Πως η έκρηξη της AI φορτώνει με χρέος τη Wall Street

Η κούρσα για την τεχνητή νοημοσύνη έχει μεταφερθεί και στην αγορά ομολόγων, όπου οι μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες του κόσμου αντλούν τεράστια ποσά προκειμένου να χρηματοδοτήσουν data centers, εξειδικευμένους επεξεργαστές, δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και τις υπόλοιπες υποδομές που απαιτεί η νέα εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.

Μέχρι πρόσφατα η αγορά απορροφούσε αυτές τις εκδόσεις σχεδόν χωρίς αντίσταση. Τώρα, όμως, εμφανίζονται τα πρώτα σημάδια «κόπωσης». Μεγάλοι διαχειριστές κεφαλαίων εξακολουθούν να θεωρούν εταιρείες όπως η Amazon και η Alphabet εξαιρετικά αξιόπιστους δανειολήπτες, αλλά ζητούν πλέον υψηλότερη απόδοση για να αγοράσουν το συνεχώς αυξανόμενο χρέος τους. Για χρόνια οι ισχυρότερες εταιρείες τεχνολογίας είχαν τεράστια ταμειακά διαθέσιμα και σχετικά περιορισμένες ανάγκες δανεισμού. Τα ομόλογά τους διαπραγματεύονταν επομένως με πολύ μικρό περιθώριο απόδοσης (spread) έναντι των αμερικανικών κρατικών ομολόγων.

Σύμφωνα με στοιχεία της BNP Paribas που επικαλείται το Reuters, οι εκδόσεις χρέους από τους λεγόμενους AI hyperscalers είχαν φτάσει τα 220 δισ. δολάρια μέσα στο 2026 έως τις 10 Αυγούστου, έναντι μόλις 12,5 δισ. δολαρίων την αντίστοιχη περίοδο του 2025.

Η αύξηση είναι τόσο απότομη ώστε η προσφορά νέων ομολόγων αρχίζει να επηρεάζει την τιμολόγησή τους, ακόμη και όταν δεν υπάρχει ουσιαστική ανησυχία για τη δυνατότητα των εταιρειών να αποπληρώσουν τα χρέη τους.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί πρόσφατη έκδοση ομολόγων 25 δισ. δολαρίων της Amazon, με ορισμένους μακροπρόθεσμους τίτλους να τιμολογούνται περίπου 120 μονάδες βάσης πάνω από τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα. Σύμφωνα με αναλυτές, ένα χρόνο νωρίτερα το αντίστοιχο spread θα μπορούσε να είναι περίπου το μισό.

Συνολικά, τα spreads των εταιρικών ομολόγων τεχνολογίας βρίσκονται περίπου στις 89 μονάδες βάσης, περίπου 9 μονάδες υψηλότερα από το σύνολο της αμερικανικής αγοράς investment grade. Πρόκειται για αντιστροφή της παραδοσιακής εικόνας, καθώς η τεχνολογία συνήθως απολάμβανε καλύτερους όρους χρηματοδότησης από την υπόλοιπη εταιρική αγορά.

Προς το παρόν, οι επενδυτές δεν αντιμετωπίζουν την κατάσταση ως πιστωτική κρίση. Οι μεγαλύτεροι hyperscalers διαθέτουν υψηλές αξιολογήσεις, ισχυρές ταμειακές ροές και επιχειρήσεις που παράγουν δεκάδες δισ. δολάρια ετησίως. Όσο περισσότερα ομόλογα των ίδιων εταιρειών εισέρχονται στην αγορά, τόσο μεγαλύτερο premium πρέπει να προσφέρουν για να βρουν νέους αγοραστές. Η Alphabet, για παράδειγμα, κατάφερε να προσελκύσει ισχυρή ζήτηση σε πρόσφατη έκδοσή της, αλλά χρειάστηκε σύμφωνα με το Reuters να δώσει επιπλέον απόδοση περίπου 10-15 μονάδων βάσης σε σχέση με υφιστάμενα ομόλογά της.

Με άλλα λόγια, η αγορά δεν λέει ότι δεν εμπιστεύεται την Big Tech. Λέει ότι για να δεχθεί ολοένα μεγαλύτερες ποσότητες χρέους, θέλει να πληρωθεί περισσότερο.

Τα όρια των συνταξιοδοτικών ταμείων

Μεγάλα συνταξιοδοτικά ταμεία και ασφαλιστικές εταιρείες εφαρμόζουν συχνά όρια ως προς το ποσοστό του χαρτοφυλακίου τους που μπορεί να επενδυθεί σε έναν συγκεκριμένο εκδότη. Σε αρκετές περιπτώσεις, η έκθεση αυτή περιορίζεται περίπου στο 2%-3% των συνολικών assets. Εάν λοιπόν οι Amazon, Alphabet και οι υπόλοιποι πρωταγωνιστές της AI επιστρέφουν ξανά και ξανά στην αγορά με εκδόσεις δεκάδων δισ. δολαρίων, κάποια μεγάλα χαρτοφυλάκια μπορεί να φτάσουν στα επιτρεπόμενα όριά τους,  ακόμη και αν θεωρούν τα ομόλογα απολύτως αξιόπιστα.

Η ζήτηση εξακολουθεί να υποστηρίζεται από ξένους επενδυτές, ασφαλιστικές και συνταξιοδοτικά ταμεία, ενώ η συνολική απόδοση της αγοράς αμερικανικών εταιρικών ομολόγων investment grade βρίσκεται περίπου στο 5,4%, επίπεδο αρκετά ελκυστικό για μακροπρόθεσμους επενδυτές.

Η κλίμακα του δανεισμού έχει συνέπειες που ξεπερνούν τον τεχνολογικό κλάδο. Τα εταιρικά ομόλογα ανταγωνίζονται τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα για τα ίδια επενδυτικά κεφάλαια.

Και αυτό συμβαίνει την ώρα που η ίδια η αμερικανική κυβέρνηση έχει τεράστιες χρηματοδοτικές ανάγκες. Οι αποδόσεις των μακροπρόθεσμων Treasuries έχουν κινηθεί απότομα υψηλότερα, με το 30ετές αμερικανικό ομόλογο να φτάνει κοντά στο 5,34%, το υψηλότερο επίπεδο από το 2007, σε ένα περιβάλλον όπου οι αγορές ανησυχούν ταυτόχρονα για δημόσιο χρέος, πληθωρισμό και αυξημένη εταιρική προσφορά τίτλων.

Έτσι δημιουργείται ένας κύκλος αλληλεπίδρασης: η AI απαιτεί τεράστιες επενδύσεις, οι επενδύσεις απαιτούν περισσότερο δανεισμό και ο μεγαλύτερος δανεισμός πιέζει τις αποδόσεις υψηλότερα. Οι υψηλότερες αποδόσεις, με τη σειρά τους, κάνουν ακριβότερη τη χρηματοδότηση των επόμενων έργων.

Πίσω από την αγορά ομολόγων βρίσκεται τελικά ένα πολύ μεγαλύτερο ερώτημα: θα δημιουργήσει η τεχνητή νοημοσύνη αρκετά έσοδα και κέρδη ώστε να δικαιολογήσει τη σημερινή κλίμακα επενδύσεων;

Οι εταιρείες τεχνολογίας επενδύουν επιθετικά επειδή φοβούνται ότι όποιος μείνει πίσω σε υπολογιστική ισχύ, chips ή data centers μπορεί να χάσει την επόμενη μεγάλη τεχνολογική αγορά. Η κλίμακα είναι ήδη τόσο μεγάλη ώστε η χρηματοδότηση των υποδομών AI έχει εξελιχθεί σε έναν από τους παράγοντες που παρακολουθούν οι επενδυτές και στην ευρύτερη αγορά ομολόγων. Παράλληλα, η Nvidia και μεγάλοι χρηματοπιστωτικοί όμιλοι έχουν προχωρήσει σε πρωτοβουλίες που στοχεύουν σε χρηματοδότηση υποδομών AI άνω των 500 δισ. δολαρίων, ένδειξη του τεράστιου όγκου κεφαλαίων που μπορεί να απαιτηθεί τα επόμενα χρόνια.