Το Ιράν χτύπησε αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο

Οι ένοπλες δυνάμεις του Ιράν εξαπέλυσαν την Πέμπτη συντονισμένες επιθέσεις κατά αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων σε χώρες του Περσικού Κόλπου, ως αντίποινα για τα αμερικανικά πλήγματα που είχαν προηγηθεί σε στρατιωτικούς στόχους στις νότιες και ανατολικές επαρχίες της χώρας. Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί νέα σοβαρή κλιμάκωση στη σύγκρουση και ουσιαστικά οδηγεί στην κατάρρευση της εύθραυστης εκεχειρίας που ίσχυε τις τελευταίες τρεις εβδομάδες.

Σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση, σημειώθηκαν εκρήξεις σε αρκετές περιοχές του νότιου Ιράν, μεταξύ των οποίων η Μπουσέρ, όπου βρίσκεται ο μοναδικός πυρηνικός σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας, καθώς και στις πόλεις Κοναράκ, Τσογκαντάκ και Μπαντάρ Αμπάς. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν πραγματοποίησαν νέες επιδρομές τις τελευταίες ώρες.

Το ιρανικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι οι επιθέσεις στόχευσαν συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας Patriot στο Κουβέιτ, εγκατάσταση έγκαιρης προειδοποίησης στο Κατάρ και αποθήκη καυσίμων του αμερικανικού στρατού στο Μπαχρέιν.

Οι αρχές του Κουβέιτ ανέφεραν ότι οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας αναχαίτισαν έναν πύραυλο cruise, τρεις βαλλιστικούς πυραύλους και δέκα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, ενώ ένας πολίτης τραυματίστηκε ελαφρά από θραύσματα.

Στην Ιορδανία ενεργοποιήθηκαν οι σειρήνες αεράμυνας, καθώς εντοπίστηκαν πύραυλοι που εκτοξεύθηκαν από το Ιράν. Οι αρχές ανακοίνωσαν ότι οκτώ πύραυλοι αναχαιτίστηκαν χωρίς να προκληθούν ζημιές ή τραυματισμοί.

Αργότερα, οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης υποστήριξαν ότι εκτόξευσαν δέκα βαλλιστικούς πυραύλους κατά της αεροπορικής βάσης Αζράκ στην Ιορδανία, όπου σταθμεύουν αμερικανικές δυνάμεις, καθώς και εναντίον αμερικανικού στρατιωτικού κέντρου διοίκησης στη Μέση Ανατολή.

Οι αμερικανικές επιδρομές

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) είχε ανακοινώσει μία ημέρα νωρίτερα ότι πραγματοποίησε επιθέσεις εναντίον περίπου 90 ιρανικών στρατιωτικών στόχων, μεταξύ των οποίων συστήματα αεράμυνας, παράκτιοι σταθμοί επιτήρησης, αποθήκες πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι οι επιχειρήσεις πραγματοποιήθηκαν ως απάντηση στις επιθέσεις κατά δεξαμενόπλοιων στον Περσικό Κόλπο, προειδοποιώντας ότι οποιαδήποτε νέα ιρανική ενέργεια θα αντιμετωπιστεί με ακόμη σκληρότερη στρατιωτική απάντηση.

Ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι από τα αμερικανικά πλήγματα της 8ης και 9ης Ιουλίου σκοτώθηκαν 14 άνθρωποι και τραυματίστηκαν άλλοι 78 σε πέντε επαρχίες της χώρας. Το πρακτορείο Fars υποστήριξε επίσης ότι μία επίθεση έπληξε σιδηροδρομική γέφυρα που χρησιμοποιείται για το εμπόριο με τη Ρωσία και την Κίνα.

Ανησυχία για τον πυρηνικό σταθμό της Μπουσέρ

Ιδιαίτερη ανησυχία προκάλεσαν οι αναφορές για πλήγμα στην περίμετρο του πυρηνικού σταθμού της Μπουσέρ, ο οποίος κατασκευάστηκε με ρωσική τεχνογνωσία και αποτελεί τη μοναδική ενεργή πυρηνική μονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας του Ιράν. Τοπικοί αξιωματούχοι διευκρίνισαν ότι το βλήμα έπληξε μόνο την εξωτερική περίμετρο της εγκατάστασης και όχι τον αντιδραστήρα, χωρίς να υπάρξουν αναφορές για διαρροή ραδιενέργειας.

Τα Στενά του Ορμούζ

Οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης υποστήριξαν ότι το Ιράν εξακολουθεί να ελέγχει ουσιαστικά τη ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ, μέσω του οποίου πριν από τον πόλεμο διακινούνταν περίπου το 20% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου.

Σύμφωνα με την Τεχεράνη, η κυκλοφορία των πλοίων έχει αποκατασταθεί περίπου στο 50% των προπολεμικών επιπέδων, ενώ η διέλευση επιτρέπεται μόνο μέσω διαδρόμων που εγκρίνουν οι ιρανικές αρχές. Οι Φρουροί προειδοποίησαν ότι οποιαδήποτε νέα στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ θα προκαλέσει «συντριπτική απάντηση».

Από την πλευρά τους, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις υποστήριξαν ότι οι επιχειρήσεις τους αποσκοπούν στη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας, αναφέροντας ότι από τις αρχές Μαΐου έχουν συμβάλει στη διέλευση περισσότερων από 800 εμπορικών πλοίων και περίπου 380 εκατομμυρίων βαρελιών αργού πετρελαίου μέσω του Στενού του Ορμούζ.

Διπλωματικές προσπάθειες

Παρά τη νέα κλιμάκωση, Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι οι τεχνικές συνομιλίες με το Ιράν συνεχίζονται, με στόχο την εξεύρεση πολιτικής λύσης.

Παράλληλα, το Κατάρ, το οποίο φιλοξενεί τη μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική βάση στη Μέση Ανατολή, κάλεσε όλες τις πλευρές να επιστρέψουν στη διπλωματία. Ανάλογες εκκλήσεις απηύθυναν η Τουρκία και το Ομάν, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, είχε τηλεφωνικές επικοινωνίες με τους ομολόγους του και με τον αρχηγό του στρατού του Πακιστάν, καταγγέλλοντας αυτό που χαρακτήρισε «πολεμοχαρή πολιτική» της Ουάσινγκτον.

Παρά την αναζωπύρωση των συγκρούσεων, οι διεθνείς αγορές εμφάνισαν σχετική αποκλιμάκωση της ανησυχίας, με τις τιμές του πετρελαίου να υποχωρούν μετά την αρχική άνοδο που προκάλεσαν οι φόβοι για νέα διαταραχή στον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.