Κίνδυνος 6,5 τρισ. δολαρίων από το κινεζικό μπλόκο στις σπάνιες γαίες

Η πλήρης εφαρμογή των περιορισμών που έχει επιβάλει η Κίνα στις εξαγωγές σπανίων γαιών θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο τη δευτερογενή παραγωγή εκτός της χώρας, η αξία της οποίας αγγίζει τα 6,5 τρισεκατομμύρια δολάρια, προειδοποίησε την Πέμπτη ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA).

Η Κίνα, ο μεγαλύτερος παραγωγός σπανίων γαιών παγκοσμίως, επέκτεινε τους εξαγωγικούς ελέγχους τον περασμένο Οκτώβριο προκειμένου να συμπεριλάβει επιπλέον υλικά, εισάγοντας παράλληλα νέες απαιτήσεις αδειοδότησης. Ωστόσο, στη συνέχεια συμφώνησε να αναστείλει την εφαρμογή τους για έναν χρόνο.

Οι σπάνιες γαίες αποτελούν μια ομάδα 17 μετάλλων που χρησιμοποιούνται σε μικρές ποσότητες, αλλά είναι απαραίτητα για μια ευρεία γκάμα προϊόντων, από αυτοκίνητα και αεροσκάφη μέχρι ηλεκτρονικά είδη και οπλικά συστήματα.

Εάν οι έλεγχοι τεθούν σε πλήρη ισχύ, παραγωγή αξίας περίπου 6,5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων στους τομείς της αυτοκινητοβιομηχανίας, της υψηλής τεχνολογίας, της άμυνας και της ενέργειας ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με προβλήματα στην εφοδιαστική αλυσίδα, αναφέρει ο IEA στην έκθεσή του Global Critical Minerals Outlook.

Σχεδόν το μισό αυτού του οικονομικού αντίκτυπου θα επιβαρύνει τις ΗΠΑ και την Ευρώπη, προσθέτει η έκθεση.

«Η τελευταία μας ανάλυση δείχνει ότι ένα τεράστιο μέρος της οικονομικής αξίας εξαρτάται από σχετικά μικρές ποσότητες κρίσιμων ορυκτών, των οποίων οι εφοδιαστικές αλυσίδες παραμένουν εξαιρετικά συγκεντρωμένες και, ως εκ τούτου, ευάλωτες», δήλωσε ο Εκτελεστικός Διευθυντής του IEA, Φατίχ Μπιρόλ.

Ο οργανισμός προειδοποίησε επίσης για τους κινδύνους από τους σχεδιαζόμενους εξαγωγικούς ελέγχους της Κίνας στον γραφίτη —ένα βασικό υλικό που χρησιμοποιείται στις μπαταρίες ηλεκτρικών οχημάτων— οι οποίοι ανακοινώθηκαν την ίδια περίοδο και αναβλήθηκαν επίσης για αργότερα.

Η πλήρης εφαρμογή των ελέγχων στον γραφίτη θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο δευτερογενή παραγωγή ύψους περίπου 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων εκτός Κίνας, σύμφωνα με την έκθεση. Σημειώνεται ότι η Κίνα αντιπροσωπεύει περισσότερο από το 90% της παγκόσμιας παραγωγής επεξεργασμένου γραφίτη.

Οι δυτικές κυβερνήσεις προσπαθούν να δημιουργήσουν εναλλακτικές εφοδιαστικές αλυσίδες για τα κρίσιμα ορυκτά. Ο IEA ανέφερε ότι οι δεσμεύσεις για δημόσια χρηματοδότηση νέων έργων υπερτετραπλασιάστηκαν μεταξύ 2023 και 2025, φτάνοντας τα 65 δισεκατομμύρια δολάρια.

Παράλληλα, τα νέα έργα διύλισης σπανίων γαιών στις ΗΠΑ και τη Μαλαισία μείωσαν το μερίδιο της Κίνας στην παγκόσμια αγορά στο 85% πέρυσι, από 90% το 2023. Εάν τα προγραμματισμένα έργα προχωρήσουν βάσει χρονοδιαγράμματος, το μερίδιο αυτό θα μπορούσε να μειωθεί στο 70% έως το 2035.