Στο Πεκίνο ο Τραμπ για εμπόριο, τεχνολογία και γεωπολιτική ισχύ

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έφτασε το βράδυ της Τετάρτης στο Πεκίνο, κατεβαίνοντας τα σκαλιά του Air Force One υπό έντονο συμβολισμό και αυστηρό πρωτόκολλο, ενόψει της υψηλού διακυβεύματος συνάντησής του με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ. Η επίσκεψη πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις Ουάσινγκτον-Πεκίνου παραμένουν εύθραυστες, με ανοιχτά μέτωπα στο εμπόριο, την τεχνολογία, την Ταϊβάν και τη Μέση Ανατολή.

Η υποδοχή του Τραμπ στο αεροδρόμιο του Πεκίνου έγινε με κόκκινο χαλί, τιμητικά αγήματα και σημαιοφόρους που κρατούσαν κινεζικές και αμερικανικές σημαίες. Τον Αμερικανό πρόεδρο υποδέχθηκε ο αντιπρόεδρος της Κίνας Χαν Τζενγκ, κίνηση που ερμηνεύεται ως ένδειξη σεβασμού από το Πεκίνο και ως προσπάθεια να διατηρηθεί θετικό κλίμα πριν από τις διαπραγματεύσεις.

Στο πλευρό του Τραμπ βρίσκονται κορυφαία στελέχη της αμερικανικής επιχειρηματικής και τεχνολογικής σκηνής, μεταξύ των οποίων ο Έλον Μασκ και ο διευθύνων σύμβουλος της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ. Η παρουσία τους υπογραμμίζει τη βαρύτητα που δίνει η Ουάσινγκτον στην πρόσβαση των αμερικανικών εταιρειών στην κινεζική αγορά, ειδικά σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, τα ηλεκτρικά οχήματα, οι ημιαγωγοί και οι προηγμένες υπολογιστικές τεχνολογίες.

Κατά τη διήμερη παραμονή του στην κινεζική πρωτεύουσα, οι δύο ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν την πορεία των δασμών, τους περιορισμούς στις εξαγωγές προηγμένων τεχνολογιών, την πρόσβαση αμερικανικών εταιρειών στην κινεζική αγορά, καθώς και τις γεωπολιτικές επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν. Στην ατζέντα περιλαμβάνεται επίσης η Ταϊβάν, ζήτημα που εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις πιο ευαίσθητες πηγές έντασης ανάμεσα στις δύο υπερδυνάμεις.

Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι θα ζητήσει από τον Σι να «ανοίξει» περισσότερο την Κίνα στις αμερικανικές επιχειρήσεις. Το αίτημα αυτό έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το διμερές εμπόριο έχει επιβαρυνθεί από δασμούς, περιορισμούς στις εξαγωγές τεχνολογίας και αμοιβαία δυσπιστία. Η Ουάσινγκτον επιδιώκει αύξηση των κινεζικών αγορών αμερικανικών προϊόντων, μεταξύ αυτών αγροτικών προϊόντων, αεροσκαφών και ενέργειας, ενώ το Πεκίνο ζητά χαλάρωση των αμερικανικών περιορισμών σε τεχνολογίες αιχμής.

Ιδιαίτερο βάρος αναμένεται να δοθεί και στις σπάνιες γαίες, όπου η Κίνα διαθέτει ισχυρή διαπραγματευτική θέση. Τα μέταλλα αυτά είναι κρίσιμα για την αμυντική βιομηχανία, την ηλεκτρονική, τις μπαταρίες, τα ηλεκτρικά οχήματα και τις πράσινες τεχνολογίες. Σύμφωνα με το Reuters, ΗΠΑ και Κίνα εξετάζουν την παράταση μιας εκεχειρίας γύρω από τους κινεζικούς ελέγχους εξαγωγών, αν και οι περιορισμοί σε ορισμένα βαρέα σπάνια μέταλλα εξακολουθούν να προκαλούν ελλείψεις και αυξήσεις τιμών διεθνώς.

Ο πόλεμος στο Ιράν αναμένεται επίσης να απασχολήσει τις συνομιλίες. Η Κίνα εξαρτάται σημαντικά από τις ενεργειακές ροές της περιοχής και η αστάθεια στον Περσικό Κόλπο έχει επιπτώσεις στις τιμές του πετρελαίου και στην παγκόσμια οικονομία. Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι θα έχει «μακρά συζήτηση» με τον Σι για το Ιράν, αν και επιμένει ότι οι ΗΠΑ δεν χρειάζονται βοήθεια για την επίλυση της κρίσης.

Το ζήτημα της Ταϊβάν παραμένει το πιο ευαίσθητο πολιτικό σημείο της επίσκεψης. Η Κίνα αντιτίθεται σταθερά στις αμερικανικές πωλήσεις όπλων προς την Ταϊπέι, ενώ στις ΗΠΑ υπάρχει διακομματική πίεση προς τον Τραμπ να επιβεβαιώσει ότι η στήριξη προς την Ταϊβάν δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης με το Πεκίνο.

Η επίσκεψη του Τραμπ στην Κίνα θεωρείται η πρώτη επίσκεψη Αμερικανού προέδρου στη χώρα εδώ και σχεδόν μία δεκαετία και πραγματοποιείται σε ένα πολύ διαφορετικό περιβάλλον από εκείνο του 2017. Η Κίνα εμφανίζεται σήμερα πιο ισχυρή, πιο διεκδικητική και πιο έτοιμη να χρησιμοποιήσει την οικονομική και τεχνολογική της ισχύ ως διαπραγματευτικό όπλο. Για τον Τραμπ, η συνάντηση με τον Σι αποτελεί ευκαιρία να επιδιώξει εμπορικά και διπλωματικά κέρδη, σε μια περίοδο που η κυβέρνησή του δέχεται πίεση για την οικονομία, τον πληθωρισμό και τη στρατιωτική εμπλοκή στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο Τραμπ θα συμμετάσχει σε επίσημη τελετή υποδοχής με τον Σι στο Μέγαρο του Λαού, σε κρατικό δείπνο, σε διμερείς συναντήσεις και σε γεύμα εργασίας πριν από την αναχώρησή του από την Κίνα την Παρασκευή.