Πέντε δημοψηφίσματα στη Ιταλία

Σήμερα από τις 7 το πρωί μέχρι τις 11 το βράδυ και αύριο μέχρι τις 3 το απόγευμα (τοπική ώρα), καλούνται στις κάλπες 51.303.216 Ιταλοί για να εκφράσουν τη βούλησή τους σχετικά με τα ερωτήματα πέντε δημοψηφισμάτων.

Τέσσερα δημοψηφίσματα αφορούν την εργατική νομοθεσία, ενώ το πέμπτο σχετίζεται με τον χρόνο που απαιτείται για να μπορούν να ζητούν την υπηκοότητα πολίτες προερχόμενοι από κράτη εκτός Ε.Ε. οι οποίοι εργάζονται στην Ιταλία.

Πιο αναλυτικά, τα πρώτο δημοψήφισμα αφορά την κατάργηση του νόμου ο οποίος, σε περίπτωση απόλυσης εργαζόμενου χωρίς βάσιμη αιτία, επιτρέπει στον εργοδότη να μην τον επαναπροσλάβει και να χορηγήσει μόνο χρηματική αποζημίωση.

Το δεύτερο δημοψήφισμα προτείνει την κατάργηση του νόμου που ορίζει ότι στις επιχειρήσεις με λιγότερους από δεκαπέντε εργαζόμενους, σε περίπτωση απόλυσης χωρίς βάσιμη αιτία, η αποζημίωση δεν μπορεί να ξεπεράσει τους έξι μισθούς.

Το τρίτο δημοψήφισμα ζητά να αναφέρονται αναλυτικά οι αρμοδιότητες όπως και ο ρόλος των εργαζομένων στα συμβόλαια ορισμένου χρόνου που δεν υπερβαίνουν τους δώδεκα μήνες, ενώ με το τέταρτο δημοψήφισμα γίνεται αναφορά στην άμεση ευθύνη των επιχειρήσεων που αναθέτουν εργολαβίες σε τρίτους, σε περίπτωση εργατικών ατυχημάτων.

Απαντώντας στο πέμπτο και τελευταίο δημοψήφισμα, οι πολίτες θα πρέπει να αποφασίσουν αν μπορεί να μειωθεί από δέκα σε πέντε χρόνια, ο ελάχιστος απαιτούμενος χρόνος για να μπορούν οι μετανάστες που εργάζονται στη χώρα να ζητούν την ιταλική υπηκοότητα.

Στην κυβερνητική πλειοψηφία, τόσο τα Αδέλφια της Ιταλίας, όσο και η Λέγκα με την Φόρτσα Ιτάλια έχουν ταχθεί υπέρ της αποχής. Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι ανακοίνωσε ότι θα μεταβεί στο εκλογικό της τμήμα, στη Ρώμη, αλλά ότι δεν πρόκειται να παραλάβει τα ψηφοδέλτια, ούτε να ψηφίσει.

Υπέρ του «ναι» σε όλα τα δημοψηφίσματα που αφορούν τα εργασιακά θέματα τάσσονται τα τρία μεγαλύτερα κόμματα της ιταλικής αντιπολίτευσης: το Δημοκρατικό Κόμμα, τα Πέντε Αστέρια και η Ιταλική Αριστερά με τους Οικολόγους. Σε ό,τι αφορά το δημοψήφισμα για την υπηκοότητα, η στάση των Δημοκρατικών και της συμμαχίας της Ιταλικής Αριστεράς με τους Οικολόγους είναι επίσης θετική, ενώ οι «Πεντάστεροι» άφησαν τους ψηφοφόρους τους να επιλέξουν κατά συνείδηση.

Σύμφωνα με πολλούς αναλυτές, είναι εξαιρετικά δύσκολο να μπορέσει να ξεπεράσει η συμμετοχή, το 50%+1 των πολιτών με δικαίωμα ψήφου. Πρόκειται για το ελάχιστο ποσοστό που απαιτείται για να μπορεί να θεωρηθεί έγκυρο το αποτέλεσμα κάθε δημοψηφίσματος.

Τα τελευταία 25 χρόνια, το συγκεκριμένο ποσοστό ξεπεράστηκε μόνο μια φορά, το 2011, για το δημοψήφισμα που αφορούσε τον δημόσιο χαρακτήρα των υδάτινων υποδομών, την αντίθεση στην ανάπτυξη τεχνολογιών που βασίζονται στην πυρηνική ενέργεια και την υποχρέωση των μελών της κυβέρνησης να παρίστανται σε δικάσιμες, όπως όλοι οι υπόλοιποι πολίτες.

Η σημερινή καλοκαιρία σίγουρα δεν ευνοεί την προσέλευση των πολιτών. Σύμφωνα με τον ιταλικό Τύπο, η κεντροαριστερή αντιπολίτευση έχει θέσει ως ελάχιστο στόχο, οι πολίτες που θα μεταβούν στα τμήματα και θα ψηφίσουν να ξεπεράσουν τα 12,5 εκατομμύρια. Πρόκειται για τον αριθμό ψήφων που είχαν λάβει τα κόμματα της συντηρητικής συμμαχίας στις βουλευτικές εκλογές του 2022. Συνεργάτες της Ιταλίδας πρωθυπουργού, όμως, έχουν αφήσει να διαρρεύσει πως θεωρούν ότι δεν υπάρχει καμιά σχέση ανάμεσα στις εκλογές για την ανανέωση του κοινοβουλίου και στην προσέλευση των πολιτών οι οποίοι επιθυμούν να απαντήσουν στα ερωτήματα που θέτουν τα σημερινά δημοψηφίσματα.