Δώρα Χρυσικού: Η ψεύτικη εικόνα με AI, η νομική προσφυγή και ένα εξαιρετικά σοβαρό πρόβλημα για τα ΜΜΕ

Στη νομική οδό αποφάσισε να κινηθεί η ηθοποιός Δώρα Χρυσικού, μετά τη διακίνηση στο διαδίκτυο μιας κατασκευασμένης εικόνας που την εμφάνιζε χωρίς μαλλιά και συνοδευόταν από τον ψευδή ισχυρισμό ότι η ηθοποιός νοσεί εκ νέου από καρκίνο και υποβάλλεται σε νέα θεραπεία. Η εικόνα δεν ήταν πραγματική. Είχε δημιουργηθεί ή υποστεί ψηφιακή επεξεργασία με εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης και χρησιμοποιήθηκε ως εάν αποτελούσε πρόσφατο φωτογραφικό ντοκουμέντο.

Η Δώρα Χρυσικού το ξεκαθάρισε αρχικά μιλώντας, την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου, στην εκπομπή «Εξελίξεις Τώρα» του MEGA και μία ημέρα αργότερα επανήλθε με επίσημη ανακοίνωση στον προσωπικό της λογαριασμό στο Instagram.

Η ηθοποιός, η οποία έχει μιλήσει με εξαιρετική ειλικρίνεια στο παρελθόν για τη μάχη της με τον καρκίνο, είναι σαφής: δεν νοσεί ξανά και δεν βρίσκεται σε νέα θεραπεία.

Στην ανάρτησή της αναφέρει ότι τις τελευταίες ημέρες κυκλοφορούν «απολύτως ψευδείς δημοσιεύσεις» σχετικά με την κατάσταση της υγείας της, οι οποίες παρουσιάζουν ως γεγονός μια υποτιθέμενη νέα περιπέτεια με τον καρκίνο.

Παράλληλα επισημαίνει ότι οι ψευδείς πληροφορίες συνοδεύονται από «κατασκευασμένες ή ψηφιακά επεξεργασμένες εικόνες», οι οποίες χρησιμοποιούνται έτσι ώστε ο αναγνώστης να πιστεύει ότι βλέπει πραγματικό και πρόσφατο φωτογραφικό υλικό.

Από τα fake news στα fake «ντοκουμέντα»

Η συγκεκριμένη υπόθεση είναι πολύ σοβαρότερη από μια ακόμη ιστορία παραπλανητικού clickbait. Η εξάπλωση των εργαλείων generative AI έχει κάνει εξαιρετικά εύκολη και φθηνή την παραγωγή εικόνων που μοιάζουν φωτογραφικές, αλλά δεν αποτυπώνουν κανένα πραγματικό γεγονός. Και η χρήση τους από ιστοσελίδες και εκδότες γίνεται πλέον όλο και συχνότερη.

Όταν μια AI εικόνα πραγματικού προσώπου τοποθετείται δίπλα σε μια πραγματική είδηση χωρίς εμφανή σήμανση, μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση ότι απεικονίζει κάτι που συνέβη. Όταν μάλιστα η εικόνα έχει σχεδιαστεί ακριβώς για να ενισχύσει έναν συγκεκριμένο ισχυρισμό, τότε δεν λειτουργεί πλέον ως απλή εικονογράφηση, αλλά κατασκευάζει μια ψευδή εκδοχή της πραγματικότητας.

Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τις lifestyle ιστοσελίδες

Θα ήταν λάθος, όμως, να θεωρηθεί ότι τέτοιες πρακτικές περιορίζονται σε σελίδες των social media ή σε ιστοσελίδες χαμηλής αξιοπιστίας που κυνηγούν εύκολα κλικ. Η χρήση συνθετικού υλικού έχει διεισδύσει ευρύτερα στην εκδοτική παραγωγή. Ακόμη και στον οικονομικό Τύπο, όπου η ακρίβεια, η αξιοπιστία και η πιστή απεικόνιση γεγονότων έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα, εμφανίζονται ολοένα συχνότερα εικόνες που έχουν δημιουργηθεί με AI αντί πραγματικού φωτογραφικού υλικού.

Σε ορισμένες περιπτώσεις η πρακτική δεν περιορίζεται καν σε μια στατική εικόνα. Έχουν παραχθεί σειρά εικόναν με εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, τα οποία υιοθετούν την αισθητική και τη γλώσσα ενός κανονικού ενημερωτικού ή δημοσιογραφικού προϊόντος.

View this post on Instagram

A post shared by Dora Chrysikou (@dorachrysikou)