Άδειες 10ετίας και νέο τοπίο στην περιφερειακή τηλεόραση

Με τον νόμο 5308/2026, που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Α’ 91/11.06.2026, η κυβέρνηση επιχειρεί να κλείσει μία από τις πιο μακρόχρονες εκκρεμότητες της ελληνικής ραδιοτηλεοπτικής αγοράς, την κανονική αδειοδότηση των παρόχων περιφερειακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης. Το νέο πλαίσιο δεν αφορά τα πανελλαδικά κανάλια, αλλά τους περιφερειακούς σταθμούς που εκπέμπουν επίγεια ψηφιακά σε συγκεκριμένες περιφερειακές ζώνες. Η βασική αλλαγή είναι ότι η περιφερειακή τηλεόραση περνά σε καθεστώς δεκαετών αδειών, με αρμόδιο το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης, υποχρέωση μετάδοσης σε υψηλή ευκρίνεια και σαφείς όρους για κεφάλαιο, προσωπικό, πρόγραμμα, διαφάνεια ιδιοκτησίας και τεχνική επάρκεια.

Από τη μία, αναγνωρίζει τους υφιστάμενους περιφερειακούς παρόχους και προβλέπει ότι ο αριθμός των HD αδειών δεν μπορεί να είναι μικρότερος από τον αριθμό των ήδη λειτουργούντων παρόχων ανά περιφερειακή ζώνη. Από την άλλη, μετατρέπει την παραμονή στην αγορά σε υπόθεση αυστηρής συμμόρφωσης: όποιος δεν μπορεί να αποδείξει οικονομική βάση, προσωπικό, εγκαταστάσεις, πρόγραμμα και διαφανή ιδιοκτησία, θα βρεθεί εκτός ή σε καθεστώς πίεσης.

Τι αλλάζει
Πρώτον, οι άδειες θα είναι δύο ειδών, ενημερωτικού και μη ενημερωτικού προγράμματος. Ο κάθε πάροχος πρέπει να δηλώσει τι είδους πρόγραμμα ζητά να εκπέμψει. Μετά τη χορήγηση της άδειας, το πρόγραμμα μεταδίδεται σε υψηλή ευκρίνεια, ενώ η διάρκεια της άδειας ορίζεται σε δέκα χρόνια.

Δεύτερον, μπαίνουν οικονομικά κατώφλια. Το ελάχιστο καταβεβλημένο κεφάλαιο ορίζεται σε 500.000 ευρώ για την Αττική, 200.000 ευρώ για Θεσσαλονίκη και Χαλκιδική, 150.000 ευρώ για σειρά μεγάλων περιφερειακών ζωνών και 100.000 ευρώ για τις μικρότερες ή νησιωτικές ζώνες. Το κεφάλαιο αυτό πρέπει να διατηρείται καθ’ όλη τη διάρκεια ισχύος της άδειας.

Τρίτον, θεσπίζονται ελάχιστες απαιτήσεις προγράμματος. Οι ενημερωτικοί σταθμοί πρέπει να εκπέμπουν τουλάχιστον 18 ώρες ημερησίως και οι μη ενημερωτικοί τουλάχιστον 12 ώρες. Για τους ενημερωτικούς προβλέπονται καθημερινά πρωτότυπα δελτία ειδήσεων συνολικής διάρκειας τουλάχιστον μίας ώρας, με τουλάχιστον το 50% να αφορά τοπικά θέματα. Προβλέπονται επίσης δελτία στη νοηματική γλώσσα με υπότιτλους, καθώς και ελάχιστες ώρες εβδομαδιαίου πολιτιστικού, ενημερωτικού ή τοπικού περιεχομένου.

Τέταρτον, ο νόμος βάζει ελάχιστα όρια προσωπικού. Στην Αττική απαιτούνται τουλάχιστον 30 εργαζόμενοι για ενημερωτικό πρόγραμμα, από τους οποίους 12 δημοσιογράφοι, και 20 εργαζόμενοι για μη ενημερωτικό πρόγραμμα, από τους οποίους 5 δημοσιογράφοι. Στις υπόλοιπες ζώνες τα όρια πέφτουν, αλλά παραμένουν υποχρεωτικά: από 20 έως 10 εργαζόμενοι για ενημερωτικά προγράμματα, ανάλογα με την περιοχή, και από 15 έως 10 για μη ενημερωτικά.

Πέμπτον, αν οι αιτήσεις είναι περισσότερες από τις διαθέσιμες άδειες, ενεργοποιείται β’ φάση ποιοτικής αξιολόγησης. Εκεί μετρούν το πρωτότυπο πρόγραμμα, το τοπικό περιεχόμενο, η προηγούμενη νόμιμη συνεχής εκπομπή, το επιπλέον προσωπικό, οι επιπλέον δημοσιογράφοι, η εκπομπή κατά τον χρόνο της πρόσκλησης και η εμπειρία προσώπων στη διοίκηση ή στη μετοχική σύνθεση. Το μεγαλύτερο βάρος δίνεται στην προηγούμενη νόμιμη λειτουργία και στο επιπλέον προσωπικό.

Έκτον, η δημόσια διαφήμιση και τα κρατικά προγράμματα ενίσχυσης συνδέονται πλέον με την άδεια. Δημόσιες διαφημίσεις ή προβολές έναντι αντιτίμου μπορούν να γίνονται μόνο σε αδειοδοτημένο φορέα που είναι καταχωρημένος στο σχετικό μητρώο, ενώ και η συμμετοχή σε κρατικά προγράμματα ενίσχυσης ΜΜΕ προϋποθέτει άδεια.

Ποιοι ευνοούνται

Οι πρώτοι ευνοημένοι είναι οι ήδη νόμιμα λειτουργούντες περιφερειακοί σταθμοί. Ο νόμος δεν ξεκινά από λευκό χαρτί: προβλέπει ότι οι άδειες ανά ζώνη δεν μπορούν να είναι λιγότερες από τους υφιστάμενους παρόχους που εκπέμπουν νόμιμα, ενώ στη β’ φάση δίνει σημαντική μοριοδότηση στην προηγούμενη συνεχή νόμιμη λειτουργία και στην εκπομπή κατά τον χρόνο της πρόσκλησης. Αυτό δημιουργεί ένα σαφές πλεονέκτημα για όσους βρίσκονται ήδη στην αγορά και έχουν διατηρήσει ενεργή παρουσία.

Ευνοούνται επίσης οι οικονομικά οργανωμένοι σταθμοί, με κεφάλαιο, προσωπικό, εγκαταστάσεις, τεχνική υποδομή και πραγματικό πρόγραμμα. Το νέο πλαίσιο δεν αρκείται στην κατοχή ενός σήματος ή μιας συχνότητας· ζητά λειτουργούσα επιχείρηση. Όσοι έχουν επενδύσει σε δημοσιογράφους, τοπικό περιεχόμενο, παραγωγές και τεχνολογική αναβάθμιση μπαίνουν με πλεονέκτημα.

Ιδιαίτερη πρόνοια υπάρχει για τις Δημοτικές Επιχειρήσεις Ραδιοφωνίας και Τηλεόρασης των ΟΤΑ (ΔΕΡΤ). Οι ΔΕΡΤ μπορούν να είναι φορείς άδειας χωρίς να απαιτείται να συσταθούν ως ανώνυμες εταιρείες και χωρίς να ισχύει γι’ αυτές η προϋπόθεση του ελάχιστου μετοχικού κεφαλαίου. Επιπλέον, όσες ήδη λειτουργούν κατά την έναρξη ισχύος του νόμου και δεν αδειοδοτηθούν ή δεν υποβάλουν αίτηση μπορούν να συνεχίσουν να εκπέμπουν σε τυπική ευκρίνεια χωρίς χρονικό περιορισμό.

Ποιοι δεν ευνοούνται

Οι μικροί, υποκεφαλαιοποιημένοι ή «οριακοί» περιφερειακοί σταθμοί είναι οι πιο εκτεθειμένοι. Το κόστος συμμόρφωσης δεν είναι αμελητέο. Kεφάλαιο έως 500.000 ευρώ, ετήσιο εποπτικό τέλος από 10.000 έως 60.000 ευρώ, υποχρέωση προσωπικού, πρόγραμμα, εγκαταστάσεις, τεχνικός εξοπλισμός και συμβάσεις με πάροχο δικτύου. Για επιχειρήσεις που λειτουργούσαν με χαμηλό κόστος, περιορισμένο προσωπικό ή χαλαρή οργανωτική δομή, το νέο πλαίσιο μπορεί να οδηγήσει στην έξοδο.

Δεν ευνοούνται επίσης όσοι σταθμοί βασίζονται σε αναμεταδόσεις ή φθηνό μη πρωτότυπο πρόγραμμα. Η δικτύωση επιτρέπεται, αλλά υπό όρους. Μέχρι τρεις φορείς άδειας διαφορετικής περιφερειακής ζώνης και μόνο για πρωτότυπο πρόγραμμα, με περιορισμό διάρκειας δύο ωρών ημερησίως ανά φορέα. Άρα, το μοντέλο του «τοπικού καναλιού-κέλυφος» που στηρίζεται κυρίως σε ξένο ή αναμεταδιδόμενο περιεχόμενο δυσκολεύει.

Πίεση δέχονται και όσοι δεν έχουν καθαρή ιδιοκτησιακή εικόνα. Ο νόμος απαιτεί διαφάνεια για μετόχους, πραγματικούς δικαιούχους και οικονομικά μέσα συμμετοχής. Παράλληλα, με το άρθρο 36 δημιουργείται εθνική βάση δεδομένων για την ιδιοκτησία παρόχων υπηρεσιών μέσων ενημέρωσης, όπου δημοσιεύονται στοιχεία ιδιοκτησίας, πραγματικών δικαιούχων και ετήσιων ποσών δημόσιων πόρων για κρατική διαφήμιση.

Τέλος, όσοι δεν πάρουν άδεια έχουν περιορισμένο χρόνο αντίδρασης. Οι νόμιμα λειτουργούντες πάροχοι που εκπέμπουν σε standard definition και δεν αδειοδοτηθούν μπορούν να συνεχίσουν για τρεις μήνες μετά τον επανασυντονισμό της ζώνης τους, εφόσον υπάρχει χωρητικότητα, και να υποβάλουν μία φορά αίτηση που εξετάζεται κατά προτεραιότητα. Αν απορριφθεί, η εκπομπή διακόπτεται.