Δημοσίευμα και από Financial Times για Γκιλφόιλ και την αναταραχή που προκαλούν οι δηλώσεις της σε Ρουμανία

Πολιτική αναστάτωση στη Ρουμανία έχει προκαλέσει η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, πρέσβειρα των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα, μετά από δηλώσεις που της αποδίδονται και οι οποίες, σύμφωνα με τους Financial Times, παρέπεμπαν στη δυνατότητα της Ουάσιγκτον να επηρεάζει κυβερνητικές εξελίξεις σε άλλες χώρες. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Γκίλφοϊλ φέρεται να αναφέρθηκε στην επικείμενη κατάρρευση της ρουμανικής κυβέρνησης κατά τη διάρκεια συνομιλίας με τον Έλληνα υπουργό Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου.

Είναι το δεύτερο δημοσίευμα από μεγάλο δυτικό μέσο ενημέρωσης μετά τη Wall Street Journal. Η Wall Street Journal, την οποία επικαλούνται οι Financial Times, είχε αναφέρει προηγουμένως (την Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου 2026) ότι η Αμερικανίδα πρέσβειρα είπε: «Μπορούμε να το κάνουμε αυτό σε οποιαδήποτε χώρα θέλουμε. Μπορούμε να το κάνουμε και εδώ». Σύμφωνα με το ίδιο ρεπορτάζ, ο Παπασταύρου απάντησε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα μπορούσαν να αντικαταστήσουν τη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση της Ελλάδας.

Οι Financial Times αναφέρουν ότι η συζήτηση για τη Ρουμανία έγινε στις 18 Μαρτίου, κατά τη διάρκεια επίσημου δείπνου στην αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα, στο οποίο συμμετείχαν περισσότεροι από δώδεκα άνθρωποι, μεταξύ των οποίων πολιτικοί, στελέχη της πρεσβείας και στρατιωτικοί. Λίγους μήνες αργότερα, τον Μάιο, η κυβέρνηση της Ρουμανίας κατέρρευσε, όταν οι Σοσιαλδημοκράτες αποχώρησαν από τον κυβερνητικό συνασπισμό και ψήφισαν μαζί με την ακροδεξιά αντιπολίτευση για την ανατροπή του πρωθυπουργού Ίλιε Μπολόζαν.

Οι αμερικανικές πρεσβείες στην Αθήνα και το Βουκουρέστι αρνήθηκαν να σχολιάσουν την υπόθεση. Εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον εκτιμά τη στρατηγική της συνεργασία με τη Ρουμανία, η οποία παραμένει ισχυρή σε τομείς όπως η ενεργειακή ασφάλεια και η κατανομή των αμυντικών βαρών.

Η ελληνική κυβέρνηση, από την πλευρά της, δήλωσε ότι δεν υπήρξε ποτέ ζήτημα απειλής εναντίον της και ότι κάτι τέτοιο δεν θα μπορούσε να γίνει ανεκτό, προσθέτοντας ότι οι σχέσεις Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών είναι πιο στενές και σταθερές από ποτέ.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί, σύμφωνα με τους Financial Times, το γεγονός ότι μετά το δείπνο στην Αθήνα η Γκίλφοϊλ ταξίδεψε στο Βουκουρέστι και συναντήθηκε στα τέλη Μαρτίου με στελέχη του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, PSD.

Μεταξύ εκείνων που συνάντησε ήταν ο πρόεδρος του κόμματος Σορίν Γκριντεάνου και ο τότε υπουργός Ενέργειας, Μπόγκνταν Ιβάν. Το δημοσίευμα σημειώνει, ωστόσο, ότι δεν είναι σαφές εάν η Αμερικανίδα πρέσβειρα τους συμβούλεψε να αποχωρήσουν από τον κυβερνητικό συνασπισμό.

Ο κεντροδεξιός ευρωβουλευτής Ζίγκφριντ Μουρεσάν, ο οποίος επιδιώκει τη στήριξη του ρουμανικού κοινοβουλίου για να αναλάβει την πρωθυπουργία, δήλωσε στους Financial Times ότι οι συναντήσεις της Γκίλφοϊλ με τους Ρουμάνους Σοσιαλδημοκράτες έδιναν την εντύπωση «συνωμοτικής» συνεννόησης και θα έπρεπε να διερευνηθούν.

Ο ίδιος χαρακτήρισε το θέμα «εξαιρετικά σοβαρό» και κάλεσε τον Γκριντεάνου και τα υπόλοιπα στελέχη του PSD να εξηγήσουν τι συζήτησαν και ποιους στόχους επιδίωξαν στις συγκεκριμένες επαφές.

Η αποχώρηση του PSD από τον κυβερνητικό συνασπισμό είχε ως αποτέλεσμα η κεντροδεξιά να χάσει την κοινοβουλευτική της πλειοψηφία, ενώ οι μετέπειτα προσπάθειες να βρεθεί διάδοχος του Μπολόζαν απέτυχαν.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, εάν ο Μουρεσάν δεν καταφέρει να εξασφαλίσει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική στήριξη, ο πρόεδρος Νικούσορ Νταν θα μπορούσε είτε να ζητήσει από τους Σοσιαλδημοκράτες να σχηματίσουν κυβέρνηση είτε να προκηρύξει πρόωρες εκλογές.

Οι Financial Times σημειώνουν ότι η πολιτική αναταραχή έχει ήδη στοιχίσει στη Ρουμανία δισεκατομμύρια ευρώ σε χαμένα ευρωπαϊκά κονδύλια, ενώ μεγάλοι οίκοι αξιολόγησης προειδοποιούν ότι το δημόσιο χρέος της χώρας βρίσκεται κοντά στην υποβάθμιση σε κατηγορία «junk», κάτω δηλαδή από την επενδυτική βαθμίδα.

Ο «Κάθετος Διάδρομος»

Σημαντικό μέρος του ρεπορτάζ αφορά και την ενεργειακή διάσταση της υπόθεσης. Η Γκίλφοϊλ βρέθηκε στο Βουκουρέστι τον Μάρτιο για να προωθήσει τον λεγόμενο «Κάθετο Διάδρομο», ένα σχέδιο μεταφοράς φυσικού αερίου από την Ελλάδα, μέσω Βουλγαρίας και Ρουμανίας, προς την Ουκρανία.0

Σύμφωνα με δύο πρόσωπα που γνωρίζουν τις σχετικές συζητήσεις και μίλησαν στους Financial Times, η Αμερικανίδα πρέσβειρα πίεσε επίσης τη Ρουμανία να αγοράσει σημαντικές ποσότητες αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Ο τότε πρωθυπουργός Ίλιε Μπολόζαν υποστήριζε το σχέδιο του Κάθετου Διαδρόμου, αλλά δεν επιθυμούσε να προχωρήσει σε πολύ μεγαλύτερες αγορές LNG από τις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς η Ρουμανία διαθέτει σημαντικούς δικούς της ενεργειακούς πόρους.

Ο Μπολόζαν δήλωσε στους Financial Times ότι η κυβέρνησή του βρισκόταν σε συνομιλίες με τις ΗΠΑ για την ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου και τη σύνδεση του ρουμανικού δικτύου φυσικού αερίου με γειτονικές χώρες.

Τόνισε, ωστόσο, ότι δεν είχε επίσημες συνομιλίες με τη Γκίλφοϊλ και ότι δεν υπέγραψε καμία συμφωνία για αγορές αμερικανικού LNG. Πρόσθεσε επίσης ότι οι θέσεις που εκφράζονται από άλλους εμπλεκόμενους δεν αντιπροσωπεύουν την επίσημη θέση της ρουμανικής κυβέρνησης.

Σύμφωνα με τις πηγές που επικαλούνται οι Financial Times, το PSD διαφωνούσε με τον Μπολόζαν στο ζήτημα των αυξημένων αγορών αμερικανικού LNG και αυτή η διαφωνία ήταν ένας από τους λόγους που συνέβαλαν τελικά στην αποχώρησή του από τον κυβερνητικό συνασπισμό.

Ο Σορίν Γκριντεάνου απέρριψε, πάντως, τις κατηγορίες περί συνεννόησης με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Όπως δήλωσε, ο Μπολόζαν δεν ανατράπηκε «ούτε από τους Αμερικανούς, ούτε από το τέρας του Λοχ Νες, ούτε από τον Μεγαλοπόδαρο», αλλά από Ρουμάνους που θεωρούσαν ότι κυβερνούσε άσχημα.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι η φερόμενη αντιαμερικανική στάση της κεντροδεξιάς δείχνει πως η χώρα χρειάζεται επειγόντως μια κυβέρνηση που θα επαναφέρει τις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες «σε σωστή τροχιά».

Το δημοσίευμα σημειώνει ακόμη ότι η Ρουμανία έχει επιχειρήσει να βελτιώσει τις σχέσεις της με την κυβέρνηση Τραμπ, η οποία το 2025 την είχε επικρίνει ως αντιδημοκρατική μετά την ακύρωση προεδρικών εκλογών λόγω καταγγελιών για ρωσική παρέμβαση.

Ο πρόεδρος Νικούσορ Νταν, ο οποίος εξελέγη απέναντι στον εθνικιστή Τζορτζ Σίμιον, έχει δηλώσει ότι επιθυμεί μια σταθερή κυβέρνηση ικανή να αποκαταστήσει την οικονομική ευημερία.

Ο πρώην υπουργός Ενέργειας Μπόγκνταν Ιβάν κατηγόρησε, από την πλευρά του, την απερχόμενη κυβέρνηση ότι διακινεί «θεωρίες συνωμοσίας» και ότι οι πρώην κυβερνητικοί εταίροι του λένε ψέματα.

«Είναι απελπισμένοι επειδή χάνουν την εξουσία, παραληρούν», δήλωσε, υποστηρίζοντας επίσης ότι ο Μουρεσάν δεν έχει πιθανότητες να εξασφαλίσει την απαραίτητη κοινοβουλευτική στήριξη.

Οι Financial Times καταλήγουν ότι το πολιτικό κλίμα στη Ρουμανία έχει γίνει ολοένα και πιο οξύ, με τις καταγγελίες περί αμερικανικής παρέμβασης να επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση.

Ο ανεξάρτητος πολιτικός αναλυτής Ράντου Μάγκντιν, της εταιρείας Smartlink στο Βουκουρέστι, εκτίμησε ότι οι πιθανότητες σχηματισμού κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας γύρω από τον Μουρεσάν είναι περιορισμένες.

Όπως σημείωσε, τα δύο μεγαλύτερα κόμματα της χώρας, οι Σοσιαλδημοκράτες και το ακροδεξιό AUR, έχουν και τα δύο επιδιώξει στενότερες σχέσεις με τον Ντόναλντ Τραμπ και ψήφισαν μαζί για την πτώση της κυβέρνησης Μπολόζαν.

Κατά τον ίδιο, η πολιτική τάση στη Ρουμανία φαίνεται να κατευθύνεται προς μια «επίσημη ή ανεπίσημη σύμπραξη» μεταξύ της κεντροαριστεράς και της ακροδεξιάς.