Ξεπέρασε το 1 τρις δολάρια το κόστος εξυπηρέτησης του αμερικανικού χρέους

Το ετήσιο κόστος εξυπηρέτησης του αμερικανικού δημοσίου χρέους ξεπέρασε επίσημα το ιστορικό ορόσημο του 1 τρισεκατομμυρίου δολαρίων, υπογραμμίζοντας τις βαριές συνέπειες που προκαλούν τα διατηρήσιμα υψηλά επιτόκια και τα διογκούμενα δημοσιονομικά ελλείμματα στην οικονομία των ΗΠΑ.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ, οι καθαρές πληρωμές τόκων για το εθνικό χρέος διπλασιάστηκαν ουσιαστικά μέσα στα τελευταία τρία χρόνια.

Η κατακόρυφη αυτή αύξηση αποδίδεται κυρίως στην επιθετική εκστρατεία αύξησης των επιτοκίων από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα (Federal Reserve) με σκοπό την αναχαίτιση του πληθωρισμού, σε συνδυασμό με τη διαρκή έκδοση νέου χρέους για τη χρηματοδότηση των κυβερνητικών δαπανών.

Το Peter G. Peterson Foundation, ένας ερευνητικός οργανισμός, εκτιμά ότι οι δαπάνες αυτές αντιστοιχούν στο 3,2% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος, υπερβαίνοντας το προηγούμενο ιστορικό υψηλό, το οποίο είχε καταγραφεί το 1991.

Τα στοιχεία για το ΑΕΠ του τελευταίου τριμήνου αναμένεται να δημοσιευθούν αργότερα μέσα στον μήνα.

Η αύξηση αντανακλά τόσο το γεγονός ότι υπάρχει πλέον πολύ μεγαλύτερο χρέος επί του οποίου καταβάλλονται τόκοι, ένας βασικός δείκτης υπερβαίνει τα 32 τρισ. δολάρια, περίπου 10 τρισ. δολάρια περισσότερα από ό,τι μόλις πριν από πέντε χρόνια, όσο και τα σημαντικά υψηλότερα επιτόκια.

Το μέσο επιτόκιο που κατέβαλε η κυβέρνηση για τα εμπορεύσιμα αμερικανικά κρατικά ομόλογα διαμορφώθηκε στο 3,52% στα τέλη Σεπτεμβρίου, υπερδιπλάσιο από το 1,47% που ίσχυε πέντε χρόνια νωρίτερα.

Ο κίνδυνος του φαύλου κύκλου

Οικονομικοί αναλυτές και οίκοι αξιολόγησης προειδοποιούν ότι η ταχεία αύξηση των δαπανών για τόκους απειλεί να δημιουργήσει έναν επικίνδυνο «φαύλο κύκλο» (debt snowball). Όσο περισσότερα χρήματα διατίθενται αποκλειστικά για την εξυπηρέτηση των υφιστάμενων υποχρεώσεων, τόσο λιγότερα κονδύλια απομένουν στον προϋπολογισμό για άλλες βασικές προτεραιότητες, όπως οι υποδομές, η άμυνα και η κοινωνική ασφάλιση.

Κατά συνέπεια, η αμερικανική κυβέρνηση αναγκάζεται να προσφεύγει σε ακόμα μεγαλύτερο δανεισμό απλά και μόνο για να καλύψει τους τόκους, επιταχύνοντας περαιτέρω τη συσσώρευση του χρέους.

Πίεση στο ΑΕΠ και τις αγορές ομολόγων

Το κόστος των τόκων αντιπροσωπεύει πλέον ένα από τα ταχύτερα αυξανόμενα κονδύλια του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού, ξεπερνώντας σε μέγεθος ακόμα και παραδοσιακά μεγάλες δαπάνες, όπως ο αμυντικός προϋπολογισμός. Ως ποσοστό του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ), οι δαπάνες τόκων κινούνται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δεκαετιών, πλησιάζοντας τα αρνητικά ρεκόρ της δεκαετίας του 1980 και του 1990.

Η εξέλιξη αυτή ασκεί πρόσθετες πιέσεις στις αποδόσεις των αμερικανικών ομολόγων, καθώς οι επενδυτές ζητούν υψηλότερα ασφάλιστρα κινδύνου για να απορροφήσουν τον τεράστιο όγκο νέων εκδόσεων χρέους που διοχετεύει το Υπουργείο Οικονομικών στην αγορά.