FT: Το Κατάρ προειδοποιεί ότι ο πόλεμος θα αναγκάσει τον Κόλπο να σταματήσει τις εξαγωγές ενέργειας «εντός ημερών»

Ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ, Σαάντ αλ-Κάαμπι, σε δηλώσεις του στους Fiancial Times, προειδοποίησε για ολοκληρωτική παράλυση της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας ενέργειας λόγω της κλιμάκωσης της σύγκρουσης ΗΠΑ-Ιράν.

Το Κατάρ κήρυξε κατάσταση ανωτέρας βίας στις εξαγωγές LNG μετά από επίθεση ιρανικού drone, θέτοντας σε κίνδυνο την ασφάλεια των εργαζομένων. Η παύση των εξαγωγών αναμένεται να προκαλέσει αλυσιδωτές αντιδράσεις, με το πετρέλαιο να φτάνει τα 150 δολάρια και το φυσικό αέριο να τετραπλασιάζεται.

Ο αλ-Κάαμπι ξεκαθάρισε ότι η ασφάλεια των 9.000 εργαζομένων είναι αδιαπραγμάτευτη, γεγονός που οδήγησε στην προληπτική εκκένωση και παύση των δραστηριοτήτων. Η αποκατάσταση της ροής δεν θα είναι άμεση, ακόμα και αν οι εχθροπραξίες σταματούσαν σήμερα, θα απαιτούνταν εβδομάδες ή και μήνες για να επανέλθει ο εφοδιαστικός κύκλος στην κανονικότητα.

Παρά το γεγονός ότι η Ευρώπη απορροφά μικρό ποσοστό του καταριανού αερίου, οι κραδασμοί θα είναι ισχυροί. Η έλλειψη προσφοράς αναμένεται να πυροδοτήσει έναν πλειστηριασμό τιμών, με τους Ασιάτες αγοραστές να υπερπλειοδοτούν έναντι των Ευρωπαίων για τα ελάχιστα διαθέσιμα φορτία. Ο υπουργός προειδοποίησε ότι το φυσικό αέριο θα μπορούσε να τετραπλασιάσει την αξία του, αγγίζοντας τα 117 ευρώ ανά MWh.

Το Brent αυξήθηκε κατά 2,5% στα 87,6 δολάρια το βαρέλι το πρωί της Παρασκευής στην Ευρώπη μετά τη δημοσίευση του άρθρου, στο υψηλότερο επίπεδο από την έναρξη της σύγκρουσης.

Οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη αυξήθηκαν κατά 5%, αλλά παρέμειναν κάτω από την κορυφή αυτής της εβδομάδας.

«Αυτό θα οδηγήσει τις οικονομίες του κόσμου σε κατάρρευση», είπε ο αλ-Κάαμπ και πρόσθεσε «αν αυτός ο πόλεμος συνεχιστεί για μερικές εβδομάδες, η ανάπτυξη του ΑΕΠ σε όλο τον κόσμο θα πληγεί. Οι τιμές στην ενέργεια θα αυξηθούν για όλους. Θα υπάρξουν ελλείψεις σε κάποια προϊόντα και θα υπάρξει μια αλυσιδωτή αντίδραση στα εργοστάσια, τα οποία δεν θα μπορούν να προμηθεύουν».

Η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ έχει ουσιαστικά «παγώσει». Με το πλάτος τους να μην ξεπερνά τα 24 μίλια, η διέλευση δεξαμενόπλοιων υπό το βέλος των ιρανικών ακτών θεωρείται αδύνατη. Παρά τις υποσχέσεις του Ντόναλντ Τραμπ για στρατιωτικές συνοδείες και ασφαλιστικές καλύψεις, οι πλοιοκτήτες παραμένουν εξαιρετικά διστακτικοί, την ώρα που τα ασφάλιστρα έχουν εκτοξευθεί σε δυσθεώρητα ύψη.

Η κρίση βάζει «φρένο» και στα φιλόδοξα σχέδια επέκτασης του κοιτάσματος North Field, μια επένδυση 30 δισ. δολαρίων που στόχευε στην κατακόρυφη αύξηση της παραγωγής έως το 2027. Η καθυστέρηση αυτή, σε συνδυασμό με την έλλειψη πρώτων υλών για λιπάσματα και πετροχημικά, απειλεί να οδηγήσει την παγκόσμια ανάπτυξη σε τέλμα, επηρεάζοντας κάθε πτυχή της διεθνούς οικονομίας.

«Δεν γνωρίζουμε ακόμα την έκταση της ζημιάς, καθώς αυτή τη στιγμή αξιολογείται. Δεν είναι σαφές πόσο χρόνο θα πάρει για την αποκατάσταση», είπε.

Το σχέδιο του Κατάρ ύψους 30 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας του τεράστιου πεδίου αερίου North Field από 77 εκατομμύρια σε 126 εκατομμύρια τόνους ετησίως μέχρι το 2027, θα καθυστερήσει, πρόσθεσε. Η πρώτη παραγωγή ήταν προγραμματισμένη να ξεκινήσει το τρίτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους. «Οι εξελίξεις όμως θα μας καθυστερήσουν» σημείωσε ο Καάμπι. «Αν επιστρέψουμε σε μία εβδομάδα, η επίδραση θα είναι ελάχιστη. Αν είναι ένας ή δύο μήνες, είναι διαφορετικά».

Προέβλεψε επίσης ότι οι τιμές του φυσικού αερίου θα ανέβουν στα 117 ευρώ ανά MWh — σχεδόν τέσσερις φορές την τιμή που ήταν πριν από την αρχή του πολέμου.

Πρόσθεσε ότι ο αντίκτυπος της διατάραξης της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ θα ξεπεράσει τις αγορές ενέργειας και θα πλήξει πολλούς κλάδους, καθώς η περιοχή παράγει μεγάλο μέρος των πετροχημικών και πρώτων υλών για λιπάσματα.

Η κυκλοφορία μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει σχεδόν σταματήσει από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκίνησαν την επίθεσή τους στο Ιράν το Σάββατο. Τουλάχιστον 10 πλοία έχουν χτυπηθεί, τα ασφάλιστρα έχουν εκτοξευθεί και οι πλοιοκτήτες αρνούνται να ρισκάρουν τα πλοία και τα πληρώματά τους.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και Ισραηλινοί αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει ότι ο πόλεμος μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες, καθώς επιδιώκουν να καταστρέψουν το Ιρανικό καθεστώς. Ο Τραμπ δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι το Αμερικανικό ναυτικό θα συνοδεύσει τα πλοία μέσω των Στενών του Ορμούζ και προσέφερε επιπλέον ασφάλιση στις ναυτιλιακές εταιρείες.

«Ο τρόπος που βλέπουμε τις επιθέσεις, φέρνοντας τα πλοία στα Στενά… είναι πολύ επικίνδυνος. Είναι πολύ κοντά στην ακτή για να φέρεις πλοία μέσα. Θα είναι δύσκολο να πείσεις τα πλοία να μπουν», είπε. «Οι περισσότεροι από τους πλοιοκτήτες θα δουν ότι γίνονται μεγαλύτερος στόχος».

Το Κατάρ, το οποίο φιλοξενεί τη μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική βάση στην περιοχή, παραδοσιακά έχει καλές σχέσεις με το Ιράν. Ωστόσο, το Ιράν έχει εκτοξεύσει πυραύλους και drones κατά του Κατάρ και άλλων χωρών του Κόλπου, καθώς η Τεχεράνη επιδιώκει να αυξήσει τις πιέσεις για τις ΗΠΑ, στοχεύοντας ενεργειακές εγκαταστάσεις, αεροδρόμια, αμερικανικές βάσεις και πρεσβείες.

Ο Καάμπι, ο οποίος είναι επίσης διευθύνων σύμβουλος της QatarEnergy, δήλωσε ότι η εταιρεία δεν είχε άλλη επιλογή από το να κηρύξει ανωτέρα βία μετά την επίθεση στο Ras Laffan από ιρανικό drone τη Δευτέρα. Ανέφερε λόγους ασφάλειας, προσθέτοντας ότι οι υπεράκτιες εγκαταστάσεις της εταιρείας αντιμετωπίζουν επίσης την απειλή επίθεσης, αν και δεν υπέστησαν ζημιές.

«Στην πραγματικότητα, μας ενημέρωσαν οι στρατιωτικοί μας ότι υπάρχει άμεση απειλή στις υπεράκτιες εγκαταστάσεις, δήλωσε. «Όταν οι άνθρωποί μας βρίσκονται σε κίνδυνο και δεχόμαστε επίθεση σε στρατιωτική ζώνη και δεν μπορούμε να δουλέψουμε πια, και δεν μπορούμε να βάλουμε τους ανθρώπους μας σε κίνδυνο, πρέπει να κηρύξουμε ανωτέρα βία».

Η παραγωγή στο Κατάρ δεν θα επανεκκινήσει μέχρι να υπάρξει πλήρης διακοπή των εχθροπραξιών, είπε.

Ο ίδιος προβλέπει τεράστια προβλήματα μετά την επανεκκίνηση.

«Τα πλοία μας είναι διάσπαρτα παντού», είπε, προσθέτοντας ότι μόνο έξι ή επτά από τα 128 δεξαμενόπλοια του Κατάρ ήταν διαθέσιμα. «Κάθε πλοίο χρειάζεται μια ή δύο μέρες και μπορείτε να φορτώσετε έξι ή επτά ταυτόχρονα», εξήγησε αναφερόμενος στην διάρκεια που χρειάζεται για την επιστροφή στην κανονικότητα.

Αντέκρουσε την ιδέα ότι η απόφαση του Κατάρ να κηρύξει ανωτέρα βία και να χάσει αποστολές θα βλάψει τη μακροχρόνια φήμη της χώρας ως του πιο αξιόπιστου προμηθευτή LNG.

«Δεν νομίζουμε ότι κάποιος θα τολμήσει να έρθει και να μας πει ότι δεν είμαστε αξιόπιστοι επειδή βομβαρδιζόμασταν και δεν παραδώσαμε», είπε.

Ακόμη και αν το ήθελε, το Κατάρ δεν μπορούσε να βρει αέριο στην αγορά για να καλύψει τις χαμένες παραδόσεις στους πελάτες του, είπε. «Ας υποθέσουμε ότι θέλεις να αγοράσεις 77 εκατομμύρια και να τα παραδώσεις στους πελάτες, δεν υπάρχουν 77 εκατομμύρια τόνοι να τα αγοράσεις».