Ακόμα χωρίς συμφωνία ΗΠΑ και Ιράν: Συγκλίσεις και αποκλίσεις

Συγκρατημένη αισιοδοξία επικρατεί γύρω από τις συνομιλίες μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών, καθώς η Τεχεράνη δηλώνει ότι έχει υπάρξει πρόοδος σε μεγάλο μέρος των υπό συζήτηση θεμάτων, αλλά ξεκαθαρίζει ότι η υπογραφή συμφωνίας δεν είναι άμεση. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, ανέφερε ότι «ένα μεγάλο μέρος» των ζητημάτων έχει ουσιαστικά κλείσει, απορρίπτοντας όμως την εκτίμηση ότι επίκειται άμεσα τελική συμφωνία.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν διαρρεύσει, το υπό διαμόρφωση πλαίσιο δεν αποτελεί οριστική ειρηνευτική συμφωνία, αλλά ένα προσωρινό μνημόνιο κατανόησης. Στον πυρήνα του βρίσκονται η παράταση της εκεχειρίας για 60 ημέρες, η σταδιακή επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ και η συνέχιση διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Το Reuters μεταδίδει ότι οι συνομιλίες επικεντρώνονται σε ένα πλαίσιο που θα μπορούσε να οδηγήσει σε άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού με αντάλλαγμα εγγυήσεις για την ασφαλή διέλευση των πλοίων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ο Τραμπ φρενάρει τις προσδοκίες για άμεση συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν

Η Ουάσινγκτον διατηρεί τον ναυτικό αποκλεισμό στο Στενό του Ορμούζ, ενώ οι διαπραγματεύσεις σκοντάφτουν στα πυρηνικά, τις κυρώσεις και τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια

Η προοπτική μιας συμφωνίας προκάλεσε άμεση αντίδραση στις αγορές, με τις τιμές του πετρελαίου να υποχωρούν και τις ασιατικές χρηματαγορές να κινούνται ανοδικά, καθώς οι επενδυτές ποντάρουν σε αποκλιμάκωση της κρίσης.

Παρά την πρόοδο, τα δυσκολότερα ζητήματα παραμένουν ανοιχτά. Μεταξύ αυτών είναι το εύρος και το χρονοδιάγραμμα της άρσης των κυρώσεων κατά του Ιράν, η αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων και οι απαιτήσεις της Ουάσινγκτον για περιορισμό των πυρηνικών φιλοδοξιών της Τεχεράνης. Η Guardian σημειώνει ότι το προτεινόμενο πλαίσιο συνδέει την προσωρινή αποκλιμάκωση με νέες συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα, χωρίς όμως να λύνει άμεσα τα βασικά σημεία διαφωνίας.

Στην Ουάσινγκτον, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο εμφανίστηκε προσεκτικά αισιόδοξος, λέγοντας ότι οι ΗΠΑ ανέμεναν πιθανές εξελίξεις, αλλά προειδοποίησε να μην υπάρξουν υπερβολικές προσδοκίες. Ο Ντόναλντ Τραμπ, από την πλευρά του, υποστήριξε ότι η συμφωνία είτε θα είναι «μεγάλη και ουσιαστική» είτε δεν θα υπάρξει καθόλου, επιχειρώντας να απαντήσει στις αντιδράσεις Ρεπουμπλικανών γερουσιαστών που θεωρούν το σχέδιο υπερβολικά ήπιο απέναντι στο Ιράν.

Η κρίση έχει και έντονη εσωτερική πολιτική διάσταση. Ρεπουμπλικανοί όπως οι Τεντ Κρουζ, Ρότζερ Γουίκερ και Λίντσεϊ Γκρέιαμ φέρονται να ανησυχούν ότι μια προσωρινή εκεχειρία χωρίς σαφείς δεσμεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα θα επιτρέψει στο Ιράν να διατηρήσει ισχυρή περιφερειακή επιρροή. Από την άλλη πλευρά, η κυβέρνηση Τραμπ φαίνεται να επιδιώκει μια συμφωνία που θα μειώσει άμεσα την πίεση στις ενεργειακές αγορές και θα ανοίξει δρόμο για πιο δύσκολες διαπραγματεύσεις αργότερα.

Ακόμη και αν υπάρξει συμφωνία τις επόμενες ημέρες, οι επιπτώσεις της δεν θα φανούν αμέσως. Η ναυτιλιακή βιομηχανία αναμένεται να κινηθεί με επιφυλακτικότητα, καθώς οι εταιρείες θα χρειαστούν χρόνο για να αξιολογήσουν την ασφάλεια των δρομολογίων, το κόστος ασφάλισης και τη σταθερότητα της εκεχειρίας. Αυτό σημαίνει ότι η αποκατάσταση των εφοδιαστικών αλυσίδων μπορεί να απαιτήσει εβδομάδες ή και μήνες.