Δεύτερος μεγαλύτερος δανεισμός μεταπολεμικά για τη Γερμανία στον προϋπολογισμό του 2027

Πράσινο φως έδωσε η αρμόδια επιτροπή της γερμανικής Βουλής για τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό του 2027, έπειτα από ένα εξαντλητικό παζάρι που ξεπέρασε τις 15 ώρες.

Η συμφωνία κλειδώνει νέο δανεισμό ύψους 210,4 δισ. ευρώ, καταγράφοντας τη δεύτερη μεγαλύτερη επίδοση στη μεταπολεμική ιστορία της χώρας, σε απόσταση αναπνοής από το ιστορικό ρεκόρ των 215,4 δισ. ευρώ που είχε σημειωθεί το 2021 εν μέσω της πανδημίας του κορωνοϊού.

Το συνολικό ύψος των δαπανών στο δημοσιονομικό σχέδιο διαμορφώνεται περίπου στα 561 δισ. ευρώ. Από τα κεφάλαια του νέου δανεισμού, τα 123 δισ. ευρώ θα αντληθούν μέσω του τακτικού προϋπολογισμού, ενώ το εναπομείναν ποσό θα καλυφθεί από τα ειδικά χρηματοδοτικά ταμεία που έχουν συσταθεί για την τόνωση των υποδομών και της αμυντικής θωράκισης.

Η επιλογή αυτή αντανακλά τη στρατηγική της κυβέρνησης του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς να επανεκκινήσει τις δημόσιες επενδύσεις, να εκσυγχρονίσει τον στρατιωτικό εξοπλισμό και να αποκαταστήσει τις χρονίζουσες αδυναμίες στα δίκτυα μεταφορών, αναλαμβάνοντας το κόστος της δημοσιονομικής επέκτασης.

Επενδύσεις 62 δισ. ευρώ με αιχμή την άμυνα και τα δίκτυα

Κεντρικό πυλώνα του προϋπολογισμού συνιστά το επενδυτικό πρόγραμμα ύψους 62 δισ. ευρώ, με το Βερολίνο να διοχετεύει ρευστότητα στην αμυντική βιομηχανία, την αναβάθμιση των υποδομών και τον ψηφιακό μετασχηματισμό.

Η ενίσχυση των αμυντικών δαπανών παραμένει σε πρώτο πλάνο, καθώς ο πόλεμος στην Ουκρανία και οι διεθνείς γεωπολιτικές αναταράξεις πιέζουν ασφυκτικά την ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας.

Στον αρχικό σχεδιασμό, το κονδύλι του υπουργείου Άμυνας για το 2027 είχε υπολογιστεί στα 109,7 δισ. ευρώ, σημαντικά αυξημένο σε σχέση με τα 82,7 δισ. ευρώ του 2026 χωρίς σε αυτό να προσμετρώνται οι πόροι του ειδικού ταμείου των ενόπλων δυνάμεων.

Την ίδια στιγμή, σημαντικά κεφάλαια κατευθύνονται στον εκσυγχρονισμό του οδικού και σιδηροδρομικού δικτύου, καθώς και στις ενεργειακές υποδομές. Μέσω αυτών των παρεμβάσεων, η κυβέρνηση επιχειρεί να δώσει ώθηση στη γερμανική οικονομία, η οποία εξακολουθεί να δοκιμάζεται από χαμηλούς ρυθμούς ανάπτυξης και απώλεια ανταγωνιστικότητας.

Αμοιβαίες υποχωρήσεις σε φόρους και κοινωνικές παροχές

Η επίτευξη της συμφωνίας απαίτησε δύσκολους συμβιβασμούς στο εσωτερικό του κυβερνητικού συνασπισμού, φέρνοντας στην επιφάνεια τις τριβές μεταξύ Χριστιανοδημοκρατών (CDU/CSU) και Σοσιαλδημοκρατών (SPD). Στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων εγκαταλείφθηκε οριστικά το σχέδιο επιβολής φόρου στις πλαστικές συσκευασίες, ενώ η φορολόγηση των ζαχαρούχων ποτών πήρε αναβολή για το 2028.

Στον «πάγο» μπήκε επίσης η μείωση του φόρου στην ηλεκτρική ενέργεια, μια εξαγγελία που είχε προωθήσει προσωπικά ο Φρίντριχ Μερτς, καθώς δεν βρέθηκε ο απαιτούμενος δημοσιονομικός χώρος για την κάλυψή της.

Αντίστοιχα, η κυβέρνηση έκανε πίσω στις σχεδιαζόμενες περικοπές των επιδομάτων τέκνων για οικογένειες χαμηλών εισοδημάτων, προκειμένου να διασφαλίσει τη συναίνεση για το τελικό πακέτο. Οι υποχωρήσεις αυτές αναδεικνύουν τη λεπτή ισορροπία που καλείται να τηρήσει το Βερολίνο ανάμεσα στις αυξημένες αμυντικές απαιτήσεις, τη δημοσιονομική πειθαρχία και τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής.

Πυρά από την αντιπολίτευση για «δημιουργική λογιστική»

Το ύψος του δανεισμού προκάλεσε την άμεση αντίδραση της αντιπολίτευσης, με τους Πράσινους να κατηγορούν την κυβέρνηση για έλλειψη διαφάνειας ως προς το πραγματικό δημοσιονομικό αποτύπωμα των αποφάσεών της.

Σύμφωνα με το κόμμα της αντιπολίτευσης, η χρήση των ειδικών χρηματοδοτικών μηχανισμών λειτουργεί ως τέχνασμα για να αποκρυβεί το πραγματικό μέγεθος των δανειακών αναγκών, μεταφέροντας εκτός τακτικού προϋπολογισμού δαπάνες που κανονικά θα τον επιβάρυναν.

Το στοίχημα για τη γερμανική κυβέρνηση μεταφέρεται πλέον στην αποτελεσματική απορρόφηση αυτών των κεφαλαίων, ώστε το υψηλό κόστος δανεισμού να μεταφραστεί σε απτή ανάπτυξη και βελτίωση της ανταγωνιστικότητας.

Μετά την έγκριση της επιτροπής, ο προϋπολογισμός του 2027 παίρνει τον δρόμο για την ολομέλεια της Bundestag, με την τελική ψήφιση να τοποθετείται στην κοινοβουλευτική εβδομάδα από τις 24 έως τις 27 Νοεμβρίου.