Ρούμπιο: Η συμφωνία με το Ιράν μπορεί να χρειαστεί «μερικές ημέρες»

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε την Τρίτη ότι η διαπραγμάτευση για μια πιθανή συμφωνία με το Ιράν μπορεί να χρειαστεί «μερικές ημέρες», περιορίζοντας τις προσδοκίες για άμεσο τερματισμό της σύγκρουσης. Οι δηλώσεις του έγιναν μία ημέρα μετά τα νέα αμερικανικά πλήγματα στο νότιο Ιράν, τα οποία η Ουάσινγκτον χαρακτήρισε «αμυντικά».

Σύμφωνα με τον Ρούμπιο, τα αμερικανικά πλήγματα είχαν στόχο, μεταξύ άλλων, σκάφη που φέρονται να επιχειρούσαν να τοποθετήσουν νάρκες και θέσεις εκτόξευσης πυραύλων. Μιλώντας σε δημοσιογράφους στο αεροσκάφος του, στην Τζαϊπούρ της Ινδίας, τόνισε ότι τα Στενά του Ορμούζ «πρέπει να είναι ανοιχτά, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο».

Η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση ανέφερε ότι οι επιχειρήσεις είχαν στόχο την προστασία των αμερικανικών δυνάμεων από απειλές ιρανικών μονάδων, παρά την κατάπαυση του πυρός που βρίσκεται σε ισχύ από τις αρχές Απριλίου. Από την πλευρά της, η Τεχεράνη υποστήριξε ότι κατέρριψε «εχθρικό» stealth drone με νέο σύστημα αεράμυνας, χωρίς να διευκρινίσει την προέλευσή του.

Οι νέες εντάσεις συμπίπτουν με διπλωματικές κινήσεις στη Ντόχα, όπου ο ανώτατος διαπραγματευτής του Ιράν και ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας συναντήθηκαν με τον πρωθυπουργό του Κατάρ. Οι συνομιλίες φέρονται να επικεντρώνονται στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, στο ιρανικό απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου και στην πιθανή αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων στο πλαίσιο μιας τελικής συμφωνίας.

Παράλληλα, η ένταση εξαπλώνεται και στον Λίβανο. Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ θα εντείνει τα πλήγματα κατά της Χεζμπολάχ, ενώ ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε επιθέσεις σε υποδομές της οργάνωσης στην κοιλάδα Μπεκάα και σε άλλες περιοχές. Το Ισραήλ και ο Λίβανος είχαν συμφωνήσει σε κατάπαυση του πυρός στα μέσα Απριλίου, ωστόσο το Ισραήλ συνεχίζει τις επιδρομές, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για ενέργειες αυτοάμυνας.

Ο Ρούμπιο δήλωσε νωρίτερα στο Νέο Δελχί ότι οι ΗΠΑ θα δώσουν στη διπλωματία κάθε ευκαιρία να πετύχει, πριν εξετάσουν το ενδεχόμενο να αντιμετωπίσουν το Ιράν «με άλλον τρόπο». Όπως είπε, υπάρχει «μια αρκετά σταθερή πρόταση στο τραπέζι», που αφορά τόσο την επαναλειτουργία της θαλάσσιας οδού όσο και μια «πραγματική, σημαντική και χρονικά περιορισμένη» διαπραγμάτευση για το πυρηνικό ζήτημα.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ανέφερε σε ανάρτησή του στο Truth Social ότι οι συνομιλίες με το Ιράν εξελίσσονται «καλά», προειδοποιώντας ωστόσο ότι θα υπάρξουν νέα πλήγματα εάν αποτύχουν. Όπως έγραψε, η τελική έκβαση θα είναι είτε «μια μεγάλη συμφωνία για όλους» είτε «καμία συμφωνία».

Η σημασία των Στενών του Ορμούζ είναι καθοριστική για τις διεθνείς αγορές ενέργειας. Σύμφωνα με την αμερικανική Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας, το 2024 και το πρώτο τρίμηνο του 2025 από τη θαλάσσια αυτή δίοδο πέρασε πάνω από το ένα τέταρτο του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου και περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων. Περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου LNG πέρασε επίσης από τα Στενά το 2024, κυρίως από το Κατάρ.

Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας εκτιμά ότι περίπου το 80% του πετρελαίου και των πετρελαϊκών προϊόντων που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ κατευθύνθηκε το 2025 προς την Ασία. Επιπλέον, πάνω από 110 δισ. κυβικά μέτρα LNG πέρασαν από την ίδια θαλάσσια οδό, με το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών LNG του Κατάρ και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων να εξαρτάται από τη συγκεκριμένη δίοδο.