ESM: Ανθεκτική η ελληνική οικονομία στις διεθνείς αναταράξεις

Η μεγάλη πρόοδος που έχει κάνει η Ελλάδα στα δημοσιονομικά της τα τελευταία χρόνια εγγυάται τη μείωση του χρέους, ακόμη κι αν οι διεθνείς συνθήκες χειροτερέψουν, σύμφωνα με νέα έκθεση του ESM.

Υπό τον τίτλο «Euro Area Stability Watch», η νέα έκθεση εξετάζει τις μακροοικονομικές και χρηματοπιστωτικές αβεβαιότητες στην Ευρωζώνη, αξιολογώντας τις επιπτώσεις τους στη δημοσιονομική ισορροπία των κρατών και στις αγορές κρατικών τίτλων.

Η μελέτη στηρίζεται σε ένα σενάριο προσομοίωσης πίεσης (stress scenario) του ESM, το οποίο υποθέτει κλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή, ανατίμηση της ενέργειας και ταυτόχρονη διόρθωση στις αγορές μετοχών και ομολόγων των ΗΠΑ, με άμεσο πλήγμα για τους Ευρωπαίους επενδυτές.

Η συνδυαστική εκδήλωση των δύο αυτών διαταραχών εκτιμάται ότι θα οδηγούσε την ευρωπαϊκή οικονομία σε συρρίκνωση (πτώση του ΑΕΠ κατά 0,4% το 2027) και σε έξαρση των πληθωριστικών πιέσεων, με τον πληθωρισμό να προσεγγίζει το 5% και να διαμορφώνεται μεσοσταθμικά στο 3,4% το 2027.

Με βάση αυτό το δυσμενές σενάριο, χωρίς αλλαγή πολιτικής το δημόσιο χρέος θα αυξανόταν σε όλες τις χώρες της Ευρωζώνης το 2035, με εξαίρεση την Ελλάδα και την Κύπρο, όπου θα μειωνόταν. Η αύξηση του δημόσιου χρέους της Ευρωζώνης θα ήταν περίπου 20 ποσοστιαίες μονάδες μεγαλύτερη σε σχέση με το βασικό σενάριο του ESM, το οποίο είναι ευθυγραμμισμένο με τις τελευταίες προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την πορεία της οικονομίας.

Με το βασικό σενάριο του ESM, το χρέος της Ευρωζώνης προβλέπεται να αυξηθεί την επόμενη δεκαετία και να φτάσει στο 103% του ΑΕΠ από σχεδόν 90% πέρυσι, λόγω του αντίκτυπου από τη δημογραφική γήρανση, της αύξησης των αμυντικών δαπανών στο 3,5% του ΑΕΠ, της αύξησης του κόστους δανεισμού και των υποτονικών ρυθμών ανάπτυξης. Για την Ελλάδα – και άλλες χώρες που ήταν σε προγράμματα του ESM την περασμένη 10ετία – αναμένεται, ωστόσο, να συνεχισθεί η μείωση του χρέους.

Το α’ τρίμηνο του 2026, το ελληνικό χρέος μειώθηκε με τον ταχύτερο ρυθμό στην Ευρωζώνη, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, υποχωρώντας στο 143,5% του ΑΕΠ ή κατά 9,4 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με ένα χρόνο πριν (152,9%). Αντίθετα, στο σύνολο της Ευρωζώνης αυξήθηκε στο 88,9% από 87,2%, αντίστοιχα.

Σημαντική αποκλιμάκωση του ελληνικού χρέους τα επόμενα χρόνια προβλέπουν επίσης το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και οίκοι πιστοληπτικής αξιολόγησης. Tο ΔΝΤ προβλέπει ότι θα μειωθεί στο 110,9% του ΑΕΠ το 2031 από 145,7% πέρυσι, ενώ αναμένει ότι το γαλλικό χρέος θα αυξηθεί το ίδιο διάστημα στο 120,7% από 116% και το βελγικό στο 122,3% από 106,3%.

Για το ιταλικό χρέος, το ΔΝΤ προβλέπει ότι θα μειωθεί οριακά στο 136,1% από 137,1% του ΑΕΠ. Το Ταμείο προβλέπει, δηλαδή, ότι στην επόμενη πενταετία το ελληνικό χρέος θα υπολείπεται όχι μόνο του ιταλικού, κάτι που αναμένεται να συμβεί ήδη από εφέτος, αλλά και του γαλλικού και του βελγικού.

Η συνεχιζόμενη ταχεία μείωση του χρέους διατηρεί σε χαμηλά επίπεδα το spread (τη διαφορά στην απόδοση) των ομολόγων του ελληνικού δημοσίου έναντι των γερμανικών, σε μία περίοδο έντονης αστάθειας και αβεβαιότητας που προκαλεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.

Μετά τη νέα άνοδο των διεθνών τιμών του πετρελαίου, οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων αυξήθηκαν διεθνώς, με αυτή των γερμανικών 10ετών τίτλων να πλησιάζει το 3,20% την Πέμπτη. Για τα ελληνικά 10ετή ομόλογα, η απόδοση διαμορφώθηκε στο 3,92%, χαμηλότερα από των αντίστοιχων γαλλικών και ιταλικών που ξεπέρασαν το 4%.