Ζελένσκι: Οι ΗΠΑ έθεσαν το ενδεχόμενο παραχώρησης του Ντονμπάς με αντάλλαγμα την ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ

Την ιδέα να αποχωρήσει η Ουκρανία από το Ντονμπάς με αντάλλαγμα την ένταξή της στο ΝΑΤΟ έθεσαν Αμερικανοί διαπραγματευτές, σύμφωνα με όσα αποκάλυψε ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, μετά τον τελευταίο γύρο ειρηνευτικών συνομιλιών με τη Ρωσία στο Άμπου Ντάμπι.

Όπως δήλωσε ο Ζελένσκι σε δημοσιογράφους, σε δηλώσεις που δημοσιοποιήθηκαν το Σάββατο από το γραφείο του, είναι η πρώτη φορά που στις διαπραγματεύσεις συνδέεται ευθέως το ενδεχόμενο ένταξης της Ουκρανίας στη Βορειοατλαντική Συμμαχία με την παραχώρηση εδαφών στη Ρωσία.

«Οι Αμερικανοί έθεσαν το ερώτημα: “Τι θα γινόταν αν η Ουκρανία εντασσόταν στο ΝΑΤΟ; Θα αποσυρόταν η Ουκρανία από το Ντονμπάς;”», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Ουκρανός πρόεδρος.

«Γι’ αυτό πιστεύω ότι το ΝΑΤΟ βρίσκεται ξανά στην ατζέντα. Αλλά έχετε ακούσει και τα μηνύματα του Πούτιν και αυτή είναι μια εξαιρετικά δύσκολη συζήτηση», πρόσθεσε.

Η συγκεκριμένη αναφορά αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η πιθανότητα ένταξης της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ αποτελεί διαχρονικά μία από τις βασικές «κόκκινες γραμμές» της Μόσχας. Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει επανειλημμένα επικαλεστεί την προοπτική διεύρυνσης της Συμμαχίας ως έναν από τους λόγους για την εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.

Παρά τη συζήτηση που φαίνεται να ανοίγει από την αμερικανική πλευρά, ο Ζελένσκι ξεκαθάρισε ότι το Κίεβο δεν είναι διατεθειμένο να παραχωρήσει ουκρανικά εδάφη. Ωστόσο, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να τεθεί ένα τέτοιο ζήτημα στην κρίση των πολιτών μέσω εθνικού δημοψηφίσματος, εφόσον προηγηθεί μια συνολική συμφωνία που θα εξασφαλίζει το μέλλον της χώρας.

Σύμφωνα με τον Ουκρανό πρόεδρο, ένα τέτοιο πακέτο θα πρέπει να περιλαμβάνει ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας, τη δυνατότητα διατήρησης ενός ισχυρού και επαρκώς χρηματοδοτούμενου ουκρανικού στρατού, καθώς και σημαντικούς οικονομικούς πόρους για την ανοικοδόμηση της χώρας.

«Αυτός ο πόλεμος πρέπει πρώτα να τελειώσει»

Ο Ζελένσκι απέρριψε παράλληλα τη ρωσική επιδίωξη να προηγηθεί μια ευρύτερη συμφωνία για την ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας και να ακολουθήσει η διευθέτηση των όρων για τον τερματισμό των εχθροπραξιών στην Ουκρανία.

Συντασσόμενος με τη θέση που εξέφρασαν Ευρωπαίοι ηγέτες κατά τη σύνοδο κορυφής στο Δουβλίνο, υπογράμμισε ότι προτεραιότητα πρέπει να αποτελέσει η επίτευξη ειρήνης και όχι η επαναδιαπραγμάτευση του συνολικού πλαισίου ασφαλείας στην ευρωπαϊκή ήπειρο.

«Δεν μπορούμε να τα ανατρέψουμε όλα και να ξεκινήσουμε μιλώντας για αλλαγή του πλαισίου ασφαλείας στον κόσμο ή σε ολόκληρη την ήπειρο συνολικά, και μόνο μετά να μιλήσουμε για τον τερματισμό αυτού του πολέμου. Αυτός ο πόλεμος πρέπει πρώτα να τερματιστεί», δήλωσε.

Την ίδια στιγμή, απέρριψε την πρόταση του Πούτιν για τοπική ανθρωπιστική κατάπαυση του πυρός στην Κωστιαντίνοβκα, στην περιφέρεια του Ντονέτσκ, εκτιμώντας ότι πίσω από τη ρωσική πρωτοβουλία βρίσκεται η προσπάθεια κατάληψης της πόλης χωρίς περαιτέρω στρατιωτικές επιχειρήσεις.

«Ο Πούτιν θέλει απλώς να φύγουμε από την Κωστιαντίνοβκα, ώστε να μπορέσουν να εισέλθουν και να καταλάβουν ολόκληρη την πόλη με αυτόν τον τρόπο», υποστήριξε.

Κατά τον Ζελένσκι, η πρόταση αντανακλά την αδυναμία των ρωσικών δυνάμεων να καταλάβουν την πόλη με στρατιωτικά μέσα, ενώ σημείωσε ότι οι άμαχοι είχαν ήδη τη δυνατότητα να απομακρυνθούν από την περιοχή.

Ο Ουκρανός πρόεδρος ανέφερε ακόμη ότι το Κίεβο έχει παραδώσει κατάλογο με επτά ή οκτώ άλλους οικισμούς της πρώτης γραμμής, στους οποίους παραμένουν εγκλωβισμένοι άμαχοι, μεταξύ των οποίων και παιδιά, προτείνοντας την εφαρμογή ανθρωπιστικής εκεχειρίας. Κατηγόρησε, ωστόσο, τη Μόσχα ότι προτιμά να αντιμετωπίζει τις συγκεκριμένες περιοχές ως στρατιωτικούς στόχους.

Η Ρωσία αρνείται ότι στοχοποιεί σκόπιμα αμάχους κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Συμφωνία για ανταλλαγή περισσότερων από 1.000 κρατουμένων

Οι διήμερες συνομιλίες μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας στο Άμπου Ντάμπι, με τη μεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών, ολοκληρώθηκαν την Τετάρτη χωρίς ουσιαστική πρόοδο στα βασικά ζητήματα που εμποδίζουν την επίτευξη ειρηνευτικής συμφωνίας.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον Ζελένσκι, οι δύο πλευρές κατέληξαν σε συμφωνία για μια μεγάλης κλίμακας ανταλλαγή κρατουμένων, στην οποία αναμένεται να συμμετάσχουν περισσότεροι από 1.000 άνθρωποι. Ο ακριβής αριθμός παραμένει υπό διαπραγμάτευση.

Ο Ουκρανός πρόεδρος αναφέρθηκε επίσης στις επαφές των Αμερικανών απεσταλμένων Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ με τον Πούτιν στη Μόσχα. Όπως είπε, οι δύο διαπραγματευτές είχαν δεσμευτεί να θέσουν το ζήτημα μιας κατάπαυσης του πυρός που θα αφορά τις ενεργειακές υποδομές, χωρίς ωστόσο να υπάρξει ενημέρωση για κάποια συγκεκριμένη πρόοδο.

«Ο Πούτιν προσωπικά δεν υποστηρίζει την κατάπαυση του πυρός», δήλωσε ο Ζελένσκι.

Μετά τις επαφές τους στη ρωσική πρωτεύουσα, οι Γουίτκοφ και Κούσνερ συναντήθηκαν την Πέμπτη με τον Ουκρανό πρόεδρο στην Ιρλανδία. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι Αμερικανοί διαπραγματευτές τον ενημέρωσαν ότι υπάρχει συμφωνία όλων των πλευρών για τη συμμετοχή της Ευρώπης στις επόμενες ειρηνευτικές συνομιλίες.

Στον τελευταίο γύρο διαπραγματεύσεων στο Άμπου Ντάμπι, Ευρωπαίοι εκπρόσωποι είχαν πραγματοποιήσει επαφές με Αμερικανούς και Ουκρανούς αξιωματούχους, χωρίς όμως να συμμετάσχουν απευθείας στις συνομιλίες με τη ρωσική αντιπροσωπεία.

Κατά τη σύνοδο κορυφής στην Ιρλανδία, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συμφώνησαν ότι η ευρωπαϊκή εκπροσώπηση σε ενδεχόμενες ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις θα περιλαμβάνει τη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία και την Πολωνία, καθώς και αξιωματούχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η συμμετοχή της Ευρώπης θεωρείται καθοριστικής σημασίας, δεδομένου ότι αποτελεί πλέον τον μεγαλύτερο οικονομικό και στρατιωτικό υποστηρικτή της Ουκρανίας. Παράλληλα, η συζήτηση για πιθανή σύνδεση της ένταξης στο ΝΑΤΟ με εδαφικές παραχωρήσεις αναδεικνύει το εύρος των δύσκολων αποφάσεων που ενδέχεται να βρεθούν στο επίκεντρο των επόμενων διαπραγματεύσεων.