Τεκμαρτό: Υποχώρηση για τους επαγγελματίες, ειδική “διόρθωση” για ταξιτζήδες μετά τη σύγκρουση με την κυβέρνηση

Αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού του τεκμαρτού εισοδήματος των ελεύθερων επαγγελματιών τίθενται σε εφαρμογή από το φορολογικό έτος 2026, περιορίζοντας την επιβάρυνση που έχει επιφέρει αυτό το άχαρο και ταυτόχρονα άδικο μέτρο.

Με το νέο πλαίσιο καταργείται στην πράξη το μεγαλύτερο μέρος του σημερινού μηχανισμού τεκμαρτού εισοδήματος επιλεκτικά – για όσους πληρούν τα προβλεπόμενα κριτήρια – τα οποία όπως εκτιμά η κυβέρνηση καλύπτουν πάνω από το 90% των ελεύθερων επαγγελματιών.

Ως ελάχιστη βάση υπολογισμού παραμένει ουσιαστικά ο κατώτατος μισθός, προσαυξημένος με τις προβλεπόμενες τριετίες. Η «λογική» των κυβερνώντων είναι ότι ένας επαγγελματίας που ασκεί ενεργή επιχειρηματική δραστηριότητα δεν μπορεί να δηλώνει ως ελάχιστο εισόδημα ποσό χαμηλότερο από τις αποδοχές ενός εργαζομένου που αμείβεται με τον κατώτατο μισθό.

Ποιες προσαυξήσεις καταργούνται

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την κατάργηση δύο πρόσθετων επιβαρύνσεων που μπορούσαν να αυξήσουν σημαντικά το τεκμαρτό εισόδημα.

Καταργείται η προσαύξηση που αντιστοιχούσε στο 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας, καθώς και η προσαύξηση του 5% επί της διαφοράς ανάμεσα στον τζίρο της επιχείρησης και στον μέσο τζίρο του αντίστοιχου ΚΑΔ.

Στην πράξη, ένας επαγγελματίας δεν θα επιβαρύνεται πλέον με υψηλότερο τεκμαρτό εισόδημα μόνο και μόνο επειδή απασχολεί προσωπικό ή επειδή ο κύκλος εργασιών του βρίσκεται πάνω από τον μέσο όρο του κλάδου του.

Παράδειγμα: Μείωση φόρου άνω του 50%

Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα επιχείρησης καφέ με 15 χρόνια λειτουργίας, πέντε εργαζομένους και ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 105.000 ευρώ.

Με το προηγούμενο καθεστώς, το τεκμαρτό εισόδημα ανερχόταν σε 27.244 ευρώ και ο φόρος σε 4.783 ευρώ.

Με τη νέα ρύθμιση, η φορολογητέα βάση περιορίζεται στα 16.744 ευρώ και ο φόρος διαμορφώνεται στα 2.249 ευρώ.

Το ετήσιο όφελος φτάνει έτσι τα 2.534 ευρώ, που αντιστοιχεί σε μείωση φόρου περίπου 53%.

Μειώνεται και η προκαταβολή φόρου

Πρόσθετη ελάφρυνση προβλέπεται για τις ατομικές επιχειρήσεις μέσω της μείωσης της προκαταβολής φόρου.

Από το φορολογικό έτος 2027, το ποσοστό της προκαταβολής μειώνεται από το 55% στο 50%, περιορίζοντας περαιτέρω τη συνολική φορολογική επιβάρυνση και τις άμεσες ταμειακές ανάγκες των επαγγελματιών.

Έκπτωση 50% σε περισσότερους μικρούς οικισμούς

Διευρύνεται παράλληλα η ειδική μεταχείριση για όσους δραστηριοποιούνται σε μικρούς οικισμούς.

Η μείωση των τεκμηρίων κατά 50% θα εφαρμόζεται πλέον σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, αντί του ορίου των 1.500 κατοίκων που ίσχυε μέχρι σήμερα.

Ειδική μεταχείριση για τους ταξιτζήδες μετά τη σκληρή σύγκρουση με την κυβέρνηση

Ιδιαίτερη είναι και η ειδική ρύθμιση για τους ταξιτζήδες, έναν κλάδο που το τελευταίο διάστημα έχει έρθει σε σκληρή αντιπαράθεση με την κυβέρνηση για μια σειρά φορολογικών και θεσμικών ζητημάτων.

Η νέα παρέμβαση επιχειρεί ουσιαστικά να διορθώσει στρεβλώσεις που είχαν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στον κλάδο, καθώς το προηγούμενο πλαίσιο μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και σε φορολόγηση επαγγελματιών σαν να κατείχαν και να εκμεταλλεύονταν το σύνολο ενός ταξί, ενώ στην πραγματικότητα είχαν μόνο ποσοστό συνιδιοκτησίας.

Με τη νέα ρύθμιση, το τεκμήριο θα υπολογίζεται πλέον με βάση το πραγματικό ποσοστό ιδιοκτησίας του οχήματος.

Έτσι, εάν ένας επαγγελματίας κατέχει το 50% ενός ταξί, το τεκμήριο θα μειώνεται αντίστοιχα κατά 50%. Με αυτόν τον τρόπο, κάποιος που έχει μόνο μέρος της ιδιοκτησίας ενός οχήματος δεν θα φορολογείται πλέον σαν να εκμεταλλεύεται το 100% του ταξί.

Πρόκειται για μια ειδική μεταχείριση που έρχεται μετά τις έντονες πιέσεις και τις αντιδράσεις των ταξιτζήδων και μπορεί να διαβαστεί και ως προσπάθεια της κυβέρνησης να διορθώσει εκ των υστέρων προβλήματα που δημιούργησε ο αρχικός σχεδιασμός του τεκμαρτού συστήματος.

Παράλληλα, εξαιρούνται από το τεκμήριο ανήλικα τέκνα έως 18 ετών που διαθέτουν άδεια ταξί, κυρίως σε περιπτώσεις όπου η άδεια έχει περιέλθει σε αυτά μέσω κληρονομικής διαδοχής μετά τον θάνατο γονέα.