ΗΠΑ: Άλμα στις νέες θέσεις εργασίας τον Οκτώβριο – Στο 4,1% υποχώρησε η ανεργία

Ισχυρότερη από τις προσδοκίες των αναλυτών αποδείχθηκε η αγορά εργασίας των ΗΠΑ τον Οκτώβριο, καθώς η αμερικανική οικονομία πρόσθεσε 165.000 νέες θέσεις εργασίας, ενώ το ποσοστό ανεργίας μειώθηκε στο 4,1%, από 4,2% τον Σεπτέμβριο.

Τα στοιχεία επιβεβαιώνουν ότι η απασχόληση εξακολουθεί να παρουσιάζει αντοχές, παρά την επιφυλακτικότητα των επιχειρήσεων απέναντι στις νέες προσλήψεις και την αβεβαιότητα που προκαλούν οι γεωπολιτικές εξελίξεις.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε την Παρασκευή η Υπηρεσία Στατιστικών Εργασίας (BLS) του αμερικανικού υπουργείου Εργασίας, οι θέσεις μισθωτής απασχόλησης εκτός του αγροτικού τομέα αυξήθηκαν κατά 165.000 τον Οκτώβριο, έπειτα από αύξηση 60.000 τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με τα αναθεωρημένα στοιχεία. Η αρχική εκτίμηση για τον Σεπτέμβριο έκανε λόγο για μόλις 29.000 επιπλέον θέσεις εργασίας.

Η αύξηση της απασχόλησης ξεπέρασε σημαντικά τις προβλέψεις των οικονομολόγων που συμμετείχαν σε έρευνα του Reuters, οι οποίοι ανέμεναν τη δημιουργία 65.000 θέσεων εργασίας. Οι εκτιμήσεις τους κυμαίνονταν μεταξύ 35.000 και 125.000 θέσεων, γεγονός που υπογραμμίζει τη θετική έκπληξη των στοιχείων.

Σύμφωνα με οικονομολόγους, η αμερικανική οικονομία χρειάζεται πλέον να δημιουργεί περίπου 40.000 θέσεις εργασίας τον μήνα προκειμένου να διατηρεί σταθερό το ποσοστό απασχόλησης, λαμβάνοντας υπόψη τη μεταβολή του εργατικού δυναμικού. Το επίπεδο αυτό είναι αισθητά χαμηλότερο από τις περίπου 150.000 μηνιαίες θέσεις που εκτιμάται ότι απαιτούνταν το 2024, καθώς η αύξηση της προσφοράς εργασίας έχει επιβραδυνθεί.

Η ανθεκτική απασχόληση δίνει περιθώρια στη Fed να επικεντρωθεί στον πληθωρισμό

Η μείωση του ποσοστού ανεργίας, σε συνδυασμό με τον περιορισμένο αριθμό απολύσεων και την ενίσχυση των προσλήψεων, υποδηλώνει ότι η αγορά εργασίας ενδέχεται να παρουσιάζει εκ νέου ενδείξεις στενότητας, με τη ζήτηση εργαζομένων να παραμένει υψηλή σε σχέση με τη διαθέσιμη προσφορά.

Ωστόσο, οικονομολόγοι και αξιωματούχοι της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed) εκτιμούν ότι η κατάσταση στην αγορά εργασίας δεν αποτελεί, προς το παρόν, σημαντική πηγή πληθωριστικών πιέσεων. Όπως επισημαίνουν, το σχετικά χαμηλό ποσοστό ανεργίας δεν οφείλεται αποκλειστικά στην ισχυρή ζήτηση προσωπικού, αλλά και στον περιορισμό του διαθέσιμου εργατικού δυναμικού, λόγω της αυστηρότερης μεταναστευτικής πολιτικής και των συνταξιοδοτήσεων.

Παράλληλα, οι εργαζόμενοι αντιμετωπίζουν μεγαλύτερες δυσκολίες στην αναζήτηση νέας απασχόλησης και στη μετακίνησή τους σε καλύτερα αμειβόμενες θέσεις. Η μειωμένη κινητικότητα στην αγορά εργασίας περιορίζει τη διαπραγματευτική τους ισχύ και, κατ’ επέκταση, τις πιέσεις για μεγαλύτερες αυξήσεις αποδοχών.

Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για τη Fed, καθώς ο περιορισμός των μισθολογικών πιέσεων μειώνει τον κίνδυνο να μετακυλιστεί το αυξημένο κόστος εργασίας στις τελικές τιμές αγαθών και υπηρεσιών.

Η αμερικανική κεντρική τράπεζα διατήρησε την περασμένη εβδομάδα αμετάβλητο το εύρος-στόχο για το βασικό επιτόκιό της στο 3,75%-4,00%, δίνοντας έμφαση στους κινδύνους που εξακολουθεί να δημιουργεί ο υψηλός πληθωρισμός.

Η ανθεκτικότητα της απασχόλησης μειώνει την ανάγκη άμεσης στήριξης της οικονομίας μέσω χαμηλότερων επιτοκίων, επιτρέποντας στη Fed να διατηρήσει περιοριστική νομισματική πολιτική για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, εφόσον το κρίνει αναγκαίο.

Οι οικονομολόγοι αναμένουν αύξηση των επιτοκίων τον Δεκέμβριο, ενώ καθοριστική για τις επόμενες αποφάσεις της Fed θεωρείται η ανακοίνωση των στοιχείων για τον πληθωρισμό του Οκτωβρίου την ερχόμενη Τρίτη. Τα νέα δεδομένα θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις προσδοκίες για την πορεία των επιτοκίων στις αρχές του 2027.

Στο μεταξύ, οι πληθωριστικές πιέσεις εντείνονται λόγω της ανόδου των τιμών της ενέργειας, που συνδέεται με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. Η αύξηση του ενεργειακού κόστους επιβαρύνει τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά, ενώ ενδέχεται να οδηγήσει σε ευρύτερες ανατιμήσεις στην αμερικανική οικονομία.

H δημιουργία νέων θέσεων εργασίας παραμένει συγκρατημένη

Παρά τη μεγαλύτερη του αναμενομένου αύξηση της απασχόλησης, η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας παραμένει σχετικά συγκρατημένη σε σύγκριση με τον ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας. Το αμερικανικό ΑΕΠ αυξήθηκε με ετήσιο ρυθμό 3,4% το τρίτο τρίμηνο, με βασικούς μοχλούς την ισχυρή καταναλωτική δαπάνη και τις αυξημένες επιχειρηματικές επενδύσεις, ιδιαίτερα σε τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης.

Η απόκλιση μεταξύ της ισχυρής οικονομικής ανάπτυξης και της πιο περιορισμένης αύξησης της απασχόλησης αποδίδεται, σύμφωνα με τους οικονομολόγους, σε διάφορους παράγοντες. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι αυξημένες προσλήψεις που πραγματοποιήθηκαν μετά την πανδημία, οι οποίες ενδέχεται να έχουν περιορίσει τις σημερινές ανάγκες των επιχειρήσεων για επιπλέον προσωπικό.

Επιπλέον, η ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στις παραγωγικές και διοικητικές λειτουργίες δημιουργεί αβεβαιότητα σχετικά με τις μελλοντικές ανάγκες στελέχωσης. Ορισμένες επιχειρήσεις φαίνεται να αναβάλλουν νέες προσλήψεις μέχρι να αξιολογήσουν κατά πόσο οι τεχνολογικές επενδύσεις θα αυξήσουν την παραγωγικότητα ή θα μειώσουν την ανάγκη για συγκεκριμένες θέσεις εργασίας.

Στην επιφυλακτικότητα των εργοδοτών συμβάλλει και η σύγκρουση των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν, η οποία έχει προκαλέσει αύξηση των τιμών της ενέργειας και μεγαλύτερη αβεβαιότητα για το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων.

Την ίδια στιγμή, οι λιγότερες διαθέσιμες ευκαιρίες απασχόλησης δυσχεραίνουν την είσοδο στην αγορά εργασίας, κυρίως για τους νέους, τους πρόσφατους αποφοίτους πανεπιστημίων και όσους αναζητούν εργασία έπειτα από περίοδο ανεργίας.

Οι οικονομικές αυτές πιέσεις έχουν και πολιτικές προεκτάσεις. Η δυσαρέσκεια για την οικονομική κατάσταση, σε συνδυασμό με τις αντιδράσεις για την παρατεταμένη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, συνέβαλε στην εκλογική υποχώρηση των Ρεπουμπλικανών του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Οι Δημοκρατικοί κατέγραψαν ισχυρή επίδοση στις ενδιάμεσες εκλογές, στερώντας από το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα τον έλεγχο του Κογκρέσου.

Συνολικά, τα στοιχεία του Οκτωβρίου δείχνουν ότι η αμερικανική αγορά εργασίας παραμένει ανθεκτική, χωρίς όμως η αύξηση των προσλήψεων να συνοδεύεται από αντίστοιχη βελτίωση των ευκαιριών για όλους τους εργαζομένους. Για τη Fed, η εικόνα αυτή περιορίζει τις ανησυχίες για απότομη επιδείνωση της απασχόλησης και μετατοπίζει το βάρος των αποφάσεων στη συγκράτηση του πληθωρισμού, σε ένα περιβάλλον υψηλού ενεργειακού κόστους και αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας.