Η αόρατη επανάσταση της βιωσιμότητας που δημιουργεί νέες συνήθειες

Κάθε επίσκεψη στο σούπερ μάρκετ περιλαμβάνει επιλογές που δεν αφορούν μόνο την τιμή και την ποιότητα. Αφορούν και την ενέργεια που χρειάστηκε για να λειτουργήσει το κατάστημα, τη συσκευασία που θα μείνει μετά την κατανάλωση, τα τρόφιμα που διασώθηκαν από τη σπατάλη και τον τρόπο με τον οποίο παρήχθησαν για να φθάσουν τελικά στο ράφι.  Αυτό ονομάζεται βιωσιμότητα και αποκτά αξία για τον καταναλωτή όταν μπορεί να αναγνωριστεί στην πράξη και να επιβεβαιωθεί μέσα από μετρήσιμα αποτελέσματα.

Η εκτενής αναφορά δράσεων Εταιρικής Υπευθυνότητας (ESG Report) της ΑΒ Βασιλόπουλος για το έτος 2025, καταγράφει ακριβώς αυτή την προσπάθεια -τις αλλαγές που εφαρμόζονται στα καταστήματα, στην εφοδιαστική αλυσίδα, στις συσκευασίες και στα προϊόντα- ώστε η περιβαλλοντική υπευθυνότητα να αποτελεί μέρος καθημερινής λειτουργίας και όχι μια γενική εταιρική υπόσχεση. Ας δούμε αναλυτικά τις δράσεις:

Ενέργεια: Οι αλλαγές αρχίζουν από το ίδιο το κατάστημα

Ένα από τα βασικά πεδία παρέμβασης είναι η κατανάλωση ενέργειας, ιδιαίτερα κρίσιμη για έναν κλάδο με εκτεταμένες ανάγκες ψύξης, φωτισμού και κλιματισμού. Το 2025 η συνολική κατανάλωση της ΑΒ Βασιλόπουλος διαμορφώθηκε στις 179,46 GWh έναντι 192,5 GWh το 2024 ενώ σε σύγκριση με το έτος βάσης 2018 καταγράφεται μείωση 13,27%.

Πίσω από τους αριθμούς βρίσκονται πολλές στοχευμένες παρεμβάσεις, όπως εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, αντικατάσταση του συμβατικού φωτισμού με LED, γυάλινες πόρτες στα ψυγεία, αξιοποίηση της θερμότητας των ψυκτικών μηχανημάτων για τη θέρμανση νερού, συστήματα inverter και ανιχνευτές κίνησης, αλλά και έξυπνα εργαλεία παρακολούθησης και διαχείρισης της κατανάλωσης. Παράλληλα, η εταιρεία προχωρά στη χρήση φυσικών ψυκτικών μέσων χαμηλότερου δυναμικού υπερθέρμανσης.

Οι άμεσες και έμμεσες εκπομπές Κατηγορίας 1 (Scope 1) και Κατηγορίας 2 (Scope 2) είναι μειωμένες 34,5% σε σχέση με το 2018. Η πορεία απαιτεί μακροπρόθεσμη σχεδιασμό σταθερή επανάληψη και διεύρυνση των παρεμβάσεων και όχι μία εφάπαξ τεχνολογική αναβάθμιση.

…και φθάνουν στους προμηθευτές και πρωτογενή παραγωγή

Η μεγαλύτερη πρόκληση, ωστόσο, βρίσκεται στους συνεργάτες και στους προμηθευτές δηλαδή στην πρωτογενή παραγωγή και στην αλυσίδα εφοδιασμού. Οι προμηθευτές αντιπροσωπεύουν το 85% των εκπομπών που συνδέονται με τα προϊόντα. Για το λόγο αυτό, το AB Climate Hub λειτουργεί ως πλατφόρμα ενημέρωσης και εκπαίδευσης, προσφέροντας υλικό για τη μέτρηση, τη στοχοθέτηση και την αναφορά του ανθρακικού αποτυπώματος. Η περιβαλλοντική επίδοση του λιανεμπορίου, με άλλα λόγια, συνδέεται άμεσα με το πόσο γρήγορα μπορεί να κινηθεί ολόκληρη η αλυσίδα εφοδιασμού.

Από τη σπατάλη στην προσφορά τροφίμων

Η μείωση της σπατάλης τροφίμων αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας δράσης με ταυτόχρονο περιβαλλοντικό και κοινωνικό αποτέλεσμα. Σε σχέση με το 2019, η ΑΒ  Βασιλόπουλος αναφέρει περιορισμό της σπατάλης κατά 22%. Την ίδια περίοδο, οι ποσότητες τροφίμων που δωρίστηκαν υπερδιπλασιάστηκαν καθώς αυξήθηκαν 111%.

Ειδικό webinar προς τους προμηθευτές παρουσίασε μεθόδους μέτρησης των αποβλήτων και τρόπους εντοπισμού των σημείων στα οποία χάνονται τρόφιμα. Η συμμετοχή στη «Συμμαχία για τη Μείωση Σπατάλης Τροφίμων», μια πρωτοβουλία που δημιουργήθηκε από την ΑΒ και την οργάνωση «Μπορούμε», διευρύνει την προσπάθεια πέρα από τα όρια μιας επιχείρησης, αναζητώντας κοινές πρακτικές για ολόκληρη την αγορά.

Οι πρωτοβουλίες δεν εξαντλούνται μέσα στα καταστήματα και στους προμηθευτές της ΑΒ Βασιλόπουλος. Από το 2021 έχουν υλοποιηθεί εννέα θεματικές καμπάνιες ενημέρωσης. Το 2025, η καμπάνια «Παύση για Καλό» μετέφερε τη συζήτηση μέσα στο σπίτι, προτείνοντας απλές πρακτικές: λίστα πριν από τις αγορές, καλύτερο υπολογισμό των ποσοτήτων και οργάνωση ψυγείου και ντουλαπιών, ώστε τα προϊόντα με την πλησιέστερη ημερομηνία ανάλωσης να καταναλώνονται πρώτα.

Λιγότερο πλαστικό, περισσότερα ρεύματα ανακύκλωσης

Στον τομέα των συσκευασιών, η χρήση πλαστικών μιας χρήσης έχει περιοριστεί συνολικά 64% σε σχέση με το 2021. Μόνο μέσα στο 2025 σημειώθηκε πρόσθετη μείωση 4,4 ποσοστιαίων μονάδων, ενώ χρησιμοποιήθηκαν περισσότεροι από 330 επιπλέον τόνοι ανακυκλωμένου πλαστικού σε σύγκριση με το 2024.

Και εδώ η ΑΕ Βασιλόπουλος καινοτομεί. Στα Κέντρα Ανακύκλωσης ΑΒ συγκεντρώνονται κάθε χρόνο περισσότερες από τρία εκατομμύρια συσκευασίες, με τους χρήστες να μπορούν να αξιοποιήσουν το αντίτιμο στις αγορές τους ή να το δωρίσουν στο «Χαμόγελο του Παιδιού».

Το 2025 ανακυκλώθηκαν περισσότερα από επτά τόνοι λαμπτήρων και 25,06 τόνοι μπαταριών. Στο ίδιο πλέγμα περιλαμβάνονται 23,045 τόνοι ενδυμάτων και υποδημάτων, 14,74 τόνοι χρησιμοποιημένου μαγειρικού λαδιού και 65,13 κιλά αποτσίγαρων, τα οποία αντιστοιχούν σε περισσότερα από 260.000 τεμάχια.

Μία διαφορετική διάσταση δίνει το πρόγραμμα «ΠΡΟΣΦΕΡΩ καθαρότερες θάλασσες και ακτές». Στο πλαίσιό του πραγματοποιήθηκαν 31 παράκτιοι και υποβρύχιοι καθαρισμοί, με περισσότερους από 1.200 εθελοντές και συλλογή άνω των 2,1 τόνων απορριμμάτων. Οι αριθμοί αυτοί δείχνουν ότι η κυκλική οικονομία δεν αφορά μόνο τη συσκευασία που επιστρέφει σε έναν κάδο, αλλά ένα πολύ ευρύτερο δίκτυο υλικών, συνεργασιών και συμμετοχής των πολιτών.

Το κατάστημα ως υποδομή νέων τεχνολογιών και συνηθειών

Ο ρόλος του φυσικού καταστήματος διευρύνεται. Δεν αποτελεί απλώς χώρο πώλησης, αλλά σημείο στο οποίο εφαρμόζονται τεχνολογίες, οργανώνονται επιστροφές υλικών και δημιουργούνται ευκαιρίες συμμετοχής για τον καταναλωτή. Ετσι, ως προς την ηλεκτροκίνηση, στο τέλος του 2025 λειτουργούσαν 799 σημεία φόρτισης ΔΕΗ Blue σε 173 καταστήματα σε όλη την Ελλάδα. Έτσι, η επίσκεψη στο σούπερ μάρκετ μπορεί να συνδυαστεί με τη φόρτιση ενός ηλεκτρικού οχήματος, εντάσσοντας μια νέα πρακτική μετακίνησης σε μια ήδη καθιερωμένη καθημερινή διαδρομή.

Η περιβαλλοντική ευθύνη σε όλη την εφοδιαστική αλυσίδα

Η ΑΒ Βασιλόπουλος εξελίσσει  σε συνεργασία με την Αμερικανική Γεωργική Σχολή, το Πρόγραμμα Ευφυούς Γεωργίας. Στο πρόγραμμα έχουν ενταχθεί περισσότεροι από 260 παραγωγοί και προμηθευτές σε ένα πλαίσιο αξιοποίησης νέων τεχνολογιών και μέτρησης των περιβαλλοντικών επιδόσεων και του ανθρακικού αποτυπώματος.

Στο επίπεδο των επιλογών που φτάνουν στο ράφι, το 54,46% των πωλήσεων προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας αντιστοιχούσε το 2025 σε υγιεινότερες διατροφικές επιλογές. Για πρώτη φορά, ο δείκτης μετρήθηκε στο σύνολο των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και επώνυμων και διαμορφώθηκε στο 40,5%.

Παράλληλα, το σύνολο των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας ΑΒ τσαγιού και ΑΒ καφέ  φέρει πιστοποίηση Rainforest Alliance ή Fairtrade ενώ το 88,5% των προμηθευτών ιδιωτικής ετικέτας είναι πιστοποιημένο βάσει διεθνώς αναγνωρισμένων προτύπων GFSI.

Το 2025 υπογράφηκε, επίσης, πολιτική για την ευζωία των ζώων, με στόχο τη σταδιακή δέσμευση των εμπλεκόμενων προμηθευτών σε ένα κοινό πλαίσιο υπεύθυνης μεταχείρισης.

Από τα παραπάνω είναι ξεκάθαρο πως η περιβαλλοντική πρόοδος στο λιανεμπόριο χτίζεται με τη συσσώρευση πολλών και συχνά λιγότερο ορατών αλλαγών όπως ένα αποδοτικότερο ψυγείο, ένα διαφορετικό υλικό συσκευασίας, ένα προϊόν που δεν καταλήγει στα απορρίμματα ή έναν παραγωγό που αρχίζει να μετρά τις εκπομπές του.

Σε αυτήν τη διαδρομή, το πραγματικό στοίχημα δεν είναι απλώς να τεθούν μακροπρόθεσμοι στόχοι, αλλά να μεταφραστούν σε μετρήσιμες αποφάσεις σε κάθε κρίκο της αλυσίδας από το χωράφι και την αποθήκη μέχρι το κατάστημα και το οικογενειακό τραπέζι, όπως προσπαθεί και κάνει με συνέπεια και συνέχεια η ΑΒ Βασιλόπουλος.

Εδώ ο κοινωνικός απολογισμός των τελευταίων ετών και αναλυτικά οι δράσεις εταιρικής υπευθυνότητας της ΑΒ Βασιλόπουλος