Το Κόσοβο στις κάλπες με φόντο την Ευρώπη: H σύγκρουση Όσμανι – Κούρτι

Το Κόσοβο προσέρχεται την Κυριακή 7 Ιουνίου σε νέες πρόωρες βουλευτικές εκλογές, τις τρίτες μέσα σε 18 μήνες, σε μια προσπάθεια να ξεπεράσει το παρατεταμένο θεσμικό αδιέξοδο που έχει παραλύσει την πολιτική ζωή της χώρας. Η κρίση ξέσπασε μετά την αποτυχία των κομμάτων να συμφωνήσουν στην εκλογή νέου προέδρου, θέση για την οποία απαιτείται ευρύτερη κοινοβουλευτική συναίνεση.

Στο επίκεντρο της αναμέτρησης βρίσκεται ο πρωθυπουργός Άλμπιν Κούρτι και το κόμμα του, Vetëvendosje, που σύμφωνα με αναλυτές αναμένεται να παραμείνει η ισχυρότερη πολιτική δύναμη, χωρίς όμως να είναι βέβαιο ότι θα διαθέτει την πλειοψηφία που απαιτείται για τον σχηματισμό σταθερών θεσμών και την εκλογή προέδρου. Η Βουλή του Κοσόβου έχει 120 έδρες, ενώ για την εκλογή αρχηγού κράτους απαιτείται στήριξη δύο τρίτων, δηλαδή 80 βουλευτών.

Η πρώην πρόεδρος Βιόσα Όσμανι, η οποία πλέον κατεβαίνει στις εκλογές και επιδιώκει την επιστροφή της στην προεδρία, εμφανίζει την αναμέτρηση ως κρίσιμη για τον διεθνή προσανατολισμό της χώρας. Σε δηλώσεις της στο POLITICO κατηγόρησε τον Κούρτι ότι αποξένωσε ευρωπαίους και αμερικανούς συμμάχους, υποστηρίζοντας ότι το Κόσοβο χρειάζεται ηγεσία ικανή να το «αγκυρώσει αμετάκλητα» στην ευρωατλαντική πορεία.

Η Πρίστινα επιδιώκει την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στο ΝΑΤΟ, όμως η πορεία αυτή παραμένει περίπλοκη, τόσο λόγω της μη αναγνώρισης του Κοσόβου από κράτη-μέλη της ΕΕ όσο και λόγω των εντάσεων με τη Σερβία. Η ΕΕ έχει επανειλημμένα ζητήσει από το Κόσοβο να σταθεροποιήσει τους θεσμούς του και να προχωρήσει σε μεταρρυθμίσεις, καθώς η πολιτική αστάθεια καθυστερεί την πρόσβαση σε ευρωπαϊκή και διεθνή χρηματοδότηση.

Η αντιπολίτευση και η Όσμανι κατηγορούν τον Κούρτι ότι επιδιώκει να ελέγξει όλους τους θεσμούς, αποδυναμώνοντας την προεδρία. Ο ίδιος προβάλλει την εικόνα ενός ηγέτη που υπερασπίζεται την κυριαρχία του Κοσόβου απέναντι στη Σερβία, αλλά οι επικριτές του θεωρούν ότι η τακτική του έχει επιδεινώσει τις σχέσεις με Βρυξέλλες και Ουάσιγκτον.

Στις κάλπες συμμετέχουν περισσότεροι από 900 υποψήφιοι, από 17 κόμματα και τρεις συνασπισμούς, για τις 120 έδρες της Βουλής. Το ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος θα κερδίσει την πρώτη θέση, αλλά αν το αποτέλεσμα θα επιτρέψει τον σχηματισμό λειτουργικής κυβέρνησης και την εκλογή προέδρου ή αν το Κόσοβο θα παραμείνει εγκλωβισμένο σε έναν νέο κύκλο πολιτικής αστάθειας.