Πρόοδος στις εμπορικές σχέσεις Κίνας – ΗΠΑ, αλλά προειδοποίηση Σι σε Τραμπ για Ταϊβάν

Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ δήλωσε στον Ντόναλντ Τραμπ ότι οι εμπορικές συνομιλίες ΗΠΑ-Κίνας σημειώνουν πρόοδο, προειδοποιώντας όμως πως τυχόν λανθασμένοι χειρισμοί στο ζήτημα της Ταϊβάν θα μπορούσαν να οδηγήσουν τις σχέσεις των δύο χωρών σε εξαιρετικά επικίνδυνη τροχιά, ακόμη και σε σύγκρουση. Η προειδοποίηση διατυπώθηκε κατά την έναρξη της διήμερης συνόδου στο Πεκίνο, σε μια συνάντηση που κατά τα άλλα είχε έντονο τελετουργικό χαρακτήρα και φιλικό κλίμα.

Σύμφωνα με την κινεζική πλευρά, οι οικονομικές και εμπορικές ομάδες των δύο χωρών είχαν καταλήξει σε «συνολικά ισορροπημένα και θετικά αποτελέσματα» στις προπαρασκευαστικές συνομιλίες στη Νότια Κορέα. Στόχος είναι να διατηρηθεί η εύθραυστη εμπορική ανακωχή που συμφωνήθηκε τον Οκτώβριο του 2025 και να δημιουργηθούν μηχανισμοί για τη στήριξη του διμερούς εμπορίου και των επενδύσεων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Θερμές δηλώσεις από Τραμπ, αυστηρές προειδοποιήσεις από τον Κινέζο ηγέτη με αναφορά στην «παγίδα του Θουκυδίδη»

Pεριορισμένες οι προσδοκίες για ουσιαστικές συμφωνίες

Ωστόσο, το ζήτημα της Ταϊβάν παραμένει η πιο ευαίσθητη γεωπολιτική διαφορά ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και το Πεκίνο. Η Κίνα θεωρεί την αυτοδιοικούμενη δημοκρατική νήσο μέρος της επικράτειάς της, ενώ οι ΗΠΑ, αν και δεν διατηρούν επίσημες διπλωματικές σχέσεις με την Ταϊπέι, υποχρεούνται βάσει του Taiwan Relations Act να της παρέχουν αμυντικά μέσα για την αυτοάμυνά της.

Η ένταση ενισχύεται και από τις αμερικανικές πωλήσεις όπλων προς την Ταϊβάν. Η Ουάσινγκτον είχε εγκρίνει πακέτο ύψους περίπου 11 δισ. δολαρίων τον Δεκέμβριο, ενώ παραμένει ασαφής η τύχη νέου πακέτου που φέρεται να φτάνει τα 14 δισ. δολάρια. Το Πεκίνο έχει επανειλημμένα καταδικάσει τις πωλήσεις αυτές, θεωρώντας τις παρέμβαση σε εσωτερική του υπόθεση.

Στο εμπορικό σκέλος, η Ουάσινγκτον επιδιώκει μεγαλύτερη πρόσβαση αμερικανικών επιχειρήσεων στην κινεζική αγορά, καθώς και αύξηση των εξαγωγών σε αεροσκάφη Boeing, αγροτικά προϊόντα και ενέργεια. Το 2025 το αμερικανικό εμπορικό έλλειμμα αγαθών με την Κίνα διαμορφώθηκε στα 202,1 δισ. δολάρια, μειωμένο σε σχέση με το 2024, αλλά παραμένοντας βασικό σημείο τριβής για την κυβέρνηση Τραμπ.

Από την πλευρά του, το Πεκίνο ζητά χαλάρωση των αμερικανικών περιορισμών στις εξαγωγές προηγμένων ημιαγωγών και εξοπλισμού παραγωγής μικροτσίπ. Παράλληλα, οι σπάνιες γαίες αποτελούν κρίσιμο διαπραγματευτικό χαρτί για την Κίνα, καθώς οι κινεζικοί περιορισμοί στις εξαγωγές υλικών όπως το δυσπρόσιο και το τέρβιο έχουν προκαλέσει πιέσεις σε βιομηχανίες άμυνας, ηλεκτρονικών και πράσινης τεχνολογίας.

Στη σύνοδο συμμετέχουν επίσης υψηλόβαθμοι επιχειρηματίες των ΗΠΑ, μεταξύ των οποίων ο Έλον Μασκ και ο διευθύνων σύμβουλος της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ. Η παρουσία τους υπογραμμίζει ότι η τεχνολογία, η τεχνητή νοημοσύνη και οι αλυσίδες εφοδιασμού βρίσκονται πλέον στον πυρήνα του ανταγωνισμού ΗΠΑ–Κίνας.

Πέρα από το εμπόριο και την Ταϊβάν, οι δύο ηγέτες συζήτησαν τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, την Ουκρανία και την Κορεατική Χερσόνησο. Η Ουάσινγκτον αναμένεται να πιέσει το Πεκίνο να ασκήσει επιρροή στην Τεχεράνη για τον τερματισμό της σύγκρουσης στο Ιράν, αν και αναλυτές εκτιμούν ότι η Κίνα δύσκολα θα διακινδυνεύσει τη στρατηγική της σχέση με την ιρανική ηγεσία.

Ο Τραμπ, στην πρώτη επίσκεψη Αμερικανού προέδρου στην Κίνα έπειτα από σχεδόν μία δεκαετία, χαρακτήρισε τη σύνοδο πιθανώς «τη μεγαλύτερη που έγινε ποτέ», ενώ επαίνεσε προσωπικά τον Σι ως «σπουδαίο ηγέτη». Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού, με τιμητικό άγημα και επίσημη υποδοχή, πριν οι δύο ηγέτες περάσουν σε συνομιλίες που διήρκεσαν πάνω από δύο ώρες.