποία αφορά την αξιολόγηση και τον περιορισμό των κινδύνων από τη διάδοση παράνομων προϊόντων.

Η εταιρεία καλείται να προτείνει διορθωτικά μέτρα έως τις 20 Οκτωβρίου. Σε περίπτωση που η ευρωπαϊκή ρυθμιστική αρχή κρίνει τον Δεκέμβριο ότι η AliExpress εξακολουθεί να μη συμμορφώνεται με το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο, δεν αποκλείεται να επιβληθούν πρόσθετες κυρώσεις.

«Αυτό είναι πολύ επικίνδυνο για τους καταναλωτές και άδικο για τις εταιρείες που συμμορφώνονται με όλους τους κανόνες μας», δήλωσε στους δημοσιογράφους η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για θέματα τεχνολογίας, Χένα Βιρκούνεν.

Η ίδια υπογράμμισε το ιδιαίτερα μεγάλο αποτύπωμα της AliExpress στην ευρωπαϊκή αγορά. Η πλατφόρμα αριθμούσε 193 εκατομμύρια χρήστες στην Ευρώπη την προηγούμενη χρονιά, έναντι 156 εκατομμυρίων χρηστών της Shein και 130 εκατομμυρίων της Temu.

«Ένας στους πέντε Ευρωπαίους δηλώνει ότι πραγματοποιεί αγορές μία φορά τον μήνα από τις Shein, Temu και AliExpress», ανέφερε η Βιρκούνεν.

Η Temu έχει επίσης δεχθεί πρόστιμο βάσει του DSA, ενώ η Shein βρίσκεται αντιμέτωπη με έρευνα που παραμένει σε εξέλιξη.

Η Alibaba, μητρική εταιρεία της AliExpress, δεν ανταποκρίθηκε άμεσα σε αιτήματα για σχολιασμό.

Υψηλότερο από τα πρόστιμα σε X και Temu

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η AliExpress δεν είχε αξιολογήσει επαρκώς κατά πόσο διέθετε το απαραίτητο προσωπικό για την εξέταση των σχετικών κινδύνων, ενώ παράλληλα είχε υπερεκτιμήσει την αποτελεσματικότητα των μηχανισμών της για τον εντοπισμό και την αφαίρεση παράνομων προϊόντων.

Η Κομισιόν άσκησε επίσης κριτική στα συστήματα συστάσεων και διαφήμισης της πλατφόρμας, εκτιμώντας ότι συνέβαλαν στην περαιτέρω διάδοση παράνομων προϊόντων.

Παράλληλα, επισήμανε ότι η AliExpress βασιζόταν υπερβολικά σε ποσοτικούς δείκτες για την αξιολόγηση του συστήματος εποπτείας της, χωρίς να διασφαλίζει αποτελεσματικά ότι παράνομα προϊόντα δεν θα επανεμφανίζονταν με παρόμοια μορφή.

Η αδυναμία έγκαιρου εντοπισμού τους είχε ως αποτέλεσμα πολλά προϊόντα, από απομιμήσεις μέχρι μη ασφαλή παιχνίδια και επικίνδυνα καλλυντικά, να παραμένουν διαθέσιμα στο διαδίκτυο για πολλές εβδομάδες.

Η Επιτροπή εξέφρασε ακόμη ανησυχίες για την πολιτική κυρώσεων που εφάρμοζε η εταιρεία, καθώς έμποροι στους οποίους είχαν ήδη επιβληθεί περιορισμοί φέρεται να συνέχιζαν να διαθέτουν παράνομα προϊόντα μέσω της πλατφόρμας.

Αναποτελεσματικό χαρακτηρίστηκε και το υποχρεωτικό σύστημα «εξουσιοδότησης επωνυμίας», το οποίο είχε σχεδιαστεί για να αποτρέπει την πώληση παραποιημένων προϊόντων. Κατά την Κομισιόν, το σύστημα ήταν υποστελεχωμένο και μπορούσε να παρακαμφθεί εύκολα από εμπόρους που διέθεταν προϊόντα απομίμησης.

Η ευρωπαϊκή ρυθμιστική αρχή διευκρίνισε ότι η σχετικά πρόσφατη εφαρμογή του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες λήφθηκε υπόψη ως ελαφρυντικός παράγοντας κατά τον υπολογισμό του προστίμου, το οποίο θα μπορούσε να είναι ακόμη υψηλότερο.

Το ποσό των 550 εκατ. ευρώ υπερβαίνει σημαντικά το πρόστιμο των 120 εκατ. ευρώ που είχε επιβληθεί στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X του Έλον Μασκ, καθώς και την κύρωση των 200 εκατ. ευρώ σε βάρος της Temu, επίσης για παραβιάσεις του DSA.

Η AliExpress είχε αποφύγει την επιβολή προστίμου τον Ιούνιο του προηγούμενου έτους, όταν συμφώνησε να εφαρμόσει μέτρα για τον περιορισμό της διάδοσης δυνητικά παράνομου και πορνογραφικού υλικού στην πλατφόρμα της.

Βάσει του DSA, το ανώτατο πρόστιμο για σοβαρές παραβάσεις μπορεί να φτάσει έως και το 6% του παγκόσμιου ετήσιου κύκλου εργασιών μιας εταιρείας.