Νέα προσπάθεια διαμεσολάβησης για τον πόλεμο Ιράν–ΗΠΑ μέσω Πακιστάν

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί έφτασε την Παρασκευή στην πακιστανική πρωτεύουσα, Ισλαμαμπάντ, για να συζητήσει προτάσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην επανεκκίνηση των ειρηνευτικών συνομιλιών με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η επίσκεψη δημιουργεί συγκρατημένες ελπίδες για αποκλιμάκωση του πολέμου, ο οποίος διαρκεί ήδη οκτώ εβδομάδες, έχει προκαλέσει χιλιάδες θανάτους και έχει αναστατώσει τις διεθνείς αγορές.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο Reuters ότι το Ιράν σκοπεύει να παρουσιάσει πρόταση που θα μπορούσε να ικανοποιήσει τις αμερικανικές απαιτήσεις, χωρίς όμως να γνωρίζει ακόμη το περιεχόμενό της. Ερωτηθείς με ποιον διαπραγματεύεται η Ουάσινγκτον, απάντησε ότι δεν θέλει να αποκαλύψει λεπτομέρειες, σημειώνοντας μόνο πως οι ΗΠΑ βρίσκονται σε επαφή «με τους ανθρώπους που έχουν τώρα την ευθύνη».

Ωστόσο, εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών ανέφερε σε ανάρτησή του στο X ότι Ιρανοί αξιωματούχοι δε σχεδιάζουν να συναντηθούν με Αμερικανούς εκπροσώπους, παρότι οι ειδικοί απεσταλμένοι των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ αναμενόταν να ταξιδέψουν στο Ισλαμαμπάντ. Σύμφωνα με την Τεχεράνη, οι ιρανικές θέσεις θα μεταφερθούν μέσω του Πακιστάν.

Η σύγκρουση έχει οδηγήσει τις δύο πλευρές σε αδιέξοδο. Μετά την αμερικανική εκστρατεία βομβαρδισμών και τον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, οι εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου έχουν μπλοκαριστεί, ενώ οι τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ έχουν φτάσει σε υψηλά πολλών ετών.

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Καρολάιν Λέβιτ δήλωσε, πριν από την ιρανική ανακοίνωση, ότι οι Γουίτκοφ και Κούσνερ θα αναχωρούσαν το Σάββατο για το Πακιστάν, προκειμένου να συμμετάσχουν σε συνομιλίες με τον Αραγτσί. Υιοθετώντας αισιόδοξο τόνο, ανέφερε ότι η Ουάσινγκτον έχει δει κάποια πρόοδο από την ιρανική πλευρά τις τελευταίες ημέρες και ελπίζει σε περαιτέρω εξελίξεις μέσα στο Σαββατοκύριακο. Πρόσθεσε επίσης ότι ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζ. Ντ. Βανς είναι έτοιμος να ταξιδέψει στο Πακιστάν, εφόσον χρειαστεί.

Η αμερικανική ομάδα υποστήριξης για θέματα ασφάλειας και οργάνωσης βρίσκεται ήδη στο Ισλαμαμπάντ, ενόψει πιθανών συνομιλιών.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών συναντήθηκε αμέσως με τον Πακιστανό ομόλογό του Ισάκ Νταρ στο ξενοδοχείο Serena, όπου είχε πραγματοποιηθεί και ο πρώτος γύρος συνομιλιών με τις ΗΠΑ. Παράλληλα, ο εμίρης του Κατάρ, σεΐχης Ταμίμ μπιν Χαμάντ Αλ Θάνι, εξέφρασε την υποστήριξη της χώρας του στις διαμεσολαβητικές προσπάθειες του Πακιστάν, κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας με τον Τραμπ.

Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ δήλωσε ότι το Ιράν εξακολουθεί να έχει την ευκαιρία να πετύχει μια «καλή συμφωνία» με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως είπε, η Τεχεράνη γνωρίζει ότι το «παράθυρο» παραμένει ανοιχτό, αρκεί να εγκαταλείψει με ουσιαστικό και επαληθεύσιμο τρόπο την επιδίωξη πυρηνικού όπλου.

Ο προηγούμενος γύρος συνομιλιών επρόκειτο να συνεχιστεί την Τρίτη, αλλά δεν πραγματοποιήθηκε, καθώς το Ιράν δήλωσε ότι δεν ήταν ακόμη έτοιμο να δεσμευθεί για συμμετοχή, ενώ η αμερικανική αποστολή υπό τον Βανς δεν αναχώρησε ποτέ από την Ουάσινγκτον. Ο Τραμπ παρέτεινε μονομερώς την εκεχειρία κατά δύο εβδομάδες, ώστε να δοθεί περισσότερος χρόνος για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.

Οι τιμές του πετρελαίου παρέμειναν ασταθείς την Παρασκευή, καθώς οι αγορές αξιολογούσαν τόσο τον κίνδυνο περαιτέρω διαταραχής στον ενεργειακό εφοδιασμό όσο και την προοπτική νέων συνομιλιών. Τα συμβόλαια Brent έκλεισαν στα 105,33 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI υποχώρησε στα 94,88 δολάρια.

Στο μεταξύ, η κατάσταση στον Λίβανο παραμένει τεταμένη. Παρότι το Ισραήλ και ο Λίβανος συμφώνησαν στην παράταση χωριστής εκεχειρίας για τρεις εβδομάδες, η Χεζμπολάχ απέρριψε ουσιαστικά την παράταση, κατηγορώντας το Ισραήλ ότι συνεχίζει επιθέσεις, βομβαρδισμούς και καταστροφές σε χωριά του νότιου Λιβάνου. Το Ισραήλ, από την πλευρά του, ανακοίνωσε ότι σκότωσε έξι ένοπλα μέλη της Χεζμπολάχ.

Στα Στενά του Ορμούζ, η κρίση συνεχίζεται. Το Ιράν εξακολουθεί να εμποδίζει σχεδόν όλη τη ναυσιπλοΐα, επιτρέποντας κυρίως τη διέλευση δικών του πλοίων, ενώ οι ΗΠΑ δεν έχουν ακόμη βρει τρόπο να ανοίξουν ξανά τη στρατηγική θαλάσσια δίοδο. Η Τεχεράνη δηλώνει ότι δεν θα άρει τον αποκλεισμό όσο ο Τραμπ διατηρεί τον δικό του αποκλεισμό στην ιρανική ναυτιλία.

Σύμφωνα με ναυτιλιακά δεδομένα, μόλις πέντε πλοία διέσχισαν τα στενά το τελευταίο 24ωρο, έναντι περίπου 130 ημερησίως πριν από την έναρξη του πολέμου.