Σε κακουργηματικές πράξεις αναβαθμίζονται οι τηλεφωνικές απάτες

Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο υπουργός σε ραδιοφωνική εκπομπή στις 2 Σεπτεμβρίου 2026, βρίσκεται σε εξέλιξη συνεννόηση του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη με το Υπουργείο Δικαιοσύνης, προκειμένου να προωθηθούν αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα. Στόχος είναι οι απάτες που διαπράττονται στο πλαίσιο οργανωμένης εγκληματικής δραστηριότητας και στρέφονται ιδιαίτερα κατά ηλικιωμένων να αντιμετωπίζονται ως κακουργηματικές πράξεις, με αυστηρότερες ποινικές συνέπειες.

Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης χαρακτήρισε το φαινόμενο «επιδημία», επισημαίνοντας ότι οι τηλεφωνικές και ψηφιακές απάτες σε βάρος ηλικιωμένων καταγράφονται πλέον σχεδόν καθημερινά. Όπως σημείωσε, τα κυκλώματα εκμεταλλεύονται την αγωνία, τον αιφνιδιασμό και την έλλειψη εξοικείωσης αρκετών ηλικιωμένων με τις σύγχρονες μορφές απάτης, με αποτέλεσμα σε αρκετές περιπτώσεις να αποσπούν μεγάλα χρηματικά ποσά, κοσμήματα και άλλα περιουσιακά στοιχεία.

Παράλληλα με την αυστηροποίηση των ποινών, συγκροτείται ειδική ομάδα στη Διεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, η οποία θα αποτελείται από εξειδικευμένους αξιωματικούς και θα ασχολείται αποκλειστικά με την αντιμετώπιση των οργανωμένων κυκλωμάτων απάτης.

Η νέα μονάδα αναμένεται να επικεντρωθεί στη χαρτογράφηση των εγκληματικών ομάδων, στη σύνδεση υποθέσεων που εμφανίζονται σε διαφορετικές περιοχές της χώρας και στην εξάρθρωση δικτύων που χρησιμοποιούν επαναλαμβανόμενες μεθόδους εξαπάτησης.

Στην προσπάθεια αντιμετώπισης του φαινομένου συμμετέχουν και άλλοι φορείς. Έχουν πραγματοποιηθεί συσκέψεις με εκπροσώπους τραπεζών και του ΔΕΔΔΗΕ, καθώς οι απατεώνες συχνά χρησιμοποιούν ως πρόσχημα τραπεζικές συναλλαγές, επιστροφές χρημάτων, δήθεν οφειλές ή τεχνικές εργασίες για να αποκτήσουν πρόσβαση στα χρήματα και στα τιμαλφή των θυμάτων τους.

Τα συνηθέστερα «σενάρια» των δραστών

Ένα από τα πιο διαδεδομένα είναι το δήθεν τροχαίο ατύχημα συγγενικού προσώπου. Οι δράστες τηλεφωνούν αιφνιδιαστικά στο θύμα, υποστηρίζοντας ότι το παιδί ή άλλος στενός συγγενής του έχει τραυματιστεί σοβαρά ή έχει εμπλακεί σε τροχαίο και απαιτούν άμεσα χρήματα για χειρουργική επέμβαση, νοσηλεία ή για την αποφυγή δήθεν νομικών συνεπειών.

Σε άλλες περιπτώσεις εμφανίζονται ως γιατροί, αστυνομικοί, δικηγόροι, λογιστές ή υπάλληλοι εταιρειών ηλεκτρικής ενέργειας, ζητώντας από τα θύματα να παραδώσουν χρήματα, κοσμήματα ή άλλα πολύτιμα αντικείμενα.

Χαρακτηριστικό είναι ότι οι δράστες επιχειρούν να δημιουργήσουν έντονη ψυχολογική πίεση, ώστε το θύμα να μην έχει τον χρόνο να σκεφτεί ή να επικοινωνήσει με συγγενείς. Η Ελληνική Αστυνομία έχει επισημάνει επανειλημμένα ότι ο αιφνιδιασμός και η πρόκληση φόβου αποτελούν βασικά «εργαλεία» των επιτήδειων.

Η οικονομική ζημιά μπορεί να είναι ιδιαίτερα μεγάλη. Σε υπόθεση που εξιχνιάστηκε στην Ημαθία το 2026, δράστες που προσποιούνταν συνεργάτες λογιστή απέσπασαν από τρεις ηλικιωμένες 8.165 ευρώ, δύο χρυσές λίρες και κοσμήματα αξίας 57.800 ευρώ. Σε διαφορετική υπόθεση που αποκαλύφθηκε τον Ιούλιο του 2026, κύκλωμα τηλεφωνικών απατών φέρεται να είχε εξαπατήσει 45 πολίτες, αποκομίζοντας περισσότερα από 1,5 εκατ. ευρώ.

Τι συμβουλεύει η Ελληνική Αστυνομία

Η ΕΛ.ΑΣ. καλεί τους πολίτες και ιδιαίτερα τους ηλικιωμένους να είναι εξαιρετικά επιφυλακτικοί απέναντι σε άγνωστα τηλεφωνήματα. Σε περίπτωση που κάποιος ισχυρίζεται ότι συγγενικό πρόσωπο βρίσκεται σε κίνδυνο ή χρειάζεται επειγόντως χρήματα, οι πολίτες θα πρέπει να τερματίζουν την κλήση και να επικοινωνούν οι ίδιοι, από δική τους τηλεφωνική συσκευή, με τον συγγενή τους.

Επίσης, δεν πρέπει να παραδίδουν χρήματα, κοσμήματα ή άλλα αντικείμενα σε αγνώστους, ούτε να αποκαλύπτουν τηλεφωνικά εάν διατηρούν μετρητά ή τιμαλφή στο σπίτι. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν κάποιος παρουσιάζεται ως λογιστής, τεχνικός ή εκπρόσωπος δημόσιας υπηρεσίας και ζητά χρήματα ή πρόσβαση στην κατοικία.

Η Αστυνομία υπογραμμίζει ότι πρέπει να ενημερώνεται ακόμη και σε περίπτωση απόπειρας εξαπάτησης, καθώς οι πληροφορίες μπορούν να βοηθήσουν στον εντοπισμό των δραστών και στη σύνδεση διαφορετικών περιστατικών. Όταν το περιστατικό βρίσκεται σε εξέλιξη ή υπάρχει άμεσος κίνδυνος, οι πολίτες μπορούν να επικοινωνούν με την Άμεση Δράση στο 100.