Τραμπ εναντίον Big Oil: Ρεκόρ κερδών, ακριβή βενζίνη και πολιτική έκρηξη στις ΗΠΑ

Οι μεγαλύτερες αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες ετοιμάζονται να ανακοινώσουν τα ισχυρότερα τριμηνιαία αποτελέσματά τους των τελευταίων ετών, σε μια συγκυρία που ενδέχεται να δοκιμάσει τις σχέσεις τους με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.

Παρά τη διαχρονικά στενή σχέση του με τη βιομηχανία πετρελαίου, ο Αμερικανός πρόεδρος ασκεί έντονες πιέσεις για τη μείωση των τιμών της βενζίνης, καθώς πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.

Μετά από μήνες αυξημένου κόστους για τους Αμερικανούς καταναλωτές στα πρατήρια καυσίμων, οι Exxon Mobil και Chevron αναμένεται να παρουσιάσουν αποτελέσματα δεύτερου τριμήνου που θα είναι υπερτριπλάσια σε σύγκριση με το πρώτο τρίμηνο του έτους. Η άνοδος των διεθνών τιμών του πετρελαίου, που ακολούθησε την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, σε συνδυασμό με τη μείωση των παγκόσμιων αποθεμάτων καυσίμων, ενίσχυσε σημαντικά την κερδοφορία του κλάδου.

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι τα κέρδη των μεγάλων πετρελαϊκών εταιρειών θα διαμορφωθούν στα υψηλότερα επίπεδα από το 2022, όταν η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία είχε προκαλέσει έντονες αναταράξεις στις αγορές ενέργειας. Ωστόσο, η εικόνα αυτή δημιουργεί πολιτικές πιέσεις για τον Λευκό Οίκο, καθώς η Big Oil αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους οικονομικούς υποστηρικτές του Τραμπ και του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος.

Πολιτική πίεση για φθηνότερη βενζίνη

Η διατήρηση των υψηλών τιμών στα πρατήρια έχει ενισχύσει την κριτική από τους Δημοκρατικούς, οι οποίοι επιδιώκουν να ανακτήσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου. Παράλληλα, έχει επηρεάσει αρνητικά και τα ποσοστά αποδοχής του Τραμπ, καθώς μεγάλο μέρος της αμερικανικής κοινής γνώμης θεωρεί ότι το κόστος του πολέμου με το Ιράν δεν δικαιολογείται.

Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση έχει ζητήσει από το υπουργείο Δικαιοσύνης να εξετάσει ενδεχόμενα φαινόμενα αισχροκέρδειας στην αγορά καυσίμων. Ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ προειδοποίησε ότι ο Λευκός Οίκος δεν αποκλείει τη λήψη διοικητικών μέτρων εάν οι τιμές λιανικής δεν αποκλιμακωθούν αισθητά.

«Η βιομηχανία σίγουρα συνομιλεί μεταξύ της και σκέφτεται τρόπους για να το αντιμετωπίσει, αλλά ξέρουμε τι έρχεται. Καταλαβαίνουμε την πολιτική», δήλωσε ανώνυμα στέλεχος του κλάδου.

Μετά την επανέναρξη της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ τον περασμένο μήνα, ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι επιθυμεί η μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ να υποχωρήσει στα περίπου 2,50 δολάρια ανά γαλόνι, σημαντικά χαμηλότερα από τον σημερινό εθνικό μέσο όρο των περίπου 3,85 δολαρίων.

Εντατικές επαφές με τον Λευκό Οίκο

Σύμφωνα με πληροφορίες από λομπίστες και στελέχη του κλάδου, οι πετρελαϊκές εταιρείες έχουν εντείνει τις επαφές τους με κυβερνητικούς αξιωματούχους και μέλη του Κογκρέσου, επιχειρώντας να αμβλύνουν την αυξανόμενη πολιτική πίεση.

Οι ίδιες οι εταιρείες υποστηρίζουν ότι διαθέτουν περιορισμένη δυνατότητα παρέμβασης στις τελικές τιμές των καυσίμων. Όπως επισημαίνουν, σχεδόν το ήμισυ της τιμής που πληρώνει ο καταναλωτής αφορά το κόστος του αργού πετρελαίου, ενώ το υπόλοιπο διαμορφώνεται από τη διύλιση, τη μεταφορά, τη διανομή, το μάρκετινγκ και τη φορολογία.

Παρά το γεγονός ότι οι διεθνείς τιμές του αργού έχουν πλέον επιστρέψει στα επίπεδα πριν από τον πόλεμο, η βενζίνη στις ΗΠΑ εξακολουθεί να κοστίζει περίπου 22% περισσότερο. Οι αναλυτές αποδίδουν αυτή την απόκλιση κυρίως στα περιορισμένα αποθέματα και στις πιέσεις που επικρατούν στην αγορά διυλισμένων προϊόντων.

Ο πρόεδρος της Rapidan Energy Group, Μπομπ ΜακΝάλι, σημειώνει ότι η εικόνα αυτή αντανακλά τις διαρθρωτικές ανισορροπίες μεταξύ προσφοράς και ζήτησης.

Από την πλευρά της, η εκπρόσωπος του Αμερικανικού Ινστιτούτου Πετρελαίου, Bethany Williams, υπογράμμισε:

«Οι τιμές της βενζίνης δεν κινούνται παράλληλα με το αργό πετρέλαιο, ειδικά κατά τη διάρκεια μιας μεγάλης παγκόσμιας αναστάτωσης που επηρεάζει την προσφορά, τη διύλιση και τα αποθέματα».

Ανάλογη θέση διατυπώνουν και οι Αμερικανοί Κατασκευαστές Καυσίμων και Πετροχημικών, οι οποίοι επισημαίνουν ότι το ρυθμιστικό πλαίσιο επηρεάζει επίσης το τελικό κόστος.

«Τα διυλιστήρια δεν καθορίζουν την τιμή της τελικής βενζίνης και το αργό πετρέλαιο είναι απλώς μία από τις πολλές εισροές», αναφέρει η σχετική ανακοίνωση, κάνοντας ειδική αναφορά και στο Πρότυπο Ανανεώσιμων Καυσίμων, το οποίο επιβάλλει την ανάμειξη βιοκαυσίμων όπως η αιθανόλη στα καύσιμα.

Ο Λευκός Οίκος, πάντως, επιμένει ότι κορυφαία προτεραιότητα του προέδρου παραμένει η αποκλιμάκωση των τιμών της βενζίνης, επικαλούμενος τόσο τη συμφωνία με το Ιράν όσο και τον στενότερο συντονισμό με τη βιομηχανία σε ζητήματα αδειοδοτήσεων και κανονιστικού πλαισίου.

Η Exxon Mobil αρνήθηκε να σχολιάσει τις εξελίξεις, ενώ η Chevron παρέπεμψε σε πρόσφατη συνέντευξη του οικονομικού της διευθυντή, Eimear Bonner, στο CNBC, όπου ανέφερε ότι θα απαιτηθεί χρόνος μέχρι να εξομαλυνθούν οι τιμές στα πρατήρια.

Κέρδη στα υψηλότερα επίπεδα από το 2022

Οι εκτιμήσεις της LSEG δείχνουν ότι η Exxon Mobil αναμένεται να παρουσιάσει προσαρμοσμένα καθαρά κέρδη περίπου 15,9 δισ. δολαρίων για το δεύτερο τρίμηνο, υπερτριπλάσια σε σχέση με το πρώτο τρίμηνο. Αντίστοιχα, η Chevron προβλέπεται να ανακοινώσει κέρδη περίπου 9,9 δισ. δολαρίων, επίσης υπερτριπλάσια από τα προηγούμενα επίπεδα.

Μέρος αυτής της αύξησης αποδίδεται στην αντιστροφή λογιστικών ζημιών που σχετίζονταν με παράγωγα αντιστάθμισης κινδύνου. Ωστόσο, σύμφωνα με τους αναλυτές, η βασική αιτία βρίσκεται στη σημαντική ενίσχυση των θεμελιωδών μεγεθών της αγοράς.

Η εταιρεία ενεργειακών συμβούλων TPH υπολογίζει ότι τα περιθώρια κέρδους στη βενζίνη αυξήθηκαν κατά περίπου 16 δολάρια ανά βαρέλι το δεύτερο τρίμηνο, φθάνοντας τα 25 δολάρια, ενώ τα αντίστοιχα περιθώρια στο ντίζελ διαμορφώθηκαν κοντά στα 45 δολάρια ανά βαρέλι, στα υψηλότερα επίπεδα από τα μέσα του 2022.

Σημαντική συμβολή στην ενίσχυση της κερδοφορίας είχε και η αυξημένη ζήτηση για αμερικανικές εξαγωγές καυσίμων, καθώς οι επιπτώσεις του πολέμου περιόρισαν την παραγωγική δυνατότητα πολλών διυλιστηρίων στο εξωτερικό.

Προτεραιότητα οι μέτοχοι

Παρά τη δυσαρέσκεια των καταναλωτών για το υψηλό κόστος των καυσίμων, οι αναλυτές της BMO Capital Markets εκτιμούν ότι οι μεγάλες πετρελαϊκές θα συνεχίσουν να δίνουν προτεραιότητα στις αποδόσεις προς τους μετόχους μέσω αυξημένων επαναγορών ιδίων μετοχών κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, αντί να επενδύσουν σε σημαντική αύξηση της παραγωγής.

«Το να είσαι ο μπαμπούλας δεν είναι ιδιαίτερα διασκεδαστικό», ανέφερε χαρακτηριστικά στέλεχος της βιομηχανίας. «Αλλά πρέπει να εκπαιδεύσουμε τους αξιωματούχους ότι πρόκειται για μια κυκλική βιομηχανία και ότι κανείς δεν νοιάζεται πότε η αγορά θα αλλάξει και ότι εμείς αναλαμβάνουμε όλο το ρίσκο».