ΗΠΑ: Αυξήθηκε 0,4% ο πληθωρισμός τον Οκτώβριο σε μηνιαία βάση – Πιέσεις για νέα άνοδο επιτοκίων από τη Fed

Ισχυρότερο από το αναμενόμενο αποδείχθηκε το κύμα του πληθωρισμού στις Ηνωμένες Πολιτείες τον Οκτώβριο, εντείνοντας τις ανησυχίες για την πορεία των τιμών και ενισχύοντας το ενδεχόμενο νέας αύξησης των επιτοκίων από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) στη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε την Τρίτη 10 Νοεμβρίου το αμερικανικό υπουργείο Εργασίας, ο δείκτης τιμών καταναλωτή (ΔΤΚ) αυξήθηκε κατά 0,4% σε μηνιαία βάση, έναντι εκτιμήσεων των οικονομολόγων για άνοδο 0,3%. Παρότι ο ρυθμός αύξησης υποχώρησε σε σχέση με το 0,6% του Σεπτεμβρίου, η υπέρβαση των προβλέψεων καταδεικνύει ότι οι πληθωριστικές πιέσεις εξακολουθούν να αποτελούν σημαντική πρόκληση για τη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου.

Ακόμη πιο ανησυχητική για τη νομισματική πολιτική είναι η εικόνα του δομικού πληθωρισμού, ο οποίος εξαιρεί τις ευμετάβλητες τιμές των τροφίμων και της ενέργειας. Ο συγκεκριμένος δείκτης αυξήθηκε κατά 0,3%, έναντι προβλέψεων για 0,2%, επιβεβαιώνοντας ότι οι ανατιμήσεις δεν περιορίζονται αποκλειστικά στον ενεργειακό τομέα.

Τα στοιχεία αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς αποτελούν την τελευταία έκθεση για τον πληθωρισμό που θα έχει στη διάθεσή της η Fed πριν από τη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου, κατά την οποία οι αγορές αναμένουν νέα αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής.

Η Fed μπροστά στο δίλημμα των επιτοκίων

Η επιμονή του πληθωρισμού σε επίπεδα υψηλότερα από τον στόχο του 2% περιορίζει τα περιθώρια ελιγμών της αμερικανικής κεντρικής τράπεζας, η οποία καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στη συγκράτηση των τιμών και στη διατήρηση της αναπτυξιακής δυναμικής της οικονομίας.

Μετά την απόφαση του Οκτωβρίου να διατηρήσει αμετάβλητο το βασικό επιτόκιο στο εύρος 3,75%-4%, η Fed βρίσκεται αντιμέτωπη με νέα δεδομένα που ενισχύουν τα επιχειρήματα υπέρ μιας ακόμη αύξησης του κόστους δανεισμού.

Οι αγορές προεξοφλούν πλέον αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης τον Δεκέμβριο, ενώ στο τραπέζι των συζητήσεων βρίσκεται και το ενδεχόμενο επιθετικότερης παρέμβασης, εφόσον οι πληθωριστικές πιέσεις συνεχιστούν.

Το μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Fed, Κρίστοφερ Γουόλερ, έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο αύξησης των επιτοκίων ακόμη και κατά 50 μονάδες βάσης, συνδέοντας μια τέτοια απόφαση με την επιμονή του δομικού πληθωρισμού. Ωστόσο, μια κίνηση αυτού του μεγέθους δεν αποτελεί δεδομένο, καθώς θα απαιτούσε ευρύτερη συναίνεση μεταξύ των υπευθύνων χάραξης νομισματικής πολιτικής.

Σημαντικό ρόλο στην αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων διαδραματίζει το ενεργειακό κόστος, το οποίο έχει επηρεαστεί από τις γεωπολιτικές εξελίξεις και τις διακυμάνσεις στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου. Παράλληλα, οι εμπορικοί δασμοί επιβαρύνουν το κόστος εισαγόμενων προϊόντων, δημιουργώντας πρόσθετες πιέσεις στις επιχειρήσεις και στα αμερικανικά νοικοκυριά.

Η εικόνα αυτή εντείνει τον προβληματισμό για την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών, καθώς η διατήρηση υψηλών τιμών σε βασικά αγαθά και υπηρεσίες περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημα και αυξάνει το κόστος διαβίωσης.

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της έκθεσης του Οκτωβρίου είναι ότι δεν δημοσιεύθηκε η συνήθης ετήσια μεταβολή του πληθωρισμού. Η απουσία συγκρίσιμων στοιχείων για τον Οκτώβριο του 2025, εξαιτίας της τότε αναστολής λειτουργίας υπηρεσιών της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, δεν επιτρέπει τον υπολογισμό της ετήσιας μεταβολής. Τον Σεπτέμβριο, ο ετήσιος πληθωρισμός είχε διαμορφωθεί στο 3,7%.

Η ανακοίνωση των νέων στοιχείων προκάλεσε πιέσεις στις αμερικανικές μετοχές και άνοδο στις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων, καθώς οι επενδυτές αναπροσάρμοσαν τις εκτιμήσεις τους για την πορεία των επιτοκίων.

Το κρίσιμο ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο εάν η Fed θα προχωρήσει σε νέα αύξηση τον Δεκέμβριο, αλλά και πόσο παρατεταμένη θα αποδειχθεί η περίοδος αυστηρής νομισματικής πολιτικής.

Με τον πληθωρισμό να παραμένει επίμονος και την αμερικανική οικονομία να εμφανίζει ανθεκτικότητα, η κεντρική τράπεζα ενδέχεται να χρειαστεί να διατηρήσει περιοριστικές χρηματοπιστωτικές συνθήκες για μεγαλύτερο διάστημα, αυξάνοντας τις πιέσεις στο κόστος χρηματοδότησης επιχειρήσεων και νοικοκυριών.

Η συνεδρίαση του Δεκεμβρίου αναδεικνύεται έτσι σε καθοριστικό ορόσημο, όχι μόνο για την κατεύθυνση των αμερικανικών επιτοκίων, αλλά και για τις προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας και των διεθνών αγορών.