Μελίνα Τραυλού: Ανεπαρκής και προβληματική για τη ναυτιλία η αναθεώρηση του Συστήματος Εμπορίας Εκπομπών

Την έντονη επιφύλαξή της για την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την αναθεώρηση του EU ETS (Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών) εκφράζει η πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών, Μελίνα Τραυλού.

Με αφορμή τη σημερινή ανακοίνωση της Επιτροπής, η κ. Τραυλού αναγνωρίζει ότι η πρόβλεψη συγκεκριμένων θετικών μέτρων, μεταξύ των οποίων η δέσμευση μέρους των εσόδων του EU ETS για σκοπούς που συνδέονται με τη ναυτιλία, αποτελεί μια αναγκαία αρχή.

«Η πρόβλεψη συγκεκριμένων θετικών μέτρων, όπως η δέσμευση μέρους των εσόδων του EU ETS για σκοπούς που αφορούν τη ναυτιλία, αποτελεί ένα αναγκαίο πρώτο βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση», τονίζει.

Υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι οι σχετικές προβλέψεις δεν επαρκούν για να αντιμετωπίσουν τις σοβαρές προκλήσεις που δημιουργεί το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο για έναν κλάδο με στρατηγική σημασία για την οικονομία και το διεθνές εμπόριο.

«Ωστόσο, τα μέτρα αυτά παραμένουν το απολύτως ελάχιστο απαιτούμενο, καθώς η πρόταση εξακολουθεί να περιλαμβάνει σημαντικές αστοχίες για τη ναυτιλία, τον πλέον στρατηγικό κλάδο της ευρωπαϊκής οικονομίας, με παγκόσμιο ηγετικό ρόλο.

Αν και είναι εμφανής η προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να αφουγκραστεί τα σημαντικά προβλήματα του κλάδου μας, δυστυχώς αδυνατεί να αντιληφθεί πλήρως τι σημαίνει να διαθέτει και να διατηρεί η Ευρώπη μια διεθνώς ανταγωνιστική ναυτιλία.

Είναι αδικαιολόγητο και επιζήμιο να υιοθετείται διακριτική μεταχείριση υπέρ συγκεκριμένων τομέων της ναυτιλίας, προκαλώντας σοβαρές στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό.

Ακόμη πιο κρίσιμο είναι ότι η Ευρώπη επιλέγει να μην επιβραβεύει ουσιαστικά και στον βαθμό που απαιτείται, ούτε να ενθαρρύνει περαιτέρω, όλες τις υφιστάμενες τεχνολογίες που βελτιώνουν την ενεργειακή απόδοση των πλοίων. Η προσέγγιση αυτή, σε μια περίοδο κατά την οποία τα εναλλακτικά καύσιμα δεν είναι ευρέως διαθέσιμα ούτε κατάλληλα για όλους τους τομείς της ναυτιλίας, υπονομεύει όχι μόνο την ανταγωνιστικότητα, αλλά και την ίδια τη βιωσιμότητα της ευρωπαϊκής ναυτιλίας και ειδικότερα του μεγαλύτερου τομέα της, του bulk / tramp», καταλήγει η πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών.

Η πρόταση της Κομισιόν

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε σήμερα τη νέα πρόταση για το ΣΕΔΕ της ΕΕ. Οι Ευρωπαίοι πλοιοκτήτες χαιρετίζουν τη διάθεση εσόδων από το ΣΕΔΕ σε επίπεδο ΕΕ και σε εθνικό επίπεδο, καθώς και την υποστήριξη για την υιοθέτηση και τη διαθεσιμότητα βιώσιμων καυσίμων – ένα πολυαναμενόμενο και σημαντικό βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Η απλούστευση των απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων είναι εξίσου θετική, ως ουσιαστικό βήμα για τη μείωση του περιττού διοικητικού φόρτου. Η πρόταση διασφαλίζει επίσης ισότιμους όρους ανταγωνισμού για τους ευρωπαίους φορείς εκμετάλλευσης ανοικτής θάλασσας.

Ωστόσο, η πρόταση δεν υποστηρίζει επαρκώς τα έργα ενεργειακής απόδοσης και την υιοθέτηση καθαρών τεχνολογιών, καθώς δεν υποστηρίζει το πλήρες φάσμα των τεχνολογιών που ορίζονται στην πρόταση της Επιτροπής σχετικά με τον νόμο για τον βιομηχανικό επιταχυντή.

Οι παρεκκλίσεις για μικρά νησιά, πλοία κατηγορίας πάγου και εξόχως απόκεντρες περιοχές παρατείνονται μόνο έως το 2035, αντί για ολόκληρη την περίοδο λειτουργίας του συστήματος. Επιπλέον, κάθε πρόταση για την υποστήριξη της ανταγωνιστικότητας των λιμένων της ΕΕ πρέπει να διασφαλίζει την ακεραιότητα του συστήματος και να διατηρεί ισότιμους όρους ανταγωνισμού μεταξύ όλων των τμημάτων της ναυτιλίας.

Η πρόταση σημειώνει πρόοδο όσον αφορά τη διαδικασία του ΔΝΟ, δεσμευόμενη να αποφεύγει τις διπλές πληρωμές σε περίπτωση επίτευξης διεθνούς συμφωνίας. Ωστόσο, δεν στέλνει ισχυρό μήνυμα στους διεθνείς εταίρους μας ότι το ΣΕΔΕ της ΕΕ θα αποσυρθεί μόλις εγκριθεί συμφωνία του ΔΝΟ.

« Σήμερα, η Επιτροπή έκανε ένα πρώτο βήμα για τη διάθεση εσόδων από το ΣΕΔΕ σε επίπεδο ΕΕ και σε εθνικό επίπεδο. Η υποστήριξη για βιώσιμα καύσιμα είναι ευπρόσδεκτη και απαραίτητη για να καταστούν διαθέσιμα σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο. Από αυτή την άποψη, η υποστήριξη για τη διαθεσιμότητα καυσίμων σε τρίτες χώρες είναι ενθαρρυντική.»

Ωστόσο, η πρόταση δεν επιτυγχάνει την υιοθέτηση καθαρών τεχνολογιών, περιορίζοντας την υποστήριξη μόνο στην αιολική ενέργεια και την ηλεκτρική ενέργεια. Οι τεχνολογίες που μπορούν να βελτιώσουν γρήγορα την ενεργειακή απόδοση και να επιτύχουν άμεση μείωση των εκπομπών μένουν χωρίς υποστήριξη.

Όσον αφορά τη διαδικασία του ΙΜΟ, έχει σημειωθεί πρόοδος όσον αφορά τη δέσμευση για αποφυγή διπλών πληρωμών. Ωστόσο, εξακολουθεί να μην υπάρχει σαφές μήνυμα προς τη διεθνή κοινότητα ότι το ΣΕΔΕ θα αποσυρθεί μόλις επιτευχθεί παγκόσμια συμφωνία.

«Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τις υπηρεσίες της ΓΔ CLIMA και της ΓΔ MOVE για τον εποικοδομητικό διάλογο τους τελευταίους μήνες και προσβλέπουμε στη συμβολή μας στη νομοθετική διαδικασία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο », δήλωσε ο Σωτήρης Ράπτης, Γενικός Γραμματέας της Ευρωπαϊκής Εφοπλιστικής Εταιρείας | ECSA.

Τι λειτουργεί:

• Έσοδα από το ΣΕΔΕ : Η πρόταση κάνει ένα σημαντικό βήμα προόδου, διαθέτοντας έσοδα σε επίπεδο ΕΕ και σε εθνικό επίπεδο. 110 εκατομμύρια δικαιώματα έχουν διατεθεί για τον ναυτιλιακό τομέα, ύψους περίπου 10 δισεκατομμυρίων ευρώ. Σε εθνικό επίπεδο, το 50% των εσόδων των κρατών μελών από το ΣΕΔΕ έχει διατεθεί, με την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές της ναυτιλίας να συγκαταλέγεται στους στόχους προτεραιότητας.
• Υποστήριξη για καύσιμα : Η υποστήριξη για βιώσιμα καύσιμα αποτελεί ισχυρό θετικό μήνυμα. Αυτά τα καύσιμα είναι κατά μέσο όρο τέσσερις φορές ακριβότερα από τα συμβατικά καύσιμα και η ουσιαστική υποστήριξη για την υιοθέτησή τους είναι απαραίτητη για τη δημιουργία επιχειρηματικής βάσης για επενδύσεις. Χαιρετίζουμε το γεγονός ότι τα καύσιμα που παράγονται στην Ευρώπη και σε ορισμένες τρίτες χώρες είναι επιλέξιμα για υποστήριξη.
• Απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων και υπεράκτιες μεταφορές : Η απλούστευση των απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων μεταξύ του EU ETS και του FuelEU Maritime θα μειώσει το διοικητικό φόρτο για τις ναυτιλιακές εταιρείες. Η πρόταση διασφαλίζει επίσης ισότιμους όρους ανταγωνισμού για τις υπεράκτιες εταιρείες με έδρα την ΕΕ.

Τι δεν λειτουργεί:

• Καθαρές τεχνολογίες : Η πρόταση παρέχει έναν πολύ περιορισμένο κατάλογο επιλέξιμων τεχνολογιών. Αυτός ο κατάλογος θα πρέπει να καλύπτει το πλήρες φάσμα έργων ενεργειακής απόδοσης που μπορούν να επιφέρουν άμεση μείωση των εκπομπών σε ολόκληρο τον υφιστάμενο στόλο, καθώς και τις νέες τεχνολογίες που είναι απαραίτητες για την ανάπτυξη καθαρών καυσίμων.
• Παρεκκλίσεις : Οι παρεκκλίσεις για τα νησιά, τις εξόχως απόκεντρες περιοχές και τα πλοία κατηγορίας πάγου παρατείνονται μόνο έως το 2035. Για να διασφαλιστεί η συνδεσιμότητα των πιο ευάλωτων περιοχών της Ευρώπης, οι παρεκκλίσεις θα πρέπει να παραταθούν και να καταστούν αυτόματες, μόνιμες και κατάλληλες για τον σκοπό που εξυπηρετούν.
• Ανταγωνιστικότητα λιμένων της ΕΕ : ​​Οποιαδήποτε πρόταση για την υποστήριξη της ανταγωνιστικότητας των λιμένων της ΕΕ πρέπει να διασφαλίζει την ακεραιότητα του συστήματος και να διατηρεί ισότιμους όρους ανταγωνισμού μεταξύ όλων των τμημάτων της ναυτιλίας.

Τι πρέπει να βελτιωθεί:

• Περισσότερη υποστήριξη από τα έσοδα του ΣΕΔΕ: Η κατανομή 110 εκατομμυρίων δικαιωμάτων είναι μόνο η αρχή: ανέρχεται σε περίπου 10 δισεκατομμύρια ευρώ από τα 90 δισεκατομμύρια ευρώ που αναμένεται να καταβάλει ο τομέας στο σύστημα μεταξύ 2030 και 2040. Το πλήρες δυναμικό των εσόδων που παράγονται από τη ναυτιλία πρέπει να χρησιμοποιηθεί για την ενεργειακή μετάβαση του τομέα.
• Διαδικασία ΔΝΟ : Η πρόταση αφορά μόνο τις διπλές πληρωμές σε σχέση με μια μελλοντική παγκόσμια συμφωνία του ΔΝΟ. Αυτό δεν επαρκεί για να ικανοποιήσει τις ανάγκες: μια ισχυρή ρήτρα αναθεώρησης βάσει της οποίας τα μέτρα της ΕΕ θα επανεξετάζονται και θα αποσύρονται μόλις εγκριθεί μια παγκόσμια συμφωνία στον ΔΝΟ.